Gdzie są umarli? – pytanie, które dręczy nas zwłaszcza gdy w Święto Zmarłych odwiedzamy na cmentarzu groby najbliższych osób. Czy Biblia udziela na nie odpowiedzi?

Ludziom spisującym Pismo Święte to Bóg udzielił odpowiedzi. Inni dociekali i poszukiwali jej na własną rękę. Podobało się to szatanowi, który często „przemienia się w anioła światłości” (2 Kor. 11:14). Sprzyjające mu poglądy greckich filozofów wywarły wielki wpływ na całe chrześcijaństwo. Pogańskie błędy są dziś obecne tak w katolicyzmie, jak i protestantyzmie.

Nieśmiertelność duszy chrześcijaństwo „zawdzięcza” Platonowi. Przyjęło ten pogląd, choć myśl biblijnych filozofów była całkiem inna.

Umarli o niczym nie wiedzą

Kaznodzieja Salomon pisze (9:10) pod natchnieniem Ducha Świętego: „Każdego dzieła, które twa ręka napotka, podejmij się według twych sił! Bo nie ma żadnej czynności ni rozumienia, ani poznania, ani mądrości w grobie [szeolu], do którego ty idziesz”. Czy Salomon był nieomylny? Nie. Czy w tym tekście mógł się pomylić? Również nie, co wyjaśnia Piotr w drugim liście 1:21 – „natchnieni Duchem Świętym przemawiali święci ludzie Boży”.

Jako, że Pismo Święte udziela odpowiedzi pewnej, to na nim się skupimy, zostawiając wszystkie inne przekazy w cieniu. W dziewiątym rozdziale Salomon mówi także takie słowa: Ci, co żyją, wiedzą że umrzeć mają; ale umarli o niczym nie wiedzą (werset 5). Pierwsza część tego zdania jest dla wszystkich oczywista, druga – niekoniecznie.

Salomon w kolejnym wersecie przemawia jeszcze dobitniej: Owszem i miłość ich, i zazdrość ich i nienawiść ich już zginęła, a nie mają więcej działu na wieki we wszystkim, co się dzieje pod słońcem. I miłość, i nienawiść ich już zginęła! Nie mają więcej działu. To mocne świadectwo Słowa Bożego, lecz mocne tylko dla nieuprzedzonych. Co zaskakujące, pełne oświadczenie Kaznodziei przyjmują nawet ateiści. Problem mają z nim jednak miliony chrześcijan, którzy chętniej odwołują się do Platona niż Salomona.

Ufność w Bogu

Jak to, więc umarli o niczym nie wiedzą? Chrześcijaństwo stworzyło własną teologię, odrzucając teologię otrzymaną od samego Boga? Niestety, ale tak widocznie było łatwiej w pogańskim świecie i tak łatwiej jest dziś, gdy po śmierci bliskiej osoby możemy pomyśleć sobie, że ta z pewnością spogląda na nas z nieba. Rozumiemy dobre pobudki serc wszystkich oszukanych tymi naukami.

Jeśli jednak chcemy poznać prawdę z Pisma Świętego, konieczne będą dalsze poszukiwania. Świadectwo podobne do Salomona, składa nam jego ojciec – Dawid (Psalm 146:4): „człowiek, gdy opuszcza go duch, wraca do prochu swego, w tymże dniu giną wszystkie zamysły jego”. Czy ten werset biblijny jest prawdziwy? Jeśli tak, w jakim celu odprawiane są msze święte za zmarłe dusze? W jaki sposób mogą im pomóc? Świat współczesny pokłada ufność w przywódcach: w Obamie, w Putinie, w Jintao… I tak, jak świat, tak chrześcijanie skupili się na swych wodzach. Czy jednak rozumny chrześcijanin może na to przystać? Psalm 146, werset 3: Nie pokładajcie ufności w książętach ani w człowieku, u którego nie ma wybawienia. Macie Pana, macie Słowo Boże, Jego słuchajcie! Dawid sam był królem, a w Psalmie powiedział: Nie ufajcie w człowieku! Ufajcie w Bogu.

Nieświadomi oczekują przyszłej odmiany

Powróćmy do Księgi Hioba. Czternasty rozdział tej księgi udzieli nam wielu ciekawych informacji. Zaczynamy wraz z wersetem 1 – „Człowiek urodzony z niewiasty żyje krótko i jest pełen niepokoju”. Trudno nie przyznać temu racji. Co jednak czytamy dalej? „Wyrasta jak kwiat i więdnie; ucieka jak cień i nie ostoi się”. Czy tak nie jest? Gdzie są wielcy wodzowie sprzed stulecia, kto o nich pamięta?

Marek Edelman, przywódca powstania w getcie warszawskim, zmarł 2 października 2009 roku. Dopóki żył, pamiętał innych. Umarli żyli w jego pamięci, ale i on zmarł. Czy to znak, że przepadli na zawsze? Nie! Jest jeszcze Bóg, który ma ich wszystkich w Swej pamięci i w słusznym czasie upomni się o każdego.

Jak pięknie potwierdzają to słowa Księgi Hioba 14:12-13

Tak człowiek, gdy się położy, nie wstanie; dopóki niebo nie przeminie, nie ocuci się i nie obudzi się ze swojego snu. Obyś mnie ukrył w grobie [szeolu], schował mnie, aż uśmierzy się Twój gniew, wyznaczył mi kres, a potem wspomniał na mnie! Gdy człowiek umiera, czy znowu ożyje? Po wszystkie dni wymierzonego czasu mego będę oczekiwał przyszłej odmiany mojej.

Gdzie oczekuje Hiob – w piekle, czyśćcu czy niebie?

Gdzie oczekuje Hiob? Czy w piekle?! Chyba nie. Do nieba jednak nie wstąpił, bo „nikt nie wstąpił do nieba, tylko ten, który zstąpił z nieba, Syn Człowieczy” (Jana 3:13). Zostaje chyba czyściec? (Zdaniem katolików Jezus udał się do piekła i zabrał stamtąd starożytnych świętych)

Ale Hiob opisuje to inaczej! „Wtedy będziesz wołał, a ja Ci odpowiem, będziesz tęsknił za tworem swoich rąk” (14:15). Kiedy Pan zawoła do Hioba, w jaki sposób on odpowie? To proste! Ew. Jana 5:28,29 mówi, że „przyjdzie godzina, w którą wszyscy, co są w grobach, usłyszą głos Jego [Syna Człowieczego]; I pójdą ci, którzy dobrze czynili, na powstanie żywota; ale ci, którzy źle czynili, na powstanie sądu”. Hiob wiedział, że nadejdzie dzień zmartwychwstania, lecz nie wiedział kiedy i przez kogo będzie wzbudzony. Wiedział, że wcześniej czeka go sen.

Są zresztą piękne przykłady tych, których Jezus „zbudził” – Łazarz, młodzieniec z Naim i inni. Stan śmierci to stan nieświadomości. Księga Hioba 14:21: „Czy we czci jego synowie? – On nie wie. Czy też wzgardzeni? Już o tym nie myśli”. Umarły nie wie nic o przyszłości, ponieważ śpi. Śpi, jednak Biblia zapewnia, że wszyscy co są w grobach, usłyszą głos Pana Jezusa Chrystusa na początku czasów naprawy – Jego Królestwa.

Pierwsze kłamstwo szatana

Przenieśmy się na chwile na pierwsze karty Pisma Świętego.

Księga Rodzaju, rozdział 3:

Ze wszystkich zwierząt żyjących na ziemi, stworzonych przez Jahwe, najbardziej przebiegły był wąż. To właśnie on zapytał niewiastę: Czy to prawda, że Bóg polecił wam, żebyście nie jedli owoców z żadnego drzewa w tym ogrodzie? A niewiasta odpowiedziała wężowi: Nie! Możemy jeść owoce z drzew w tym ogrodzie. Tylko o owocach z drzewa, które rośnie w środku ogrodu, Bóg powiedział: Nie wolno wam ich spożywać ani nawet dotykać tego drzewa. W przeciwnym bowiem razie pomrzecie. Na to rzekł wąż do niewiasty: Na pewno nie pomrzecie. Ale Bóg wie, że gdybyście zaczęli spożywać owoce z tego drzewa, otworzyłyby się wam oczy i tak jak bogowie znalibyście dobro i zło.

Matka Ewa jest postacią historyczną. Rozmowa? Nie wiemy, jak wyglądała, lecz „uczynki mówią głośniej niż słowa”, więc może szatan posłużył się wężem, by ten – swym przykładem – przemówił do Ewy? Mogło też być inaczej. Ważne jest, że wydarzenie to istotnie miało miejsce. Dlaczego ważne? Bo na historii grzechu pierworodnego opiera się cała biblijna filozofia odkupienia.

Co mówi wąż?

• Na pewno nie pomrzecie
• Jeśli zjecie – będziecie jak bogowie [elohim – tutaj w znaczeniu aniołów]

Niewiasta i jej mąż zjedli owoc.

Co zaś powiedział Adamowi Pan Bóg (Księga Rodzaju 3:19)?

W pocie oblicza twego będziesz pożywał chleba, aż się nawrócisz do ziemi, gdyżeś z niej wzięty; boś proch, i w proch się obrócisz.

Ten wąż starodawny to diabeł (2 Kor. 11:3; Obj. 12:9). „Wąż” zwiódł nie tylko Ewę, lecz także wielu ludzi. Matka Ewa uległa szatanowi pod trzema względami, o których mówi pierwszy list św. Jana 2:16: „Albowiem wszystko, co jest na świecie, jak pożądliwość ciała i pożądliwość oczu, i pycha żywota, to nie jest z Ojca, ale jest ze świata”:
– pożądliwości ciała (Ewa mówi: „dobre drzewo ku jedzeniu”)
– pożądliwości oczu (Ewa mówi: „wdzięczne na wejrzeniu”)
– i pychy żywota (Ewa mówi: „pożądliwe dla nabycia umiejętności”)

Ewa chciała wejść na wyższy poziom istnienia. Stać się istotą duchową. I rzeczywiście, niemal całe chrześcijaństwo wierzy dziś szatanowi! Wierzy, że po śmierci następuje przemiana, że śmierć tak naprawdę jest tylko zmianą sposobu istnienia. Wreszcie, że nie można uśmiercić ludzkiej duszy.

Co na ten temat mówi Pismo Święte

List do Rzymian 5:12

Przeto jak przez jednego człowieka grzech wszedł na świat, a przez grzech śmierć; tak też na wszystkich ludzi śmierć przyszła, ponieważ wszyscy zgrzeszyli [mowa o śmierci ? ani słowa o wiecznych mękach]

A jednak: 1 do Koryntian 15:3 – „Chrystus umarł za grzechy nasze według Pism”. Jest, jest nadzieja! W krwi Jezusa i tylko w niej! Jak Jezus mógłby spłacić karę wiecznych mąk? Sam musiałby się im poddać. Jeśli jednak karą za grzech jest śmierć, wtedy Jezus – umierając – spłacił dług Adama.

List do Hebrajczyków 2:9

Tego, który na małą chwilę mniejszym stał się od Aniołów, Jezusa, widzimy przez ucierpienie śmierci chwałą i czcią ukoronowanego, aby z łaski Bożej za wszystkich śmierci skosztował.

Nadzieją, którą Apostoł Paweł przedstawiał Żydom, jest zmartwychwstanie i sprawiedliwych, i niesprawiedliwych. Czy rozumiesz czym jest śmierć? Jest końcem istnienia. Zerknijmy jeszcze raz na wizję piekła. Skoro Jezus uczył nas, abyśmy miłowali nieprzyjaciół (Ewangelia Mateusza 5:44), czy możemy myśleć, że Bogu Ojcu brak tej miłości? Jaki byłby sens niekończącej się męczarni grzeszników? Czy Bóg nie jest w stanie poradzić sobie z człowiekiem, którego stworzył?

Zbliża się Królestwo Boże

Aby zaistniał człowiek, potrzebne jest ciało, dech żywota i pamięć (którą Bóg archiwizuje w sobie właściwy sposób). Król Dawid (1 Księga Królewska 2:10) „zasnął z ojcami swoimi” i czeka na zmartwychwstanie.

Tylko ci, którzy poświęcili swe życie Bogu i wytrwali aż do śmierci w Wieku Chrześcijańskim – tylko najwierniejsi! – uzyskali niebiańską nagrodę w ciele podobnym do tego, które ma Pan Jezus. Tylko oni odziedziczyli naturę boską i nikt więcej nigdy jej nie otrzyma.

Jako badacze Biblii czekamy na restytucję. Czekamy na naprawę wszystkich rzeczy i z pełną świadomością modlimy się słowami: PRZYJDŹ KRÓLESTWO TWOJE. Ono przyjdzie, a Ty już dziś możesz przygotować się na jego nadejście (Ewangelia Mateusza 16:24):

Tedy rzekł Jezus do uczniów swoich: Jeśli ktoś chce iść za mną, niechajże samego siebie zaprze, weźmie krzyż swój, i naśladuje mnie!

