To nowe życie zaczyna się z chwilą naszego poświęcenia lub oddania samych siebie na służbę Bogu. Mówi o tym pierwszy werset 12. rozdziału Listu do Rzymian. Następnie, w wersetach 9-21, opisane jest na czym powinno polegać chodzenie w nowości żywota:

List do Rzymian 12

9 Miłość niech będzie nieobłudna. Brzydźcie się złem, trzymajcie się dobrego. 10 Miłością braterską jedni drugich miłujcie, wyprzedzajcie się wzajemnie w okazywaniu szacunku, 11 W gorliwości nie ustawając, płomienni duchem, Panu służcie, 12 W nadziei radośni, w ucisku cierpliwi, w modlitwie wytrwali; 13 Wspierajcie świętych w potrzebach, okazujcie gościnność. 14 Błogosławcie tych, którzy was prześladują, błogosławcie, a nie przeklinajcie. 15 Weselcie się z weselącymi się, płaczcie z płaczącymi. 16 Bądźcie wobec siebie jednakowo usposobieni; nie bądźcie wyniośli, lecz się do niskich skłaniajcie; nie uważajcie sami siebie za mądrych. 17 Nikomu złem za złe nie oddawajcie, starajcie się o to, co jest dobre w oczach wszystkich ludzi. 18 Jeśli można, o ile to od was zależy, ze wszystkimi ludźmi pokój miejcie. 19 Najmilsi! Nie mścijcie się sami, ale pozostawcie to gniewowi Bożemu, albowiem napisano: Pomsta do mnie należy, Ja odpłacę, mówi Pan. 20 Jeśli tedy łaknie nieprzyjaciel twój, nakarm go; jeśli pragnie, napój go; bo czyniąc to, węgle rozżarzone zgarniesz na jego głowę. 21 Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj.

Zachęcamy do wysłuchania różnych wyjaśnień i rad, które wynikają z tej lekcji Bożego Słowa.

Poniżej fragment z „Teraźniejszej Prawdy” nr 242, s. 5-8. Artykuł, na którym oparty był wykład:

fot. christianity.com

„SIEDEM SPOSOBÓW POSTĘPOWANIA WYMIENIONYCH W LIŚCIE DO EFEZÓW

Św. Paweł w swoim liście do Efezów wykazuje siedem odrębnych sposobów postępowania według których chrześcijanin powinien kroczyć z Bogiem:

(1) Chrześcijanin nie powinien postępować według zwyczaju tego świata ani według księcia, który ma władzę na powietrzu, ducha tego, który teraz jest skuteczny w synach niedowiarstwa (Efezów 2:2; Kol. 3: 5—7). Jest to postępowaniem świata, postępowaniem złoczyńców, postępowaniem naśmiewców (2 Piotra 3:3, 4), postępowaniem dzieci gniewu. Ono jest całkiem przeciwne postępowaniu dzieci światłości.

(2) Chrześcijanin powinien postępować w dobrych uczynkach — „Albowiem czynem Bożym jesteśmy, stworzeni w Chrystusie Jezusie ku [a nie przez] dobrym uczynkom, które Bóg przedtem zarządził, abyśmy w nich chodzili.” (Efezów 2: 10).

(3) Chrześcijanin powinien godnie postępować według powołania, w którym jest powołany (Efezów 4: 1). „Abyście chodzili godnie Bogu, który was powołał do Swego królestwa i do chwały” (1 Tes. 2: 12; Koi. l: 10). Jako chrześcijanie mamy najwyższe powołanie na ziemi: Jesteśmy przedstawicielami Niebieskiego Ojca i naszego Pana i Mistrza Jezusa Chrystusa oraz Ich Królestwa; nosimy Ich imiona i powinniśmy się starać, by we wszystkim przynosić Im cześć i chwałę. To, co czynimy, mówimy i myślimy — w rzeczywistości nawet ogólny wygląd i zachowanie się, a także miejsca, w których jesteśmy widziani, wszystko to mniej lub więcej odzwierciedla wielkiego Króla, którego jesteśmy ambasadorami (2 Kor. 5: 20). Nasze powołanie jest powołaniem sług Bożych, nie powinniśmy wiec w żadnym stopniu zezwolić, by jakiekolwiek ziemskie powołanie miało przeszkodzić lub ograniczyć wpływ, czy też służbę, którą podjęliśmy jako dzieci Boże i jako bracia naszego drogiego Pana i Zbawiciela

(4) Chrześcijanin nie postępuje tak, jako inni poganie postępują w próżności umysłu swego (Efezów 4:17). Powinniśmy powstrzymywać się nie tylko od grzechu i wielkich niemoralności, które cechują naturalnego człowieka w jego upadłym stanie, lecz powinniśmy zezwolić, by ta zasada lub duch przeniknął wszystkie sprawy naszego życia. Powinniśmy powstrzymywać się od naśladowania głupich i światowych zwyczajów, aby duch światowy nie miał nad nami wpływu. Powinniśmy posiadać Ducha Pańskiego, Jego usposobienie, ducha zdrowego zmysłu (2 Tym. 1: 7), by rządził nami w naszych radościach i w naszych smutkach, tak podczas uroczystości weselnej jak i podczas usługi pogrzebowej — w rzeczywistości czy jemy, czy pijemy, czy cokolwiek czynimy, wszystko ku chwale Bożej czyńmy (1 Kor. 10: 31). Nie powinniśmy być owładnięci duchem tego świata ani ulegać próżności umysłu tego świata, ale przeciwnie powinniśmy dać właściwy przykład światu we wszystkich sprawach — w łagodności, w uprzejmości, w cierpliwości i w wierności Panu i obowiązkowi. Świat postępuje po szerokiej drodze, zaś droga, po której postępuje prawdziwy lud Boży jest wąską ścieżką. W miarę jak wzrastamy w chrześcijańskim doświadczeniu, zauważymy, iż ścieżka ta odbiega coraz dalej od szerokiej drogi, po której świat postępuje. Ktokolwiek więc usiłuje dotrzymać kroku ze światem, ten w wielu wypadkach będzie mógł widzieć, że się usuwa z wąskiej ścieżki lub też w inny sposób szkodzi sobie jako chrześcijaninowi.

(5) Chrześcijanin powinien postępować w miłości (Efezów 5:2). Nasze myśli, słowa, czyny i wszystko, z czym mamy do czynienia, powinno być rządzone przez prawo miłości. „Miłość jest wypełnieniem zakonu”. „Toć jest przykazanie moje, abyście się społecznie miłowali jakom i ja was umiłował” (Rzym. 13: 10; Jan 15: 12). W zgodzie 7, tym prawem miłości i ze wspaniałym przykładem naszego Pana, Apostoł mówi, iż powinniśmy tak miłować jedni drugich, by oddać nasze życie za braci (1 Jana 3: 16). Czyńmy to w ofiarniczej służbie, szczególnie pod względem duchowym lub dla wyższego dobra. Ten duch miłości powinien kontrolować nasze prowadzenie się wobec wszystkich: powinniśmy miłować naszych bliźnich i starać się czynić im dobrze, służyć dla ich największego dobra. „Miłość bliźniemu złości nie wyrządza”, nie korzysta z tego, by w jakimkolwiek stopniu oszukać lub szkodzić bliźniemu. Miłość nie zezwoli, ażeby posiadający ją mówił źle o swoim bliźnim, lecz przyczyni się do pamiętania zalecenia Pisma Św.: „O nikim źle nie mówcie” (Tytus 3:2). Miłość z zasady będzie posłuszna temu zaleceniu, ponieważ jest to właściwe. Nawet więcej niż to. Miłość ostatecznie ma takie zainteresowanie, że brat uprawiający ją nie pragnie szkodzić w jakikolwiek sposób drugiemu, jego interesom lub pomyślności, ale raczej będzie czynił coś dla jego honoru i błogosławienia. Miłość rozwija się w miarę naszego postępowania w niej i ostatecznie przyprowadzi nas do tego błogosławionego stanu, że będziemy zdolni nawet miłować naszych nieprzyjaciół i będziemy zadowoleni z przywileju czynienia dobrze tym, którzy nam złość wyrządzają i prześladują nas (Mat. 5: 44).