Witam serdecznie w serii „Czy Jezus nauczał o pośmiertnych cierpieniach”. Dzisiaj część 4 – Jezioro ognia. I chyba ostatnia, przed nami jeszcze tylko odpowiedzi na pytania, które postaram się nagrać jeszcze w tym roku.

ZACHĘCAMY TEŻ DO PRZESŁUCHANIA POZOSTAŁYCH CZĘŚCI:
1) Bogacz i Łazarz
2) Gehenna
3) Czyściec

Księża i pastorzy ostrzegają ze swoich kazalnic – „Jeśli nie przyjmiesz Chrystusa jako swojego Zbawiciela, zostaniesz potępiony za swoje grzechy! Kiedy umrzesz, żywy zstąpisz do piekła i tam będziesz torturowany już na zawsze w szalejącym ogniu; podgryzać cię będą ogniotrwałe robaki, a do pieca dorzucać będą diabły”.

Wieczne męki to poważna groźba. Wielu twierdzi, że tym podziemnym światem rządzi Szatan i że jego demony torturują ludzi, którzy tam wpadają. W tym miejscu są też robaki, które męczą ludzi od środka i nigdy nie umierają.

Ta teoria wiecznych mąk opiera się na poglądzie o nieśmiertelności duszy (o tym, że człowiek będzie wiecznie żył po śmierci). Ale czy taka nauka ma biblijne podstawy?

W poprzednich trzech część próbowałem udowodnić, że nie. Przede wszystkim Biblia zdaje się raczej pokazywać, że umarli są naprawdę umarli czyli nieżywi, a nie bardziej żywi niż dotąd. Piękną figurą biblijną jest sen, stosowany do zmarłych przez tych, którzy ufali, że w Boskim planie nadejdzie poranek zmartwychwstania i przebudzenia. W Starym Testamencie czytamy, że Abraham zasnął, tak samo Izaak, Mojżesz, Dawid, Salomon i wielu innch królów, którzy tak jak pozostali „śpią” snem śmierci. Nieświadomie oczekują obudzenia z grobu. Według Psalmu 146 i Księgi Kaznodziei Salomona, rozdział 9 jest to stan nieświadomy, nie odczuwa się w nim ani bólu ani czegokolwiek innego, nie myśli się, nie prowadzi się rozmów i nie podejmuje działania.

Co do umarłych z Nowego Testamentu sprawa wygląda dokładnie tak samo. Jezus powiedział, że córka Jaira śpi, a potem przywrócił ją do życia; powiedział uczniom, że ich przyjaciel Łazarz śpi, a potem obudził Łazarza z grobu. To samo czytamy o Szczepanie, że kiedy został ukamienowany to „zasnął”. Apostoł Paweł w Liście do Tesaloniczan, rozdział 4, dodaje do tego nadzieję, wersety 13,14 i 18 – „A nie chcemy bracia, abyście byli w niepewności co do tych, którzy zasnęli, abyście się nie smucili, jak drudzy, kórzy nie mają nadziei. Albowiem jak wierzymy, że Jezus umarł i zmartwychwstał, tak też wierzymy, że Bóg przez Jezusa przywiedzie z nim tych, którzy zasnęli. […] Przeto pocieszajcie się nawzajem tymi słowy.” Mam nadzieję, że kogoś teraz pocieszyłem, bo po to właśnie napisano te słowa.

Jaka jest kara za grzech według Biblii?

Bóg mówi nam, jaka jest kara za grzech. „Dusza, która grzeszy ta umrze” – podaje Księga Ezechiela. To samo potwierdza apostoł Paweł: „Zapłatą za grzech jest śmierć…” (Rzymian 6:23).

Bóg skazał Adama na śmierć za jego grzech nieposłuszeństwa. Nic nie było powiedziane w Księdze Rodzaju, że Adam miał nieśmiertelną duszę ani że jego dusza po smierci trafi do piekielnego ognia. Adam był duszą żywą czyli żyjącą istotą i jako dusza Adam umarł. Przestał istnieć, przestał działać i odczuwać.

W Liście do Rzymian 5:12 apostoł Paweł podaje bardzo proste stwierdzenie: „przez jednego człowieka grzech wszedł na świat, a przez grzech śmierć.” Grzech doprowadził do śmierci, a nie do wiecznych cierpień po śmierci.

Czy jednak Biblia nie wspomina nic o piekle i życiu między śmiercią a zmartwychwstaniem?

Ostatnio omówilem czyściec, wcześniej pokazywałem, że ogień biblijnej Gehenny dużo lepiej przedstawia całkowicie zniszczenie – czyli śmierć – a nie wieczne męki. Kto nie słuchał niech sprawdzi, że Gehenna czyli dolina Hinnom blisko Jerozolimy to prawdziwa nazwa geograficzna – było to miejsce, gdzie palono śmieci; palono śmieci i odpadki, ale nie torturowano tam żadnych żywych istot. Niektórzy jednak uważają, że pomijam biblijny opis jeziora ognia i istot, które mają tam trafić, a nawet być tam męczone. Postanowiłem więc zmierzyć się z tym jeziorem ognia.

Przeczytajmy najpierw wszystkie wersety Biblii, w których występuje „jezioro ognia”:

Ks. Apokalipsy 19:20 – „I pochwycono Bestię, a z nią Fałszywego Proroka, co czynił wobec niej znaki, którymi zwiódł tych, co wzięli znamię Bestii i oddawali pokłon jej obrazowi. Oboje żywcem wrzuceni zostali do ognistego jeziora, gorejącego siarką.”

Ks. Apokalipsy 20:8-10 – „A gdy dobiegnie końca tysiąc lat, z więzienia swego szatan zostanie zwolniony. I wyjdzie, by omamić narody z czterech narożników ziemi, Goga i Magoga, by ich zgromadzić na bój, a liczba ich jak ziaren piasku morskiego. Wyszli oni na powierzchnię ziemi i otoczyli obóz świętych i miasto umiłowane; a zstąpił ogień od Boga z nieba i pochłonął ich. A diabła, który ich zwodzi, wrzucono do jeziora ognia i siarki, tam gdzie są Bestia i Fałszywy Prorok. I będą cierpieć katusze we dnie i w nocy na wieki wieków. A diabła, który ich zwodzi, wrzucono do jeziora ognia i siarki, tam gdzie są Bestia i Fałszywy Prorok. I będą cierpieć katusze we dnie i w nocy na wieki wieków.”

Ks. Apokalipsy 20:14-15 – „A Śmierć i Hades wrzucono do jeziora ognia. To jest śmierć druga – jezioro ognia. Jeśli się ktoś nie znalazł zapisany w księdze życia, został wrzucony do jeziora ognia.”

I jeszcze Ks. Apokalipsy 21:8 – „A dla tchórzów, niewiernych, obmierzłych, zabójców, rozpustników, guślarzy, bałwochwalców i wszelakich kłamców udział w jeziorze gorejącym ogniem i siarką. To jest śmierć druga.”

Popularny pogląd każe nam sądzić, że jezioro ognia to rzeczywiste miejsce, w którym faktycznie w ogniu męczone są żywe dusze, żywy Diabeł, żywa Bestia, żywy Fałszywy Prorok, a nawet żywa Śmierć. Zastanówmy się nad tym:

Po pierwsze – Diabeł jest istotą duchową, więc dosłowny ogień nie może mu raczej zaszkodzić. Księga Wyjścia 3:2, mamy tutaj Mojżesza, który dochodzi do płonącego krzewu. „Wtedy ukazał mu się anioł Jahwe w płomieniu ognia ze środka krzewu.” Anioły więc i demony raczej nie boją się ognia.

Po drugie – Śmierć nie jest istotą. Śmierć to stan niebytu, brak życia, w stanie śmierci nie ma działania ani myślenia. Takiego stanu niebytu nie da się dosłownie spalić, nie da się też dosłownie męczyć w ogniu śmierci, bo nie jest to starsza pani z kosą, jak przedstawia się ją w bajkach.

Po trzecie – Bestia i Fałszywy Prorok to symbole, podobnie jak inne rzeczy w Apokalipsie. Na przykład, święty Jan pisze o siedmiogłowej Bestii o dziesięciu rogach i że jedzie na niej pewna nierządnica, która na swoim czole ma wypisane imię pewnego miasta. Jest też opisany smok, który… swoim ogonem strąca z nieba jedną trzecią gwiazd. Jeżeli to symbole, a tak mówi większość teologów, to dlaczego rozumieć dosłownie bestię, fałszywego proroka i jezioro ognia?

Zauważmy jednak, że Apokalipsa czasami tłumaczy co mamy rozumieć przez taki czy inny symbol. I tak właśnie mamy to opisane w rozdziale 20, werset 14. „Jezioro ognia to śmierć druga”. Druga śmierć to śmierć wieczna, ostateczne i całkowite zniszczenie, jak tłumaczyłem to w poprzednich nagraniach (szczególnie w części trzeciej – o dolinie Gehenny). Znaczy to więc, że ostatecznie dojdzie do zupełnego zniszczenia wszystkiego, co trafi do jeziora ognia.

Z opisów biblijnych, które przeczytaliśmy, wiemy też, kiedy to całkowite zniszczenie sie dokona. Przynajmniej jeśli chodzi o diabła, Hades i wszystkich grzeszników.
Ma to mieć miejsce dopiero po tysiącu lat rządów Chrystusa. W czasie tych rządów szatan ma być uwięziony, gdy nie będzie mógł zwodzić narodów.

Jeżeli więc niektórzy mieli wizję, że we śnie lub w czasie śmierci klinicznej znaleźli się w jeziorze ognia, to… trochę za wcześnie, bo najpierw będą rządy Jezusa na ziemi, kiedy będzie sądził ludzkość i odnawiał ziemię.

Zobaczmy jednak te sześć rzeczy, które ostatecznie znajdą się w jeziorze ognia. Jest to: szatan, bestia, fałszywy prorok, śmierć, piekło (lub Hades) i niepoprawni grzesznicy. No to po kolei.

Szatan albo Diabeł. W Liście do Hebrajczyków 2:14 apostoł Paweł mówi o Jezusie: „Skoro zaś dzieci mają udział we krwi i w ciele, więc i On również miał w nich udział, aby przez śmierć zniszczyć tego, który miał władzę nad śmiercią, to jest diabła”. Diabeł miał długo władzę nad śmiercią, był i jest katem, który wymierza karę śmierci ludzkości. Jednak właśnie przez śmierć czyli odcięcie od życia Diabeł będzie unicestwiony. Znajdzie się w jeziorze ognia, który nigdy nie będzie ugaszony, czyli zostanie zniszczony na zawsze, bezpowrotnie. To będzie koniec Szatana, a nie jakieś dalsze utrzymywanie go przy życiu w jakimś jeziorze (choćby to było jezioro ognia).

Bestia. Ona też ma trafić do jeziora ognia. W Biblii jest opis wielu bestii. Niektóre z nich widział prorok Daniel i wyjaśnił, że oznaczają one pewne królestwa i ich władze. Nie ma tu czasu tego rozwijać, nie chcę wnikać w to, jaką i jakiego rodzaju władzę czy system przedstawia bestia, ale na pewno wrzucenie bestii do wiecznego ognia dobrze przedstawia wieczne zniszczenie pewnych złych władz i systemów. Jest tu pokazany fakt, że przyjdzie taki czas, kiedy na ziemi już nigdy źli nie będą panowali nad dobrymi.

Przy bestii i fałszywym proroku, który też ma wpaść do jeziora ognia, trzeba się na chwilę zatrzymać. Według przekładu Biblii Tysiąclecia będą oni „cierpieć katusze we dnie i w nocy”. Niektóre przekłady mówią, że będą męczeni i stąd w umysłach teologów pojawiła się wizja wiecznych tortur w Biblii. Pogląd dosyć słaby już dlatego, że Księga Objawienia to Księga symboli i naprawdę trudno wyobrazić sobie, że Bóg naprawdę będzie trzymał w jeziorze ognia jakieś zwierzę, bestię o siedmiu rogach, aby ją dręczyć ogniem i robakami.

Jeśli zwrócimy uwagę na język grecki to słowo obecne w tych fragmentach i tłumaczone jako „męczeni” lub „cierpiący katusze” to ’basanizo’. Gdy zajrzymy do słowników to dowiemy się z nich, że 'basanizo’ znaczy po pierwsze: próbować, badać, po drugie próbować przez tortury lub badać przez tortury (bo robiono tak w starożytności choćby podczas przesłuchiwań) i po trzecie to znaczy męczyć lub torturować.

Pomyślmy na chwilę o tym pierwszym tłumaczeniu. „Będą próbowani lub badani / będą rozważani we dnie i w nocy, na wieki wieków.”

Myślę, że to żyjące, doskonałe istoty w Królestwie Bożym będą badać / będą rozważać istotę i efekty działań szatana, bestii i fałszywego proroka (czyli pewnych władz i systemów, szczególnie religijnych). Zbawieni będą to rozważać i wyciągać wniosek, że szatan, bestia i fałszywy prorok słusznie znaleźli się w jeziorze ognia, że Jezus dobrze zrobił, że zniszczył ich na zawsze. Do takiego wniosku prowadzi mnie Księga Izajasza rozdział 14, od wersetu 15, gdzie prorok opisuje przyszły los szatana:

„Jak to? Strącony jesteś do Szeolu, na samo dno Otchłani!” (Jak wiemy z wcześniejszych badań Szeol oznacza niebyt, stan nieistnienia, więc nie może tam być męczony) [no ale dalej…] Którzy cię ujrzą, utkwią wzrok w tobie i zastanowią się nad tobą: „Czy to nie ten, który trząsł ziemią, który obalał królestwa, który cały świat zamieniał w pustynię, a jego miasta obracał w perzynę, który swych jeńców nie zwalniał do domu?”

Tak właśnie będzie, gdy szatan zostanie ostatecznie pokonany. Wielu ludzi będzie patrzeć na jego zniszczenie i rozmyślać w taki właśnie sposób. Jak to możliwe, że ty, który miałeś taką władzę i wysyłałeś innych na śmierć, teraz sam jesteś na zawsze zniszczony?

Do jeziora ognia ma być jeszcze wrzucona śmierć. To akurat bardzo dobra wiadomość. W Liście do Koryntian 15:26 czytamy: „A ostatni nieprzyjaciel, który będzie zniszczony, to śmierć.” Chodzi tu oczywiście o śmierć tzw. Adamową, tą śmierć, którą umierają wszyscy potomkowie Adama i Ewy.

Umarli, którzy będą przywracani do życia, porównywani są też w Biblii do jeńców, którzy powracają z kraju nieprzyjaciela. Księga Jeremiasza 31:15-17 – „To mówi Pan: «Słuchaj! W Rama daje się słyszeć lament i gorzki płacz. Rachel opłakuje swoich synów, nie daje się pocieszyć, bo już ich nie ma». To mówi Pan: «Powstrzymaj głos twój od lamentu, a oczy twoje od łez, bo jest nagroda na twe trudy – wyrocznia Pana – powrócą synowie twoi z kraju nieprzyjaciela. Jest nadzieja dla twego potomstwa – <wyrocznia Pana> – wrócą synowie do swych granic.”

Ewangelista Mateusz stosuje ten werset do rzezi niewiniątek w Betlejem. Chodzi więc o śmierć. Kobiety płaczą, kiedy umierają ich dzieci. Symbolicznie te dzieci idą do kraju nieprzyjaciela, a tym nieprzyjacielem jest śmierć. Ale ostatecznie śmierć ma być zniszczona. Śmierć trafi do jeziora ognia i zostanie w nim spalona. To znaczy, że już nikt nie będzie umierał z powodu grzechu ojców, że żadne dziecko nie umrze na jakieś choroby, które teraz występują. Jeśli ktokolwiek umrze w czasie rządów Jezusa lub przy ich końcu, to tylko za własne, świadome grzechy i brak chęci nawrócenia.

Do jeziora ognia poza śmiercią trafi też Hades. Inaczej mówiąc nie tylko ludzie już nie będą umierać tak jak dawniej, ale też wypuszczeni zostaną wszyscy więźniowie grobów. Wszyscy znajdą się pod władzą Jezusa, czy ci, którzy umierali, ale jeszcze żyli czy ci, którzy już znajdowali się w grobie. U tych pierwszych zatrzyma się proces umierania, a ci drudzy będą wstawać z grobów.

Wiem, że brzmi to cudownie, więc może dla niektórzy dziwnie, ale wierzę, że taka jest nauka Pisma Świętego. Nieco więcej na temat sądu opowiadałem w nagraniu o czyśćcu i jeszcze w jednym filmie na YouTube’ie pt. „Dzień sądu – obawa czy nadzieja”. Może więc krótko:

Całe Pismo Święte zachęca do oczekiwania dnia sadu z radością. Według Biblii kiedy minie już czas ucisku, wszyscy rozpoznają ostatecznie Mesjasza i to, że zaczął sprawować rządy na ziemi. Psalm 96:10-13 – „Mówcie wśród pogan: Pan jest królem. Umocnił świat, by się nie poruszył: ze słusznością wymierza ludom sprawiedliwość. Niech się cieszy niebo i ziemia raduje; niech szumi morze i to, co je napełnia; niech się weselą pola i wszysko, co jest na nich, niech się także radują wszystkie drzewa leśne przed obliczem Pana, bo nadchodzi, bo nadchodzi, aby sądzić ziemię. On będzie sądził świat sprawiedliwie, ze swoją wiernością – narody.”

Dzień Sądu to radosny dzień, bo jest to dzień Pana, dzień leczenia i zdrowia, dzień radości i szczęścia, dzień zbawienia i dzień wyzwolenia, dzien chwały dla Boga i dzień pokoju na ziemi, dzień reformy i naprawy. Dobry czas, o który się modlimy: „Przyjdź Królestwo Twoje, bądź wola twoja jako w niebie, tak i NA ZIEMI!”  Bóg będzie wymagał przede wszystkim słuchania i podążania za nauką Jezusa. Wszyscy chętni będą mogli przejść reformę i na końcu panowania Jezusa zdobyć życie wieczne.

Do jeziora ognia ostatecznie będą jednak wrzuceni niepoprawni grzesznicy – ci, którzy nie będą chcieli wybrać dobra i sprawiedliwości. Ci, którzy świadomie odmówią nawrócenia i reformy nawet w czasie panowania Jezusa.

Wiele dosłownych wersetów Biblii dowodzi, że zostaną oni zniszczeni – wiecznie i całkowicie unicestwieni. Ks. Ijoba 31:3 – „Czyż nie jest przygotowane zginienie złośnikom, a sroga pomsta czyniącym nieprawość?” Ci ktorzy w czasie tysiąclecia i pod koniec tysiąclecia nie poddadzą się odpowiednio sprawiedliwym prawom Królestwa, umrą na zawsze. Tak jak szatan stracą oni nadzieję na jakikolwiek powrót do życia, „Spojrzysz na miejsce grzesznika, a jego już nie ma” – jak wyraził to poetycko biblijny król Dawid. Może jeszcze ze ST … Ks. Izajasza 1:18 – „Przerotni i grzesznicy wespół starci będą, a ci, co opuścili Pana, zostaną zniszczeni”

Nowy Testament – Dzieje Ap. 3:23, zacznę od wersetu 20, który zapowiada powrót Jezusa i jego panowanie. „nastanie czas, kiedy Pan was pocieszy, zsyłając zapowiedzianego wam Mesjasza Jezusa. Niebo zatrzyma Go aż do czasu powszechnego odnowienia, o którym od dawna mówił Bóg przez świętych proroków. Powiedział bowiem Mojżesz: »Pan Bóg da wam proroka, którego powoła jak mnie z waszych braci, słuchajcie, co wam powie. [i teraz werset 23] – „A każdy, kto nie posłucha tego Proroka, zostanie usunięty z ludu” [dosłownie:
„każda dusza, która nie posłucha tego Proroka, będzie całkowicie usunięta z ludu”]

Święty Piotr, który mówi w tym fragmencie, cytuje tutaj z 5 Księgi Mojżeszowej (18:19). Ten nowy wielki prorok to Chrystus, Głowa i Ciało (czyli Jezus i Święci), którzy razem z nim będą nauczycielami i sędziami świata. Wszyscy otrzymają szansę zrozumienia nauki Jezusa i życia zgodnie z nią. Potwierdza to apostoł Paweł, gdy w 1 Liście do Tymoteusza 2:4 zapisał, że „Bóg postanowił, aby wszyscy ludzie byli zbawieni i doszli do poznania prawdy.” Niektórzy jednak nie zechcą być posłuszni Jezusowi i ostatecznie zostaną usunięci z ludu. Na końcu zniszczona będzie każda dusza nieposłuszna Bogu. Każdy jednak otrzyma swój specjalny czas na dokładne poznanie prawdy i opowiedzenie się po stronie Boga lub szatana.

Po przedstawieniu różnych rzeczy, które trafiają do jeziora ognia, zauważmy trzy kwestie:

Po pierwsze – jezioro ognia wspomina tylko najbardziej symboliczna i najbardziej tajemnicza księga Biblii, jaką jest Księga Apokalipsy

Po drugie – ogień jest często używany w Biblii jako symbol zniszczenia; a dym oznacza lekcję jaka zostaje z tego zniszczenia dla żyjących – dla tych, którzy badają historię zniszczenia szatana, bestii, fałszywego proroka, śmierci, hadesu i grzeszników

I po trzecie – dosłowne wersety Biblii uczą, że wszystkie rzeczy, które wpadają do jeziora ognia mają być ostatecznie zniszczone;

Ks. Apokalipsy 20:15 – „A jeśli ktoś nie znalazł się zapisany w księdze żywota, wrzucony jest w jezioro ognia”, jezioro ognia, które oznacza drugą śmierć. Wydaje się, że ten werset czytany bez bagażu dogmatów i tradycji jest zupełnie jasny. Kto nie zdobędzie życia, nie otrzyma życia, lecz zniszczenie. Takie samo zestawienie występuje w wielu innych fragmentach Biblii. List do Rzymian 6:23 –  „Albowiem zapłatą za grzech jest śmierć, ale łaska dana przez Boga to życie wieczne w Chrystusie Jezusie, Panu naszym.”

Nazwanie jeziora ognia przez Apokalipsę „drugą śmiercią”, to też nie przypadek. Ta nazwa ma pomóc w odróżnieniu śmierci pierwszej, Adamowej (którą umierają wszyscy), od tego drugiej śmierci, innej – czyli wiecznej śmierci. Dla złych ludzi będzie to faktycznie druga śmierć, bo ich pierwsza śmierć była w Adamie, tak jak całej reszty. Tylko niektórzy ludzie umrą po raz drugi: tylko ci niepoprawnie źli, którzy mimo że dostaną pełną szanse zdobycia życia wiecznego w Chrystusie, nie będą chcieli z niej skorzystać.

Stan pierwszej śmierci czyli Hades byłby wiecznym zniszczeniem, gdy nie śmierć Jezusa za nasze grzechy. Jezus Chrystus otrzymał od Ojca moc, żeby uwolnić ludzi z umierania i śmierci. Gdyby Jezus nie zapłacił śmiercią za nasze grzechy, na zawsze byśmy pozostali w grobach.

Tyle na temat jeziora ognia, które jest ostatecznym i całkowitym zniszczenie wszystkich złych istot i wszystkich złych systemów, które kiedykolwiek panowały nad ludźmi. Dla całej reszty ludzi przewidziana jest wieczność w Królestwie Bożym, miasto Nowe Jeruzalem, które przyniesie wieczny pokój. Ks. Apokalipsy 21:27 – „A nic nieczystego do niego nie wejdzie ani ten, co popełnia ohydę i kłamstwo, lecz tylko zapisani w księdze życia Baranka.” Życzę wszystkim byście zostali tam zapisani.

Dolina Hinnom w 2007 r.

Witam serdecznie! Zapraszam dziś na dalszą wędrówkę po biblijnych zaświatach. Przypomnę tylko, że rozmyślamy o tym czy Jezus nauczał o pośmiertnych cierpieniach i czego z nauk Jezusa dowiadujemy się o śmierci i przyszłym życiu. Dziś będę dalej mówił o piekle. Nie da się ukryć, że w polskich Bibliach takie słowo występuję i że według Pisma Świętego kiedy ktoś umiera to idzie do piekła. Nie da się też ukryć, że takie terminy jak ‘piekło’ i ‘ogien piekielny’ nasuwają pewne skojarzenia. Każde słowo, które wypowiadamy po polsku z czymś się po prostu kojarzy.

ZACHĘCAMY TEŻ DO WYSŁUCHANIA CZĘŚCI 1: BOGACZ I ŁAZARZ
CZĘŚĆ 3: CZYŚCIEC
CZĘŚĆ 4: JEZIORO OGNIA

Tak samo jest w językach źródłowych Biblii. Jak pewnie pamiętacie Stary Testament był pisany po hebrajsku, a Nowy Testament po grecku. Jeśli więc chcemy dobrze zrozumieć, co autor piszący w tych językach chce nam przekazać, musimy wrócić do starożytnej greki i hebrajskiego.