(6) Chrześcijanie są także pouczeni, by postępowali jako dzieci światłości (Efezów 5:8). Ich bieg życia powinien zawsze być w zgodzie z rzeczami, które są prawdziwe, uczciwe, sprawiedliwe, czyste, miłujące, szlachetne i uprzejme; rzeczy, które są w zgodzie z Boskim charakterem i ze Słowem Bożym, a które okażą się największym błogosławieństwem dla braci, bliźnich i przyjaciół. W l liście Jana l: 5—7; 2:9— 11 czytamy: „Bóg jest światłość, a żadnej ciemności w nim nie masz. Jeślibyśmy rzekli, iż społeczność mamy z nim, a w ciemności chodzimy, kłamiemy, a nie czynimy prawdy. A jeśli w światłości chodzimy, jako on jest w światłości, społeczność mamy między sobą, a krew Jezusa Chrystusa, Syna Jego oczyszcza nas od wszelakiego grzechu. Kto mówi, iż jest w światłości, a brata swego nienawidzi, w ciemności jest dotąd. Kto miłuje brata swego, w światłości mieszka i zgorszenia w nim nie masz. Lecz kto nienawidzi brata swego, w ciemności jest i w ciemności chodzi, a nie wie, gdzie idzie, iż ciemność zaślepiła oczy jego”. Podobnie nasz Pan powiedział: „Kto w ciemności chodzi, nie wie, kędy idzie” (Jan 12: 35; 8: 12). Dzieci światłości zauważą codziennie i co roku postęp; ich światłość będzie świeciła coraz jaśniej i sprowadzi najwyższe dobro. Nie będą oni się wstydzić z powodu tego światła, lecz postawią je na świeczniku, aby z niego mogli korzystać wszyscy znajdujący się w domu, każdy domownik wiary. Nawet mała zapalona świeca oświetli najdalszy zakątek ciemnego pokoju, ale wszystka ciemność pokoju nie jest w stanie zgasić palącą się świecę. „Tak niechaj świeci światłość wasza przed ludźmi, aby uczynki wasze dobre widzieli, a chwalili Ojca waszego, który jest w niebiesiech” (Mat. 5:16).

(7) I wreszcie chrześcijanie powinni postępować ostrożnie (Efezów 5: 15). Słowo „ostrożnie” znaczy bacznie spoglądać wokoło siebie na każdym kroku. Chrześcijanin nie może być tym, który żyje beztrosko. Gdy spogląda on wokoło siebie i zdaje sobie sprawę 7. różnych sideł i pułapek, to nie tylko będzie się starał, by czynić proste koleje nogami swoimi, ażeby to, co jest chromego z drogi nie ustąpiło (Żyd. 12: 13), lecz dodatkowo będzie szukał pomocy, rady i kierownictwa Bożego, aby nie czynił więcej pomyłek, a także by każdy krok na ścieżce życia otrzymał Boskie uznanie, wysławiając Boga w ciele jego i w duchu jego, które są Boże (t Kor. 6:20). Ta ostrożność w naszym postępowaniu z Bogiem jest tym bardziej konieczna ze względu, iż nasz Przeciwnik, Diabeł, jest szczególnie na straży aby nas usidlić. Jest dozwolone by próby nasze były sroższymi w miarę zbliżania się do mety zupełnego rozwinięcia charakteru. Powinniśmy również postępować ostrożnie, ponieważ wyznajemy, że jesteśmy prawdziwymi chrześcijanami, uczestnikami Świętego Ducha Bożego, a nie ducha światowego, będąc odłączeni od niego, ponieważ nasze światło w ten sposób świecące mniej lub więcej strofuje świat. Ci więc, którzy posiadają ducha światowego zamiast sympatyzować z nami, zazwyczaj nienawidzą nas i czuwają nad tym, aby zauważyć jakiś upadek w naszym postępowaniu lub spowodować nasze potknięcie się i pomyłkę czasami z pobudek złośliwych, a czasami z innych powodów.