Słowo ‘piekło’ to polskie słowo i było ono czasami wybierane przez tłumaczy do oddania takich słów jak hebrajski ‘szeol’, a także greckie ‘hades’ i ‘Gehenna’. Główny temat na dziś to ‘Gehenna’, ale chciałbym żebyśmy mieli dosyć szerokie tło na temat pozostałych słów, które są czasami tłumaczone jako ‘piekło’.

Hebrajskie słowo ‘szeol’. Słowo to występuje w Starym Testamencie 65 razy. Wg konkordancji Stronga do Biblii Gdańskiej tłumaczone jest 41 razy jako ‘grób’, 19 razy jako ‘piekło’, raz jako ‘dół’, raz jako ‘grobowy’, raz jako ‘piekielny’, raz jako ‘przepaść’ i raz jako ‘ziemia’. To ciekawe, że to samo słowo czasami było tłumaczone jako określenie ‘grobu’ i dołu, a czasami jako ‘piekło’.

I tak np. w Ks. Ijoba 14:13 Ijob prosił: „O, gdybyś mnie w grobie ukrył i schował”, w grobie, czyli w szeolu, bo takie mamy tutaj hebrajskie słowo. Z drugiej strony mamy Psalm 30:4 tłumaczony „Panie, wywiodłeś z piekła moją duszę”, a przecież znowu jest tutaj to samo słowo ‘szeol’ tym razem przetłumaczone jako piekło. Jeśli oba słowa pochodzą od ‘szeolu’ to na jakiej zasadzie raz jest to słowo tłumaczone jako grób, a raz jako piekło?

Na pewno piekło w rozumieniu tłumacza nie pasowało do sytuacji Ijoba. Ijob w końcu prosił Boga o ukrycie i schowanie go w szeolu. Jeśli szeol byłby miejscem cierpienia (jak często rozumie się piekło), po co Ijob chciałby tam iść? Ijob oczywiście prosi o to, żeby zostać ukryty w śmierci, w grobie, ponieważ jego doświadczenia i cierpienia były tak trudne do zniesienia, że niebyt wydawał mu się lepszy niż pozostawanie w takim życiu pełnym cierpień.

Byłoby bardzo dziwne, gdyby Ijob prosił Boga, żeby Bóg ukrył go w piekle wiecznych cierpień. Szeol opisany jest w Piśmie Świętym całkiem inaczej, nie ma tam jęków męczonych dusz, nie ma ognia ani siarki. Jest to miejsce ciemności, miejsce całkowitej ciszy i zapomnienia.

Księga Kaznodziei Salomona, znana też jako Księga Koheleta, 9:10 mówi, że: „nie ma już działania ani myślenia, ani poznania, ani mądrości w Szeolu, do którego ty idziesz”. Biblia Warszawsko-Praska oddaje ten fragment: „bo w Szeolu, do którego zmierzasz, nic już się nie robi, na nic się nie liczy, nic się nie wie ani nie zabiega się o mądrość.”

Prawdziwe znaczenie ‘szeolu’ to więc stan ciemności, ciszy, zapomnienia i niebytu czyli stan człowieka po śmierci, stan człowieka w grobie. Warto sobie zakodować, że to samo słowo ‘szeol’ jest tak różnie tłumaczone, ale najczęściej jako ‘grób’.

Poezja biblijna jest bardzo ciekawa, a jej serce to powtarzanie tych samych myśli w innych słowach lub umieszczanie obok siebie bardzo podobnych myśli, które tłumaczą i uzupełniają się nawzajem. Ta figura stylistyczna to paralelizm, a jej przykładem może być Psalm 6:5. „W śmierci bowiem nie ma pamięci o tobie [Boże], a w grobie któż cię będzie wysławiać?” Grób to znowu hebrajski Szeol i znaczy on dokładnie to samo, co śmierć, po której nie ma już żadnej pamięci, myślenia, mówienia czy wysławiania Boga.

Jeśli chodzi o język grecki to możemy postawić znak równości między słowami ‘szeol’ i ‘hades’.

Skąd wiemy, że ‘hades’ to po prostu ‘szeol’ tyle że po grecku? Bo apostołowie cytują pisma ze Starego Test. i tłumaczą słowo ‘szeol’ słowem ‘hades’. Np. Dzieje Ap. 2:27 – „Bo nie zostawisz mojej duszy w Hadesie”, to cytat z Psalmu 16:10 – „Bo nie zostawisz mojej duszy w Szeolu”.

Z wielu fragmentów Biblii wiemy, że w czasach ostatecznych Jezus Chrystus przywróci do życia zmarłe „dusze” czyli zmarłych ludzi. Ich stan aż do tego czasu prorocy porównują do snu, z którego mają się obudzić. Ks. Objawienia 20:13 porównuje obudzenie umarłych do ich „wydania” lub „wyprowadzenia z więzienia” – Obj 20:13 – „A śmierć i piekło [gr. hades czyli hebr. szeol] wydadzą umarłych, którzy w nich byli; i byli sądzeni każdy wedlug uczynków swoich.” Wszyscy umarli mają być wypuszczeni na czas, który Biblia opisuje między innymi jako tysiącletnie królowanie Jezusa, dzień sądu i czasy odnowienia wszystkich rzeczy.

Inny zwrot tłumaczony w polskiej Biblii jako „piekło” to Gehenna. Według konkordancji Stronga do Biblii Gdańskiej słowo to występuje w Nowym Testamencie 12 razy i w Biblii Gdańskiej 9 razy tłumaczone jest jako ‘piekielny’, 2 razy jako ‘piekło’ i raz jako ‘zatracenie’. Problem w tym, że nazwa ta w ogóle nie powinna być tłumaczona, bo greckie słowo ‘Gehenna’, znaczy ‘dolina Hinnom’ lub ‘dolina synów Hinnoma’. To nazwa geograficzna, bo jest to rzeczywista dolina, która znajdowała się tuż za bramami starożytnej Jerozolimy.

Powód, dla którego Gehenna była ważna i znana dla wszystkich mieszkańców Jerozolimy był taki, że wyrzucali tam oni swoje śmieci. Gehenna służyła jako spalarnia śmieci. Wszystkie odpadki z miasta były tutaj wyrzucane, a ogień nieustannie płonął w tej dolinie i ostateczne pożerał i niszczył wszystko co tam trafiało (czyli martwe ciała zwierząt i skazanych na śmierć, odpadki spożywcze i różne nieczystości). Do palenia ognia dodawano siarki, tak aby spalenie śmieci następowało jak najszybciej i żeby upewnić się, że śmieci te zostaną całkowicie zniszczone. Warto pamiętać, że żadne żywe stworzenia nie były wrzucane do Gehenny. Nie wrzucano tam żywych zwierząt lub żywych ludzi, ponieważ Żydzi mieli w Prawie Mojżeszowym zabronione torturowanie jakiejkolwiek istoty, nie tylko człowieka, ale też woła czy krowy.

Jezus odwołuje się do tego miejsca w jednej ze swoich alegorii, zapisanej w Ewangelii Marka. Może przypomnę tylko, że według słownika Diaglotta alegoria w Biblii to „symboliczna wypowiedź, przypominająca przypowieść lub bajkę, powszechnie używana wśród narodów wschodnich do zilustrowania jakiejś zasady lub doktryny.”

Posłuchajmy więc Ewangelii wg Marka 9:43-48 – „Jeśli twoja ręka jest dla ciebie powodem grzechu, odetnij ją; lepiej jest dla ciebie ułomnym wejść do życia wiecznego, niż z dwiema rękami pójść do Gehenny w ogień nieugaszony. I jeśli twoja noga jest dla ciebie powodem grzechu, odetnij ją; lepiej jest dla ciebie chromym wejśc do życia, niż z dwiema nogami być wrzuconym do Gehenny. Jeśli twoje oko jest dla ciebie powodem grzechu, wyłup je; lepiej jest dla ciebie jednookim wejść do królestwa Bożego, niż z dwojgiem oczu być wrzuconym do piekła, gdzie robak ich nie umiera i ogień nie gaśnie.”

Zdaniem niektórych ten opis to świetny dowód, że grzesznicy trafią po śmierci na wieczne męki do ognia Gehenny, gdzie poza cierpieniami, które wyrządzi im ogień, pewne cierpienia otrzymają też od nieśmiertelnych robaków. Trzeba przyznać, że taki obraz jest przerażający. Z drugiej strony w jakim świetle stawia to Boga? Czy Bóg naprawdę stworzył specjalne robaki tylko po to, żeby na zawsze torturować swoich wrogów? Czy takiego Boga sprawiedliwości i miłości poznaliśmy z Pisma Świętego?

Może zacznijmy od tego odcinania rąk i nóg i wyłupiania sobie oka. Wygląda na to, że niewielu chrześcijan rozumie to zdanie dosłownie lub dla prawie nikogo ręce, nogi i oczy nie są powodem do grzechu. Nie znam bowiem ani jednego chrześcijanina, który wyłupił sobie oko, bo prowadziło go do grzechu, albo odciął sobie rękę, bo czyniła jakiś grzech. Pytanie też czy w Królestwie Bożym faktycznie będą ludzie bez rąk, nóg i oczu? Od razu widać, że to alegoria. Możemy zresztą być tego pewni ze słów Ewangelii wg Mateusza 13:34 – „To wszystko mówił Jezus tłumom w przypowieściach, a bez przypowieści nic im nie mówił.” W tej przypowieści Jezus chciał po prostu powiedzieć, że przyszłe życie w Królestwie Bożym jest tak cenne, że warto coś stracić, by się tam znaleźć. Gdyby nawet kosztowało to oko, rękę czy nogę to nadal byłoby warto. Te nogi, ręce i oczy to też symbole naszej wygody, przyjemności czy spojrzenia na życie. Nasze zachcianki, nasz styl życia i nasze poglądy mogą być dla nas tak cenne jak oko i tak ważne jak prawa ręka, a jednak lepiej jest to stracić dla Chrystusa niż stracić wszystko w Gehennie.

Czas na Gehennę i jej ogień. Odczytałem ten fragment bez podstawiania w to miejsce polskiego słowa „piekło”, bo umieszczenie tam słowa „piekło” jest nieuprawnione. Dla Żydów termin ‘Gehenna’ lub ‘dolina Hinnom’ znaczył konkretne miejsce na południowy zachód od miasta. Była to dolina, w której palono śmieci, skóry zwierząt i ciała zabitych wcześniej przestępców.

Spójrzmy więc na symbolikę Jerozolimy. Preczytajmy jeden z najpiękniejszych symbolicznych opisów Królestwa Bożego i wiecznego zbawienia ludzkości, jakie znajdują się w Biblii. To Księga Objawienia znana też jako Apokalipsa wg Jana i wybrane wersety rozdziału 21.

Obj .21:2 – „A ja, Jan, zobaczyłem święte miasto, nowe Jeruzalem, zstępujące z nieba od Boga, przygotowane jak oblubienica przyozdobiona dla swego męża. I usłyszałem donośny głos z nieba: Oto przybytek Boga jest z ludźmi i będzie mieszkał z nimi. Oni będą jego ludem, a sam Bóg będzie z nimi i będzie ich Bogiem. I otrze Bóg wszelką łzę z ich oczu, i śmierci już nie będzie ani smutku, ani krzyku, ani bólu nie będzie, bo pierwsze rzeczy przeminęły. A zasiadający na tronie powiedział: Oto wszystko czynię nowe. […] [21:10] – „I ukazał mi [anioł] miasto święte – Jeruzalem, zstępujące z nieba od Boga, mające chwałę Boga.” [Werset 24] – „I w jego świetle będą chodziły narody (…)” [Werset 26] – „I wniosą do niego chwałę i cześć narodów. I nie wejdzie do niego nic nieczystego ani ten, kto popełnia obrzydliwość i kłamstwo, a tylko ci, którzy są zapisani w księdze życia.”

To święte Jeruzalem to królestwo Boże i ostateczny koniec wszelkiego zła na ziemi. „Oto wszystko nowe czynię.” – mówi Bóg. Ci, którzy pod rządami Jezusa i świętych zmienią swoje charaktery będą mogli żyć wiecznie. Ostatni werset mówi jednak, że do nowego Jeruzalem nie wejdzie nic nieczystego i nikt czyniący nieprawość. Ludzie, którzy będą chcieli świadomie czynić zło nie osiągną życia wiecznego. Wszyscy tacy, razem ze wszystkim, co złe, zostaną zupełnie, całkowicie i wiecznie zniszczeni, tak jak w Gehennie, w położonej blisko Jeruzalem dolinie Hinnom, spalane i niszczone były śmieci, brudy, odpadki i ciała zabitych.

Ogień Gehenny nie oznacza torturowania i wiecznego męczenia kogokolwiek. Ten ogień przedstawia zniszczenie w pełni świadomych i niepokutujących grzeszników. I cała Biblia tak właśnie przedstawia ostateczną przyszłość tych, którzy świadomie postępują źle i który nawet pod panowaniem Jezusa, po ich obudzeniu z grobu, nie zechcą się zmieniać – mimo wielu pouczeń i zachęty do czynienia dobra, które będą wtedy dostępne dla każdego człowieka.

Psalm 145:20 – „PAN strzeże wszystkich, którzy Go kochają, natomiast wszystkich bezbożnych wyniszczy” [lub unicestwi – wg tłum. Biblii Warszawsko-Praskiej]

Ks. Ijoba 24:19 – „Śniegi topnieją od suszy i ciepła, szeol zaś unicestwia grzeszników.” (BWP) Tak jak ciepło topi śnieg, tak szeol niszczy tych, którzy grzeszą. Skoro zostaną zniszczeni (a nie zachowani) to nie będą doznawać już żadnych cierpień.

Ps. 104:35 – „Oby byli wytraceni grzesznicy z ziemi, oby niezbożnych już nie było!” (tu znowu mamy paralelizm: ‘wytracić z ziemi grzeszników’ to znaczy ‘sprawić, by niezbożnych już nie było’)

Jezus, który takie wieczne i ostatecznie zniszczenie nazywa ogniem Gehenny, tej samej alegorii ognia używa też, kiedy tłumaczy te sprawy w Objawieniu, które dał Janowi. Obj. 20:13 – „śmierć i piekło (występuje tu greckie słowo: hades); śmierć i piekło wrzucone są do jeziora ognia. To jest śmierć druga. Jeśli się ktoś nie znalazł zapisany w księdze życia, został wrzucony do jeziora ognia”. Bardzo wielu chrześcijan uważa, że jezioro ognia znaczy piekło – mamy więc co najmniej dwa piekła (pierwsze to hades, a drugie to jezioro ognia). Różnica polega na tym, że z pierwszego piekła, czyli z hadesu, jest dla wszystkich wyjście (kiedy Jezus obudzi zmarłych z grobów), ale ostateczne zniszczenie w ogniu Gehenny lub w jeziorze ognia będzie na zawsze. Jezus stwierdza zresztą wyraźnie: „to jest śmierć druga”. To jest czyli To przedstawia śmierć drugą. Mamy tu piekne wyjaśnienie metafory „jeziora ognia” – to drugie, wieczne i ostateczne zniszczenie, takie, z którego nie ma już powrotu.

Dolina Hinnom już kiedyś była użyta jako podstawa pewnej mowy proroka Izajasza. To Ks. Izajasza 66:24 i mamy tutaj proroczy opis zbawionych. „A gdy wyjdą [zbawieni], ujrzą trupy ludzi, którzy się zbuntowali przeciwko Mnie. Bo robak ich nie zginie i nie zagaśnie ich ogień i będą oni odrazą dla wszelkiej istoty żyjącej.” – zobaczmy, że tutaj wyraźnie Izajasz mówi o ‘trupach’. Jest to obraz trupów, martwych ciał – a nie żywych ludzi, którzy cierpią. Dla żyjących ma to być odrażający widok, który będzie na zawsze ostrzegał ich przed grzechem. To oczywiście pewna alegoria, w Królestwie Bożym nie będziemy na spacerach mijać palących się ciał grzeszników, ale ważne jest to, że Izajasz mówi o trupach ludzi, a nie o pośmiertnych cierpieniach.

Opis z Ewangelii Marka mówił, że w dolinie Gehenny „robak ich nie umiera”. Co to mogą być za robaki? W dosłownej dolinie Hinnom ciała zwierząt spadały często na skały, a nie do płonącego niżej ognia. Tak pozostawione na skałach, ciała te stawały się żerem dla robaków, które niszczyły je tak samo dokładnie jak ogień. To oczywiście nie znaczy, że poszczególne robaki nigdy nie umierały lub że były zrobione z ognia, tylko, że tak długo jak długo pojawiały się nowe odpadki z miasta, tak długo były tam robaki i tak długo płonął tam ogień.

Jezus podaje też podobny opis, który nawiązuje do doliny Gehenny. Mam nadzieję, że ktoś jeszcze słucha i nie macie jeszcze całkiem dosyć tych niemiłych symboli. Ew. Mateusza 10:28 – „I nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, ale duszy zabić nie mogą; bójcie się raczej tego, który może i duszę i ciało zniszczyć w piekle.” (dosłownie: zniszczyć w Gehennie)

Dusza to tutaj człowiek z jego nadzieją na życie wieczne. Ludzie nie mogą zaszkodzić tak pojętej duszy, ponieważ skoro Jezus Chrystus umarł za wszystkich ludzi to może też wszystkich ludzi przywrócić do życia. Z 1 Listu do Tymoteusza 2:4 wiemy zresztą, że tak właśnie będzie, bo „Bóg postanowił [gr. słowo ‘thelo’], Bóg postanowił, aby wszyscy ludzie byli zbawieni i doszli do poznania prawdy.” To dlatego o umarłych mówimy, że zasypiają, ponieważ jest dla nich nadzieja obudzenia. Jezus wyprowadzi z Hadesu i sprawiedliwych, i niesprawiedliwych, także źli ludzie powstaną wtedy na sąd. Wtedy prawda napełni ziemię tak jak morza napełniają wody i każde kolano skłoni się przed Jezusem.

Skoro tak to źli ludzie mogą w najgorszym razie zabić nasze ciało (i przerwać [na pewien czas] nasze życie). Nie mogą jednak mieć żadnej władzy nad naszym prawem do z-martwych-wzbudzenia, bo to zapewnia przelana krew Jezusa i Boska obietnica.

To dlatego powinniśmy się raczej bać Boga (w znaczeniu: wielkiego szacunku, pobożności), a nie ludzi, bo tylko Bóg może zniszczyć zarówno ciało, jak i DUSZĘ w Gehennie. To znaczy, że Bóg może zupełnie i ostatecznie unicestwić grzesznika, który świadomie grzeszy i świadomie nie zechce się zmieniać i nawrócić do Boga. Podkreślam tu słowo świadomie, bo dziś wielu ludzi postępuje źle i grzeszy, ale nie jest to ten rodzaj pełnej świadomości, o której mówi Biblia.

Bardzo podobne słowa Jezusa o Gehennie to Ew. Łukasza 12:4. „A mówię wam, przyjaciołom moim: Nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, a potem już nic więcej zrobić nie mogą. Pokażę wam, kogo się macie obawiać: bójcie się Tego, który po zabiciu ma moc wtrącić do Gehenny. Tak, mówię wam: Tego się bójcie!”

W obecnym życiu ludzie mogą nas zabić, ale nie mogą zrobić nic więcej. Nie mogą zrobić nic, co by wpłynęło na nasze przyszłe istnienie (czyli na naszą duszę). My naprawdę nie musimy się dzisiaj bać tych, którzy mogą tylko zakończyć nasze obecne życie w naszym i tak umierającym ciele. Nie musimy się tak bardzo martwić się o nasze potrzeby, bo mamy obietnicę życia przyszłego i obietnicę, że Bóg podaruje wszystkim pokornym i cichym doskonałe warunki życia wiecznego. Nasza chwała i cześć powinna być dla Boga, bo do niego należy decyzja o naszym „życie wiecznym”, jak mówi werset: „Bójcie się” (czyli szanujcie) tego, który może „zniszczyć duszę w gehennie”, w śmierci drugiej, z której nie będzie już żadnej nadziei powrotu.

Myślę, że widać jak wielka różnica jest tutaj między opisanym w Biblii szeolem a gehenną. Choć oba te stany to stany niebytu, bez żadnych myśli, uczuć i działań, to jednak pierwszy jest stanem nadziei, bo będzie z niego przywrócenie do życia. To dlatego kiedy Ijob był w cierpieniu pragnął by znaleźć się wreszcie w spokojnym szeolu, w miejscu odpoczynku. Wiedział, że Bóg kiedyś przywróci go z Szeolu do życia, kiedy nadejdą czasy panowania Mesjasza.

Nikt jednak w Biblii nie chce iść do Gehenny, bo to miejsce nie ma już niczego wspólnego ze snem. Nie będzie przywrócenia do życia z Gehenny, bo to całkowite zniszczenie czyli śmierć duszy.

Jako ostatni dowód, że Jezus nauczał o pośmiertnych cierpieniach, a przynajmniej ostatni, który chciałbym dziś omówić, przytaczana jest końcówka przypowieści o owcach i kozłach. Nie chcę teraz omawiać całej tej przypowieści, więc przejdę od razu do tych kluczowych wersetów. W tym wypadku jest to Ew. Mateusza 25:41 i 46. [werset 41] „Wtedy odezwie się do tych po lewej stronie: „Idźcie precz ode mnie, przeklęci, w ogień wieczny, przygotowany diabłu i jego aniołom. (…) [i werset 46] „I pójdą ci na mękę wieczną, sprawiedliwi zaś do życia wiecznego.”

Ten werset, w tym tłumaczeniu Biblii Tysiąclecia wyd. 2, byłby chyba jednym z najmocniejszych dowodów na istnienie wiecznych męczarni w ogniu. Byłby, gdyby nie fakt, że „pójdą ci na mękę wieczną” to bardzo błędne tłumaczenie tego wersetu. Greckie słowo przetłumaczone jako „męka” to ‘kolasis’, co dosłownie oznacza ‘odcięcie’ (jak przy obcinaniu gałęzi drzewa). Zatem źli pójdą na wieczne odcięcie. Od czego będą odcięci? Następne zdanie mówi, że „sprawiedliwi pójdą do życia wiecznego”, więc kontrast pokazuje, że jest to odcięcie od życia wiecznego, to znaczy wieczna śmierć.

W taki sposób oddaje to kilka tłumaczeń, np. Nowa Biblia Gdańska: „Więc ci pójdą na wieczne odcięcie; a sprawiedliwi do życia wiecznego.”. Co ciekawe, Biblia Tysiąclecia, wyd. 5, także całkiem dobrze tłumaczy ten werset. Poprawiono więc wydanie 2. Nie ma tu już męki, jest za to „wieczna kara”. „I pójdą ci na wieczną karę, sprawiedliwi zaś do życia wiecznego.”

Zobaczmy jaki wyraźny jest ten kontrast czyli różnica między nagrodą życia i karą śmierci. Apostoł Paweł w Liście do Rzymian 6:23 mówi: „Zapłatą za grzech jest śmierć”.

Jeśli ta zapłata lub kara ma być wieczna, to widać wyraźnie, że wieczna kara oznacza wieczną śmierć. Taką śmierć, z której nie będzie już powrotu, śmierć na zawsze, a nie wieczne męki. Bóg jest za dobry, za sprawiedliwy, by takie tortury komuś przygotować.

Jezus mówił w przypowieściach i w sposób zagadkowy, często posługiwał się alegoriami. Niektóre wersety stwierdzają, że do tłumów przemawiał tylko w przypowieściach, że prawie nie mówił do nich wprost. Apostołowie objaśniali nauki Jezusa pierwszym wierzącym w Chrystusa. Apostoł Paweł np. jasno określił ostateczny koniec złych ludzi i tych, którzy uciskają drugich.

List do Filipian 3:19 – „Ludzi tych czeka w przyszłości zagłada” (podaje Biblia Warszawsko-Praska), „Oni zmierzają do śmierci wiecznej” (podaje przekład ks. bp. Franciszka Jaczewskiego)

1 List do Koryntian 3:17 – „Jeżeli ktoś niszczy kościół Boży, tego zniszczy Bóg.” (Oczywiście zniszczenie jest czymś zupełnie innym niż podtrzymywanie przy życiu w stanie cierpienia i tortur fizycznych lub psychicznych)

Czy więc Jezus naucza o pośmiertnych cierpieniach w wersetach, które mówią o Gehennie? Myślę, że nie, ale zachęcam każdego do wyrobienia sobie własnego zdania na podstawie Biblii.

Chciałbym jeszcze wrócić na chwilę do doliny synów Hinnoma. Jak się okazuje w miejscu tym, jeszcze zanim dolina ta stała się wysypiskiem śmieci, Izraelici robili bardzo złe rzeczy. Prorok Jeremiasz opisuje, że zbudowali oni ołtarz pogańskiemu bogu Molochowi, a na tym ołtarzu w przerażający sposób składali ofiary ze swoich żywych dzieci, które żywcem palone było w ogniu. Czy Bogu takie męczarnie dzieci w ogniu się podobały? Czy zgodziłby się na to, by chociaż przez chwile dręczono tak ludzi po śmierci? Posłuchajmy słów Boga zapisanych przez proroka Jeremiasza. Ks. Jeremiasza 32:35 – „I zbudowali sobie wyżyny Baala w dolinie synów Hinnoma, by ofiarować swych synów i swoje córki ku czci Molocha. Nie poleciłem im tego ani Mi na myśli nie przyszło, by można czynić coś tak odrażającego…”

Zakończę słowami Edwarda Fudge’a, biblisty i autora książki pt. „Ogień, który pożera”. Edward Fudge mówi: „Jeśli Biblia uczy, że Bóg będzie wiecznie utrzymywał ludzi przy życiu by ich wiecznie męczyć, wtedy nie ma znaczenia co ja o tym myślę. I jeśli nie uważam go za dobrego i uczciwego Boga, jestem i tak tylko częścią ziemi i prochu, a Bóg jest Bogiem. Z drugiej strony, jeśli Biblia faktycznie uczy tego, o czym mówiłem i w co wierzę, to nauczanie o tym, że Bóg utrzymuje przy życiu niewierzących po to, by ich męczyć na wieki, jest strasznym oszczerstwem przeciwko Bogu.”