Niekiedy nawet nasi bracia usiłują powstrzymać nas od postępowania z Bogiem. Na przykład, Apostoł Piotr w rozmowie z naszym Panem powiedział: Zmiłuj się sam nad sobą, Panie, abyś miał w ten sposób ofiarować się i umrzeć (Mat. 16: 22). Postępować ostrożnie znaczy mieć na uwadze te różne przeszkody, kamienie obrażenia i pułapki oraz być posłusznym instrukcjom Słowa Bożego i przewodnictwu Jego Jego kierownictwo i opatrzność u drugich i przez nich, jak również przez nas, a szczególnie abyśmy zauważyli nauki w Jego Słowie.

Powyższa dobra rada dana nam przez Św. Pawła w liście do Efezów, szczególnie jego rada odnośnie siedmiu sposobów postępowania wraz z wyżej wspomnianą radą Św. Jana i innych okaże się bardzo pomocną dla nas w postępowaniu z Bogiem, w prowadzeniu biegu chrześcijańskiego, idąc za przykładem Jezusa Chrystusa w czynieniu woli Bożej i w usiłowaniu, aby Mu się podobać we wszystkich rzeczach.”

Wykład wygłoszony przez brata Jacka Zilcha na spotkaniu online zboru w Bydgoszczy: 

Zapis wykładu w wersji tekstowej: 

Wszyscy zauważamy, że liczba 7 jest często nazywana liczbą Boską. Widzimy to wielokrotnie w Biblii i w pismach Prawdy. Na przykład dzieła Boże są siedmiorakie, a składają się z Jego dzieł twórczych, opatrznościowych, odkupieńczych, pouczających, usprawiedliwiających, uświęcających i wyzwalających. Dzisiaj rozważmy Jego dzieła opatrznościowe.

Słowo „opatrzność” może być używane na wiele sposobów. To słowo „opatrzność” może odnosić się do Boga, Boskiej opieki, Boskiej szczególnej opieki, a także w języku angielskim jest nazwą na niższą pierwszorzędną łaskę, którą my po polsku nazywamy przezornością. Jest to łaska, która mówi o zdobywaniu i zachowywaniu środków zaopatrzenia dla potrzeb naszych własnych, osób od nas zależnych, dla biednych.

Dzisiaj chciałbym użyć tego słowa „opatrzność” w znaczeniu Boskiej opieki, Boskiego nadzoru. Jego opieka, nadzór, pokazuje trzy rzeczy:

1 – Jego dobroć

2 – to, że nigdy nie pogwałci on wolnej woli swoich stworzeń

3 – Jego cele

Deiści twierdzą (wierzą), że Bóg stworzył człowieka, utworzył dla niego pewne prawa, a następnie zostawił człowieka samemu sobie. Oczywiście, teoria ta zaprzecza Boskiej opiece nad Jego stworzeniami. Mówimy raczej, że Bóg jest Bogiem nieopiekującym się.

Fataliści natomiast wierzą, że Bóg ustalił wieczne przeznaczenie każdej jednostki, co jednocześnie odbiera nam wolną wolę i jest w sumie okrutną rzeczą.

Żadna z tych teorii nie jest rozsądna dla naszego umysłu, ani nie zadowala naszego serca.

Dziecko Boże wie z Pisma Świętego i z własnego doświadczenia, że Bóg sprawuje opiekę nad nami; że Bóg objawia swoją wolę nam, poprzez swoje Słowo, ducha i opatrzności.