Dziękuję za wysłuchanie tego odcinka i życzę wszystkim dużo Bożego pokoju na te niespokojne czasy. Pozdrawiam i do usłyszenia!

Po tamtej stronie grobu – część 2. Nagranie audio:

W wielkim skrócie: przedstawiłem w Velbert pogląd, że w Biblii słowo ‘nefesz’ tłumaczone jako dusza to żywa istota. ‘Dusza ludzka’ powstała z połączenia ciała oraz Bożej iskry życia czyli tchnienia życia. Człowiek mógł żyć wiecznie na ziemi, gdyby nie grzech, przekroczenie Bożego prawa, które sprowadziło śmierć na Adama i wszystkich ludzi. Biblia mówi o śmierci duszy (np. Księga Ezechiela 18:4), mówi że zmarłe dusze trafiają do szeolu i że w szeolu nie ma już działania, mówienia, myślenia, planowania ani jakiejkolwiek innej aktywności. Jest to więc stan niebytu, nieświadomości. Zarówno Stary jak i Nowy Testament często porównuje ten stan do snu, ponieważ mamy nadzieję, że w zmartwychwstaniu zostaniemy obudzeni czy przywróceni do życia i że zachowamy swoją tożsamość, nadal będziemy wiedzieć, że jesteśmy sobą.

Przy zmartwychwstaniu to Bóg udzieli ożywionej duszy (czyli ożywionej istocie) nowego ciała oraz tchnienia życia. Jedyne co wniesiemy do nowego życia my sami to nasza osobowość lub tożsamość, na którą składają się wspomnienia i charakter czyli zbiór naszych przyzwyczajeń, naszych zalet i naszych wad. Jest to wyciśnięty w naszej osobowości znak, informacja, mówiąca o tym, kim jestem.

Cały ten zapis przechowany zostanie w Boskiej pamięci, tak jak my ludzie przechowujemy pliki w internecie, w chmurze obliczeniowej. Nawet jeśli komputer na którym zapisaliśmy plik ulegnie awarii, pliki są bezpieczne w chmurze. I mogą być później uruchomione na nowym komputerze. Jeśli chodzi o naszą tożsamość to nawet gdy człowieka umiera, zapis jego tożsamości nadal istnieje w Bożej pamięci w niebie, w Boskiej „chmurze” i w przyszłości będzie stamtąd przywrócony w nowym ciele, które udzieli Bóg.

To przywrócenie sprawiedliwych i niesprawiedliwych zmarłych będzie miało miejsce po powrocie Jezusa jako Mesjasza. To on ma być królem i sędzią świata razem ze swoimi wiernymi, a ich królowanie i sądzenie przez nich świata ma być wielką radością i odrodzeniem dla wszystkich chętnych i posłusznych z ludzi. Wszyscy nieposłuszni Jezusowi, zatwardziali grzesznicy (którzy nie będą chcieli się zmieniać lub będą to robić tylko formalnie, a nie z serca) po ostatniej próbie otrzymają wtedy zapłatę, którą będzie wieczne odcięcie od życia, wieczna śmierć czyli niebyt. Dla posłusznych, którzy zreformują swoje serca pod rządami Jezusa, zapłatą będzie życie wieczne na odrodzonej ziemi.

Pogląd ten został tydzień temu szeroko uzasadniony fragmentami Biblii. Biblia jest bowiem dla chrześcijanina jedynym źródłem pewnej wiedzy na temat życia i śmierci. Żadne prawdziwe objawienie i żadne prawdziwe świadectwo nie może być w sprzeczności z Biblią. Apostoł Paweł w 2 Liście do Tymoteusza 3:15 mówi, że to Pisma święte „mogą nauczyć mądrości wiodącej do zbawienia przez wiarę w Chrystusie Jezusie.”

I tej mądrości powinniśmy szukać. Zdaje sobie sprawę, że wyrażone wcześniej poglądy nie są przyjmowane przez wszystkich chrześcijan. Chciałbym więc odpowiedzieć na niektóre argumenty osób, które uważają, że umarli dalej żyją, że dusza jest nieśmiertelna, że grzesznicy cierpią straszne katusze w piekle i że dusza po śmierci może świadomie egzystować bez ciała, a nawet nawiązywać pewne kontakty z żyjącymi ludźmi.

„Nieodłącznym atrybutem duszy jest życie, które jest przeciwstawne śmierci. Dusza jest więc nieśmiertelna i niezniszczalna. Czy powinniśmy wierzyć, że istnieje śmierć? To jest tylko oddzielenie duszy od ciała. Dusza nadal żyje bez ciała. Śmierć jest tylko oddzieleniem jej od ciała.” – Platon

Pierwszy taki argument mówi, że Boskie objawienie jest progresywne, to znaczy, że rozwija się wraz z kolejnymi księgami i nabiera ostatecznego sensu w Nowym Testamencie. Dlatego zdaniem tak wierzących popełniamy błąd, powołując się w tej sprawie na Stary Testament. To oczywiście prawda, że Boskie objawienie staje się coraz jaśniejsze i dopiero Nowy Testament pozwala wiele zrozumieć. Pytanie jednak – skoro jest to część Boskiego objawienie – to dlaczego prawda na temat nieśmiertelności duszy została już 400 lat wcześniej tak jasno podana przez Platona?

Zacytuję z księgi XII „Praw” Platona. To dzieło powstalo około roku 400 p.n.e.:

„To, czym rzeczywiście jest każdy z nas, co tworzy prawdziwą naszą istotę i nazywa się duszą nieśmiertelną, [w chwili śmierci] odchodzi stąd do innych bogów, ażeby (…) złożyć im — niegroźne to dla dobrych, ale jakże straszne dla złych! — sprawozdanie ze wszystkich czynów swego życia” (Platon, Prawa, księga XII, tłum. M. Maykowska)

Na podstawie innego dzieła pt. „Fedon” możemy ustalić, że według Platona dusza: jest niematerialna, niezależna od ciała, niezłożona, doskonalsza od ciała, z wyższości duszy nad ciałem wynika, że ciało dla duszy jest więzieniem i grobem, byłaby ona lepsza i szczęśliwsza, gdyby była wolna od ciała, a ze śmiercią ciała zaczyna się dopiero prawdziwe życie duszy. | Niektóre słowa Platona podawałem też tydzień temu.

Ten pogląd na duszę przez Grecję i Egipt przedostał się także do Żydów żyjących przed narodzinami Jezusa. Później z kolejnymi wiekami na stałe zagościł w chrześcijaństwie.

Pytanie: dlaczego jeśli Bóg chciał podać tę prawdę, nie użył jednego z proroków Biblii, skoro to nimi się posługiwał? Gdy spojrzymy na Nowy Testament to pogląd o wiecznych cierpieniach w piekle i w ogóle świadomości umarłych, bazuje na opisach parabolicznych (tzn. na przypowieściach, jak np. o bogaczu i łazarzu, a także o odcinaniu gorszących nas części ciała, aby wejść do Królestwa). Inne biblijne podstawy tego poglądy to dla niektórych głębokie symbole Apokalipsy wg Jana (ale odczytywane dosłownie). Dziwne jest to, że brakuje na ten temat prostych, zrozumiałych wypowiedzi w nauce Jezusa i w pismach apostołów.

Zamiast tego powtarzają oni dawną naukę Mojżesza, Pism i Proroków. Porównajmy niektóre z takich wypowiedzi, gdzie Nowy Testament prosto i zrozumiale potwierdza naukę Starego Testamentu na ten temat.

Drugi argument stosowany przez zwolenników świadomości umarłych to fakt, że pisma greckie Nowego Testamentu stosują takie terminy jak Hades. Hades w świecie greckim pojmowany był jako miejsce świadomego cierpienia, rozmyślania i rozmów umarłych. Niektórzy nawet starali się opuścić tę krainę. Ten argument upada jednak, gdy zdamy sobie sprawę, że pisarze Nowego Testamentu, kiedy używają słowa Hades, cytują po prostu hebrajski zwrot Szeol z pism hebrajskich ST. Skoro tak to słowu Hades należy przypisać dokładnie tę samą definicję, którą Biblia przypisuje hebrajskiemu Szeolowi. Słowo Hades rozumiane przez ówczesny świat szeroko jako kraina umarłych lub stan umarłych pojawia się więc w Nowym Testamencie głównie po to, by nie zaskakiwać odbiorców jakimiś nieznanymi terminami (jak np. Szeol), ale stopniowo wykazywać im, czym tak naprawdę jest Hades, Szeol lub po prostu stan umarłych.

Przykład już tu przytoczyliśmy. Szeol z Psalmu 16:10, Łukasz jako pisarz Dziejów Apostolskich oddał słowem Hades w Dziejach 2:31. Oczywiste wydaje się w tym wypadku, że Łukasz ma na myśli dokładnie ten sam Szeol lub Hades co król Dawid.
A ten przecież opisuje w Psalmach stan umarłych bardzo wyraźnie:

„Każdego dzieła, które twa ręka napotka, podejmij się według twych sił! Bo nie ma żadnej czynności ni rozumienia, ani poznania, ani mądrości w Szeolu, do którego ty zdążasz.” – Kaznodzieja Salomon

Ps. 37:20 – „Ale niepobożni poginą, a nieprzyjaciele Pańscy, jako tłustość barania z dymem niszczeje, tak oni zniszczeją.”
Ps. 37:38 – „Lecz przestępcy razem zniszczeni będą, a niezbożnicy odcięci będą.” (zostaną odcięci od życia wiecznego na co wskazuje też wiele wersetów NT)
Ps. 37:10,35,36 –„Jeszcze trochę, a nie będzie bezbożnego; Spojrzysz na miejsce jego, ale jego już nie będzie. Widziałem niezbożnika nader wyniosłego, a rozłożonego jak drzewo zielone. Ale przeminął i nie ma go, szukałem go, ale nie można było go znaleźć.”
Ps. 104:35 – [modlitwa Dawida:] „Niech już nie będzie bezbożnych.”

Trzeci ciekawy argument strony głoszącej pogląd, że dusze umarłych są żywe i świadome mówi, że chociaż Kaznodzieja Salomon 9:5 omawia stan umarłych jako nieświadomy to jednak chodzi o nieświadomość tylko co do spraw dotyczących tego życia i tej rzeczywistości. Powołują się oni na Kaznodzieję Salomona 9:6 – „[o zmarłych] Tak samo ich miłość, jak również ich nienawiść, jak też ich zazdrość – już dawno zanikły i już nigdy więcej nie mają żadnego udziału we wszystkim, co się dzieje pod słońcem.” – „Co się dzieje pod słońcem” – a więc istnieje jakaś inna rzeczywistość,
w której umarli są czynni i mają udział w tamtych cierpieniach, emocjach i działaniach.

Istnieje kilka poważnych problemów z tym związanych. Po pierwsze, werset 10 mówi już bardzo wprost, że właśnie w Szeolu\Hadesie lub krainie umarłych „nie ma żadnej czynności, ni rozumienia, ni poznania, ani mądrości…” – tam, w Szeolu, nie ma tych rzeczy, a nie tutaj – pod słońcem. Ps. 146:4 – „Gdy [umierającego] opuszcza dech, wraca do prochu swego; w tym dniu giną wszystkie myśli jego.”; Ps. 6:6 – „Bo po śmierci nie pamięta się o tobie [Boże], a w Szeolu któż cię wysławiać będzie?” Oczywiście nikt, bo tam nie ma już świadomego rozmyślania i działania.

Chciałbym to jeszcze odnieść do historii wywołania proroka Samuela przez czarownicę z Endor – na życzenie króla Saula. Jeśli przywołany z szeolu prorok znał losy Izraela i przebieg nadchodzącej bitwy, tzn. że był on dość dobrze zorientowany w sprawach „pod słońcem”. Pytanie – skąd Samuel miał tę wiedzę, jeśli umarł i jego dusza trafiła do Szeolu?

Cała ta historia jest zresztą bardzo dziwna. Ja wierzę, że rzeczywisty Samuel tak naprawdę dalej „spał” w Szeolu (że tak naprawdę go tam nie było), a podszyła się pod niego czarownica lub współpracujący z nią człowiek a bardzo możliwe, że nie tyle człowiek, co demon czyli jeden z upadłych aniołów, którzy zbuntowali się przeciwko Bogu.

Pamiętajmy, że demony nie znają przyszłości, ale często dobrze ją przewidują, choćby dlatego, że widzą znacznie więcej niż my. Demony także znają całą historię tysiące lat wstecz. W 1 Księdze Samuela 28:5 napisano: „Widząc Saul obóz filistyński, bał się, a ulękło się serce jego bardzo. I radził się Pana; ale mu nie odpowiedział Pan„. Oto rzeczywisty powód klęski – to, że nie był przy Bogu, a Bóg nie był z nim… (1 Kronik 10:13-14) Zdarza się, że złe moce przewidują przyszłość trafnie: „Pewna dziewczyna, która miała ducha wieszczego, przez swoje wróżby przynosiła wielki zysk panom swoim” (Dzieje 16:16).

Fakt spełnienia jakichś słów niekoniecznie oznacza wszechwiedzę ich autora. To, że ktoś w pewnej części mówi prawdę, niekoniecznie znaczy, że możemy mu zaufać: „A nie dziw: bo i szatan sam przemienia się w Anioła światłości” (2 Koryntian 11:14). Zwróćmy uwagę: „przemienia się w Anioła światłości”. A demon przemienił się w Samuela i rzeczywiście był nim… lecz tylko dla zaślepionego Saula (po prostu podszył się pod postać proroka).

Saul nawet nie widział Samuela. 1 Sam. 28:13: „Odezwał się do niej król: «Nie obawiaj się! Co widzisz?» Kobieta odpowiedziała Saulowi: «Widzę istotę pozaziemską, wyłaniającą się z ziemi». Zapytał się: «Jak wygląda?» Odpowiedziała: «Wychodzi starzec, a jest on okryty płaszczem». Saul poznał, że to Samuel, i upadł przed nim twarzą na ziemię, i oddał mu pokłon”.

„Saul poznał, że to Samuel”. Bóg na to dozwolił. (parafraza:) „Saulu, jeśli chcesz wierzyć,
że to Samuel, dobrze, wierz w to”. Jednak Pismo Święte jasno uczy, że wywołanie czyjegokolwiek ducha lub zbudzenie kogoś ze zmarłych przez demony jest niemożliwe.

Prorok Izajasz ostrzega (Iz 8,19-20): „A tak jeśliby wam rzekli: Dowiadujcie się od czarowników i od wieszczków, którzy szepcą i markocą, rzeczcie: Izali się nie ma dowiadywać lud u Boga swego? czy umarłych zamiast żywych ma się radzić? Do Zakonu raczej i do świadectwa;
ale jeśli nie chcą, niech mówią według słowa tego, w którym nie ma żadnej zorzy”.

Czy król Izraela, Saul, nie znał prawa? Księga Powtórzonego Prawa 18:9-12 mówi: „Gdy już wejdziesz do kraju, który ci daje Jahwe, twój Bóg, nie próbuj naśladować obrzydliwych czynów tamtych ludów. Niech się u ciebie nie znajdzie nikt, kto by przeprowadzał przez ogień swego syna albo córkę, [kto] uprawiałby wróżbiarstwo, zamawianie, zaklinanie czy też magię lub kto odwoływałby się do czarów, kto zwracałby się z pytaniem do duchów, do jasnowidzów, ani też kto poszukiwałby rady u umarłych. Każdy bowiem, kto tak postępuje, budzi wstręt u Jahwe i dla takich właśnie wstrętnych rzeczy twój Bóg, Jahwe wyrzuca te [ludy] przed tobą z dziedzictwa”. || Opisane jest że na początku rządów sam Saul przepędził wróżbiarzy i czarownice.

Praktyki ludów kananejskich były wiązaniem się z demonami i to demony odpowiadały i odpowiadają na pytania wróżbitów, wieszczek… (a w większości przypadków jest to po prostu sprytne oszustwo ludzi) Przypominam Izajasza: „czy umarłych zamiast żywych mamy się radzić?”. Umarli są nieświadomi (Ij 14:21 o umarłym – „Jego dzieci zdobywają szacunek – lecz on o tym nie wie; gdy żyją w poniżeniu, on na to nie zważa”, Izajasza 63:16 – „Tyś zaiste ojciec nasz [Boże]: bo Abraham nie wie o nas”) i w takim symbolicznym śnie będą aż do dnia ostatecznego, gdy Jezus wszystkich wzbudzi.

Zresztą, nawet logicznie myśląc, trudno uznać za możliwe, by to Samuel przybył wywołany przez czarownicę:
1) Bóg i Jego słudzy, z których jednym był Samuel, nie chcieli mieć nic wspólnego z Saulem: 1 Samuela 28:6 – „Gdy radził się Saul Pana, nie odpowiedział mu Pan ani przez sny, ani przez Urim, ani przez proroków” (czyli nagle pozwoliłby odpowiedzieć zmarłemu już prorokowi i to na żądanie czarownicy?)

2) Bóg zabronił wywoływania duchów – rzekomego rozmawiania z umarłymi – dlatego Jego słudzy, z których jednym był Samuel, unikali tego i walczyli z tym.

3) Za kontaktowanie się z demonami przez czarownicę z Endor Bóg ukarał Saula śmiercią: 1 Kronik 10:13 – „A tak umarł Saul (…), bo (…) szukał rady u wróżbitów, którzy wywoływali zmarłych”

4) Bóg nie pozwoliłby zakłócać snu śmierci Swych wiernych sług, z których jednym był Samuel: Ij. 14:14 – „Gdy umrze człowiek, izali żyć będzie? Po wszystkie dni wymierzonego czasu mego będę oczekiwał przyszłej odmiany mojej. Zawołasz, a ja Tobie odpowiem…”

Czwarty argument, który przytaczany jest na rzecz świadomości umarłych oraz życia duszy poza ciałem są sny, w których śpiący kontaktują się z umarłymi, sny, w których śpiący opuszczają swoje ciało i udają się w tzw. Podróż astralną czyli rzekomą podróż duszy, a także doświadczenia związane ze stanami blisko śmierci, np. ze śmiercią kliniczną, z sytuacjami, w których życie jest zagrożone.

Nie zawsze sny, w których ukazują się zmarli pochodzą od demonów. Często może to być znak, że pamiętamy o nich i są w naszych myślach i sercach (podobnie, gdy czujemy „ich obecność”). Bardzo często po śmierci męża czy żony drugiej stronie śnią się oni później przez wiele lat, nawet do końca życia. Podobnie jak zmarli rodzice. To nic złego, to raczej dowód silnej więzi, która ich łączyła (a jest nadzieja a nawet pewność, że spotkają się po wzbudzeniu umarłych). Jednak, gdy ktoś wbrew Pismu Świętemu wierzy, że to nie jest sen, lecz prawdziwy kontakt ze zmarłym, wtedy łatwo może znaleźć się w niebezpieczeństwe. Myślę, że bezpieczniej jest poznawać Słowo Boże i trzymać się Go bez względu na wszystko, nawet na osobiste odczucia.

Kwestia druga: ja sam osobiście doświadczyłem sytuacji, w której obudziłem się, poszedłem do łazienki i gdy wracałem spostrzegłem, że moje ciało leży nadal na łóżku i w tym momencie odczułem paraliż senny (znalazłem się błyskawicznie znów na łóżku), byłem już przebudzony, ale nie mogłem się poruszyć. Gdy wreszcie paraliż minął, a mieszkałem jeszcze wtedy w pokoju z bratem, z Radkiem zbudziłem go, bo było to bardzo straszne przeżycie i potrzebowałem duchowej pomocy. Gdyby nie biblijna prawda to może bym uwierzył w to, że to moja dusza sama sobie wędrowała.

Co jednak z tymi wszystkimi zjawiskami, które niektórzy widzą. Tunele ze światłem, wizje nieba lub piekła, obserwowanie siebie i lekarzy na sali operacyjnej? Podróże astralne..

Otóż istnieje specjalizacja w medycynie o nazwie neurofizjologia umierania. Zajmuje się ona tym jak funkcjonuje układ nerwowy w sytuacjach zagrożenia życia. Pozwolę sobie przytoczyć dosyć długie fragmenty z artykułu pt. „Podróże poza ciałem” ze strony lucidologia.pl, prowadzonej przez naukowców-neurofizjologów i neurobiologów.

„Skąd u niektórych NDE? Near-Death-Experience? [doświadczenie bliskie śmierci]
zjawisko NDE można doświadczyć nie tylko podczas śmierci klinicznej, ale również będąc pod wpływem środków farmakologicznych, będących właśnie antagonistami receptorów NMDA, jak na przykład dektrometorfan, czy ketamina. W przypadku tej ostatniej, potwierdzono wywoływanie nie tylko near-death experiences, ale także licznych out-of-body experiences [doświadczenia poza ciałem], niezależnie od tego czy była stosowania doraźnie, czy chronicznie. Blokada receptorów NMDA powoduje zaburzenia w transmisji sygnału z różnych modalności zmysłowych, w związku z czym najprawdopodobniej wpływa na dostępność informacji sensorycznej, niezbędnej do jej udanej integracji, odbywającej się przy udziale takich obszarów neuronalnych jak chociażby wspominane wcześniej skrzyżowanie skroniowo-potyliczne. W efekcie następuje zaburzenie wzorca aktywności neuromatrycy i powstania złudzenia przebywania poza ciałem.
Wiele osób praktykujących „wychodzenie z ciała” uważa, że doświadczenie to jest zbyt realne aby mogło być snem, twardo broniąc odrębności tego zjawiska. Najprawdopodobniej jednak OBE jest specyficznym marzeniem sennym, w którym niezwykłym uczuciom unoszenia się ponad ziemią towarzyszy całkiem znajome otoczenie, które jest zwykłą projekcją zapamiętanego widoku pokoju, w którym położyliśmy się spać. Poza tym marzenia senne nie koniecznie muszą być zwiazane z fazą snu REM – istnieje wiele innych możliwych sytuacji, podczas których człowiek traci kontakt ze światem zewnętrznym (zahamowanie dopływu bodźców z zewnątrz) i wkracza w świat wewnętrznie generowanych obrazów mentalnych. Są to, na przykład, stany hipnotyczne, znieczulenie ogólne, deprywacja sensoryczna itp. Znane są przypadki wystepowania OBE podczas tych stanów. Zatem argument, że OBE nie może być marzeniem sennym, bo osoba doświadczająca tego zjawiska nie spała, traci moc.
Badania, które przeprowadzono na szczurach ujawniły charakterystyczny wzorzec aktywności mózgu pojawiający się na krótki czas po zatrzymaniu akcji serca, który może odpowiadać za występowanie subiektywnych odczuć towarzyszących tzw. doświadczeniom śmierci/z pogranicza życia i śmierci (near-death experiences, NDE). W ubiegłym miesiącu [pisane w roku 2011], z kolei, po raz pierwszy udało się wykryć w szyszynce – także u szczurów – obecność endogennej, halucynogennej dimetylotryptaminy, DMT, co do której przypuszczano, że być może odpowiada za występowanie wielu stanów mistycznych oraz doświadczeń związanych z NDE (tzw. molekuła duszy).
Wizja tunelu ze światłem na jego końcu, przegląd całego życia w ułamku chwili, opuszczenie własnego ciała czy doznanie silnej euforii i błogości lub odwrotnie – strachu – to zjawiska towarzyszące NDE, które przez jednych uznawane są za kontakt z „drugą stroną” i dowód na brak związku pomiędzy materią a umysłem, a przez drugich próbują być tłumaczone jako efekty niedotlenienia mózgu i stresu fizjologicznego, prowadzące do halucynacji i ekstremalnych wrażeń.
Jeżeli podczas śmierci klinicznej powstają silne halucynacje, których źródłem jest nasz mózg, powinien on cechować się raczej podwyższoną aktywnością a nie jej spadkiem, choć ta druga wersja na pierwszy rzut oka wydaje się bardziej pasować do umierającego mózgu. Taką hipotezę postanowiono przetestować na szczurach, u których rejestrowano aktywność mózgu przed i po zatrzymaniu akcji serca. Wyniki tych badań, które opublikowano niedawno w prestiżowym czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences USA wskazują jednoznacznie, że w krótkim czasie (kilkadziesiąt sekund) po zatrzymaniu akcji serca mózg zaczyna pracować na wzmożonych obrotach, tzn. obserwowano między innymi synchronizację i wzrost mocy fal w paśmie gamma (> 25Hz), który zazwyczaj skorelowany jest ze świadomością czuwającego umysłu, odmiennych stanów świadomości związanych z medytacją czy ze snem REM (do tego ostatniego jeszcze wrócę w tekście). Również wzajemne sprzężenie fal alfa i gamma oraz theta i gamma, które obserwowano w tym doświadczeniu, kojarzone jest jako aktywność szczególnie związana z percepcja wzrokową, co sugeruje, że tuż po zatrzymaniu akcji serca ten rodzaj modalności jest najsilniej pobudzony.”

Uważam te badania za bardzo ciekawe, bo dają rozsądne naukowe wyjaśnienie większości doświadczeń bliskich śmierci. Myślę, że nie wszystkie takie doświadczenia można w ten sposób wyjaśnić, więc uważam, że w resztę zamieszany jest szatan lub demony. Pamiętajmy, że pierwsze kłamstwo szatana brzmiało: „Na pewno nie umrzecie, lecz będziecie jako bogowie znający / doświadczający dobra i zła”. A przecież wyrok Boży był bardzo zrozumiały – Rodzaju 2:17 – „gdy z niego spożyjesz [z owocu zakazanego drzewa] niechybnie umrzesz” lub umierając-śmiercią umrzesz.

„I owszem, nawet wszystko uznaję za stratę ze względu na najwyższą wartość poznania Chrystusa Jezusa, Pana mojego. Dla Niego wyzułem się ze wszystkiego i uznaję to za śmieci, bylebym pozyskał Chrystusa” – Apostoł Paweł (List do Filipian 3:8)

Prawdziwa nadzieja wierzących i całego świata jest w tym, że zmartwychwstały potomek Abrahama, Jezus Chrystus razem ze swoimi wiernymi, doprowadzi do czasu błogosławienia i sądzenia świata, a jednym z pierwszych etapów jego panowania i dowodem tego będzie przywrócenie umarłych z grobów. Jak zapowiadali wszyscy prorocy i wszyscy apostołowie nadejdą wtedy czasy „odnowienia wszystkich rzeczy”. A jedyna rzecz, którą zabierzemy z sobą do Królestwa Bożego to nasza tożsamość czyli wspomnienia i charakter.

To dlatego Maria z Betanii i Paweł z Tarsu wybrali najlepszą rzecz, którą można robić w tym życiu. Apostoł Paweł pisał o tym wiele razy. 1 Koryntian 2:2 – „Nie osądziłem za rzecz potrzebną cokolwiek innego umieć między wami, jak tylko Chrystusa Jezusa i to tego ukrzyżowanego.”; Filipian 3:13-14 – „Bracia, ja nie sądzę o sobie samym, że już zdobyłem,
ale to jedno czynię: zapominając o tym, co za mną, a wytężając siły ku temu, co przede mną, pędzę ku wyznaczonej mecie, ku nagrodzie, do jakiej Bóg wzywa z góry w Chrystusie Jezusie.”
Znalazłem bardzo ciekawe wyjaśnienie tego fragmentu w „Codziennej niebiańskiej mannie” na 12 czerwca i myślę, że na zakończenie po prostu je przeczytam. „Ale jedno czynię” (Filipian 3:14):

„Dostrzegamy oddanie się Apostoła tylko jednej sprawie – „Ale jedno czynię”. On nie próbował czynić kilku rzeczy; gdyby to uczynił, zapewne doznałby niepowodzenia. Apostoł poświęcił swoje życie temu jednemu celowi, do którego został powołany i dla którego porzucił wszystkie inne. Uczynił to też dlatego, że obrany przez niego sposób postępowania przez całe obecne życie miał przynosić pewne straty, niedostatki, znoje, troski, prześladowania i stałe urągania. Realizując ten jedyny cel, był uwolniony od licznych pokus, by zboczyć i cieszyć się pewnymi dobrymi rzeczami teraźniejszego życia lub podążać za niektórymi z jego zwodniczych złudzeń.”

„Apostoł Paweł jest dla nas przykładem w wyborze jednego celu. Możemy być pewni, że wszelkiego rodzaju atrakcyjne bodźce (inne niż ten jedyny, który uczynił celem swojego życia) odwoływały się do jego różnorodnych talentów, by pociągnąć go w kierunku innych obiektów zainteresowania niż ten jedyny. Stanowczość Apostoła w odrzucaniu możliwości odwrócenia się w swej działalności od tej jednej rzeczy zasługuje na nasz podziw i naśladownictwo. Nie możemy zajmować się wszystkim, ponieważ nie osiągniemy mistrzostwa w żadnej dziedzinie. Pamiętając, że „toczący się kamień nie obrasta mchem”, starajmy się całą naszą energię skierować na osiągnięcie tej jednej rzeczy – uczynienia naszego powołania i wyboru pewnym.”

***

Zachęcamy też do wysłuchania pierwszej części wykładu:
Po tamtej stronie grobu – część 1.

Zachęcamy do wysłuchania nagrania wykładu wygłoszonego przez mówcę biblijnego Dariusza Drzewieckiego w Bydgoszczy, 12 października 2019 r.

SLAJDY Z PREZENTACJI + SZKIC WYKŁADU

Slajdy 1 i 2 – Czy mamy życie wieczne?

Slajd 3 – Czym jest fakt naszego istnienia, pojawienia się, obserwowania rozmaitych bytów. Jest to wytwór ewolucji czy jakiś ślepy przypadek spowodował że powstała ich tak wielka różnorodność? Rozum i fakty wskazują jednoznacznie że życie na ziemi i w innych miejscach musiał zaprojektować ktoś inteligentny, ktoś niesamowicie mądrzejszy niż człowiek .Tę istotę wielu nazywa Bogiem.


Slajdy 4, 5 i 6 –
Życie wieczne – stan istnienia, zakładający możliwość życia na pewnych warunkach nazywamy życiem wiecznym a więc pewien dar, który dostaje człowiek: możliwość istnienia w nieskończoność przy zachowaniu pewnych warunków to jest życie wieczne.
Czy życie wieczne może trwać w nieskończoność? Kiedy będzie się przestrzegać wymagań tego, który dał takie prawa (więc twórcy), istnieje możliwość życia do nieskończoności.
Nieśmiertelność to także stan w którym można żyć bez końca z jednym wyjątkiem, że posiadającego atrybut nieśmiertelności nie można pozbawić życia, więc nieśmiertelność to stan w którym śmierć jest niemożliwa taka jest różnica…

Slajd 7 – Biblia jako list od Boga do człowieka z pewnymi informacjami. Księga niełatwa, niektórym wydaje się, że to tylko opowieści, historie, genealogie, ale nic bardziej mylnego. Zamknięta tam są wielkie tajemnice, które zawarł Bóg.

Slajd 8 – W 1 Księdze Mojżeszowej wielki Stwórca opisuje powstanie życia. Pierwszy i drugi rozdział tej księgi opisuje powstanie życia roślinnego zwierzęcego, a w drugim rozdziale, 7 werset:
„Stworzył tedy Pan Bóg człowieka z prochu ziemi, i natchnął w oblicze jego dech żywota. I stał się człowiek duszą żywiącą.”
Nie przesłyszeliście się. Człowiek nie otrzymał duszy, ale stał się duszą. Taki jest precyzyjny opis Biblii. Człowiek został stworzony na obraz i podobieństwo Boże i Bóg postanowił wyposażyć tego człowieka w możliwość życia bez końca życie wieczne pod pewnymi warunkami.

• Nagranie oraz slajdy 1-8
• Slajdy 9-16
• Slajdy 17-22

Średniowieczna ilustracja piekła w manuskrypcie Herrady z Landsbergu pt. „Hortus deliciarum” (około 1180 roku).

Mówią, że pierwszym krokiem do zrozumienia Biblii jest jej otwarcie – to prawda! Odkąd Pismo Święte jest powszechnie dostępne, a na całym świecie odbywają się niezależne studia biblijne przy użyciu lepszych pomocy (konkordancji, słowników, wyjaśnień), coraz więcej wymiata się mgły ciemnych wieków. Jest to prawdą np. w odniesieniu do piekła. Średniowieczne kościoły znajdowały się pod złudzeniem, że piekło to miejsce ogniotrwałych diabłów i wiecznych mąk w literalnym ogniu dla przeważającej części ludzkości – dla wszystkich oprócz stosunkowo niewielu wiernych chrześcijan.

Pismo Święte jasno jednak oświadcza, że pierwszym piekłem (w hebrajskim Starym Testamencie szeol, czasem tłumaczone jako grób i dół) jest stan milczenia, ciemności, zapomnienia i absolutnej nieświadomości lub niepamięci w grobie, do którego idą dobrzy i źli po śmierci (Rodzaju 37:35; 1 Królewska 2:6,9; Hioba 14:13, 21; 17:13; Psalm 6:6; 31:18; 88:11-12; 115:17; 146:4; Kohelet 9:5-10; Izajasza 38:18-19).

Odpowiednikiem hebrajskiego słowa szeol w greckim Nowym Testamencie jest hades i ma ono to samo znaczenie (Psalm 16:10; Dzieje 2:27-29; Ozeasza 13:14; 1 Koryntian 15:55). W stanie tym umarli śpią oczekując wzbudzenia w zmartwychwstaniu (1 Koryntian 15:6,18; 1 Tesaloniczan 4:13-14), jak w przypadku Łazarza (Jana 11:11-14). Pierwsze piekło różni się od drugiego piekła (gehenna w greckim Nowym Testamencie) lub śmierci drugiej, w którą będą wrzuceni grzesznicy, którzy nie zechcą się zreformować, tj. w stan wiecznego zniszczenia lub unicestwienia bez żadnej nadziei zmartwychwstania, symbolizowany przez jezioro ogniste (Objawienie 20:13-14; 21:8).

Cieszymy się, że wielu odrzuca dziś sprzeczne i kłamliwe creda wieków ciemnych i udają się wprost do świadectwa Słowa Bożego, aby nauczyć się prawdy o piekle. Z Biblii dowiadują się, że gdy Jezus umarł za nasze grzechy i przez części trzech dni był w piekle (greckie hades), to nie był On żywy w miejscu tortur, ale został wzbudzony trzeciego dnia od umarłych (Mateusza 16:21; Dzieje 2:31; 1 Koryntian 15:4, 12; Kolosan 1:18).

Jest wiele ugrupowań religijnych, które, mimo trzymania się różnych innych błędów, odrzuciły bluźnierczą, hańbiącą Boga doktrynę o wiecznych mękach. Wielu zaś jednostkom w innych ugrupowaniach i denominacjach, a nawet niektórym wodzom chrześcijaństwa otwierają się oczy i odrzucają oni tę doktrynę wieków ciemnych.

Nawet w denominacji rzymskokatolickiej (która wcześnie przyjęła pogańską teorię wiecznych mąk i pomieszała ją z naukami biblijnymi, która później została przyjęta przez protestantów) obecnie odrzucają tę doktrynę, chociaż w pewnych przypadkach niektórzy nadal myślą, że piekło w Biblii oznacza miejsce wiecznych mąk.

James Breig, wydawca The Evangelist, miesięcznika publikowanego w Albany, Nowy Jork, jest jednym z tych, którzy wystąpili przeciwko koncepcji piekła jako miejsca wiecznych mąk. Odrzucenie przez niego tej doktryny było szeroko podane do wiadomości w U.S. Catholic Magazine z listopada 1977, w którym umieszcza on piekło w „dziale fikcji” i zapytuje: „Jak możecie brać to poważnie?”.

Podaje on za dr Martinem Marty z Uniwersytetu Chicago cytat tej treści, że idea piekła rozwinęła się z obrazu śmietniska miasta Jeruzalem i że to „piekło” może być łatwo widziane do dnia dzisiejszego (tutaj odnosi się on nie do hadesu, lecz do gehenny, doliny Hinnom za murami Jeruzalem, gdzie odpadki miejskie były wrzucane i niszczone przez robaki i ogień, obrazujące unicestwienie niepoprawnych grzeszników – Izajasza 66:24; Marka 9:43-48). On także podaje cytat z ojca Andrzeja Greeley o tym, że tylko jedna trzecia dzisiejszych rzymskokatolików wierzy w nauki rzymskokatolickie na temat piekła.

Jaśniejsze zrozumienie prawdziwej Boskiej kary dla niepoprawnych grzeszników i prawdziwego biblijnego piekła pochodzi z uznania różnicy między hadesem i gehenną, którego to rozróżnienia unikają zazwyczaj ci, którzy są za wiecznymi mękami, którzy wydają się być częściowo ślepymi na wielką Boską Sprawiedliwość, Mądrość, Miłość i Moc.

Zachęcamy też do przeczytania artykułów:

• Dech żywota
• Czy człowiek ma nieśmiertelną duszę?

Źródło: Sztandar Biblijny, kwiecień 1987 (przeredagowany).