Po prostu nie zawsze dostrzegamy…

Boska opatrznościowa troska dzieli się na dwie kategorie:

1 – sprawuje On ogólną opiekę nad światem, jak czytamy u Mateusza 5:45, część druga: „On bowiem sprawia, że jego słońce wschodzi nad złymi i nad dobrymi i deszcz zsyła na sprawiedliwych i niesprawiedliwych”.

2 – Bóg sprawuje szczególną opiekę nad swoimi usprawiedliwionym i poświęconym ludem, jak czytamy o tym w Psalmie 37:23 – „PAN kieruje krokami dobrego człowieka i jego droga mu się podoba.”

Psalm 84:11 – „PAN Bóg bowiem jest słońcem i tarczą, PAN obdarza łaską i chwałą, nie odmawia dobra tym, którzy postępują nienagannie.”

Psalm 91:4 – „Okryje cię swymi piórami i pod jego skrzydłami będziesz bezpieczny; jego prawda będzie ci tarczą i puklerzem.”

Rozumiemy, że pióra, o których tu mowa to Jego różne opatrzności, a wspomniane tutaj skrzydła to Stary i Nowy Testament.

Wreszcie, List do Rzymian 8:28 – „A wiemy, że wszystko współdziała dla dobra tych, którzy miłują Boga, to jest tych, którzy są powołani według Jego postanowienia.”

Tekst manny na 15 grudnia pochodzi z Psalmu 23:1, który mówi, że „PAN jest moim pasterzem”. Słowo to odnosi się tutaj do Boga Jehowy jako Pasterza.

Słowa komentarza brata Johnsona mają związek z naszym tematem. Brat Johnson mówi:

„Jehowa jest naszym Pasterzem i oczywiście jest dobrym Pasterzem. Jest bowiem łagodny, miłujący, aktywny, zapierający się siebie, inteligentny, potężny i niezmienny w stosunku do nas. Pełni wobec nas służbę, jakiej jako Jego owce potrzebujemy. Troszczy się o nas jeszcze przed naszym urodzeniem, towarzyszy nam, gromadzi nas, podtrzymuje gdy słabniemy, woła po imieniu, zapewnia pokarm i napój, przygotowuje naszą drogę, prowadzi po właściwych ścieżkach, przywraca nam zdrowie, łagodzi trudności, daje odpoczynek w zmęczeniu, pociesza w utrapieniach, ostrzega i chroni przed niebezpieczeństwem, czuwa nad nami, chroni nasze otoczenie, szkoli nas, oczyszcza z ziemskiego splugawienia, szuka gdy błądzimy, powstrzymuje od szkodzenia innym owcom, odłącza od owiec należących do innych, wyzwala z rąk najemników, powierza opiece dobrych pasterzy i sprawia, że jesteśmy użyteczni. Jehowa, nasz Pasterz, jest naprawdę dobry.”

O tak, Jehowa, nasz Pasterz, jest dobry.

Rozważmy teraz 7 elementów opatrznościowej opieki Boga w stosunku do Jego stworzeń, a szczególnie w stosunku do Jego ludu. W pewnym momencie możecie zechcieć zapisać sobie swoje własne, osobiste doświadczenia pod tym względem, co wzmocni Waszą wiarę.

Pierwsza rzecz, którą Bóg czyni to planuje On zapewnienie, zaspokojenie naszych potrzeb jako Jego stworzeń. Łacińskie słowo na opatrzność brzmi dosłownie „providere” i oznacza to słowo, że ktoś dostrzega potrzeby innej osoby, przygotowuje się na ich zaspokojenie, a następnie udziela niezbędnej pomocy.

Psalm 145:15-16 mówi: „Oczy wszystkich oczekują ciebie, a ty im dajesz pokarm we właściwym czasie. Otwierasz swoją rękę i nasycasz do woli wszystko, co żyje.”

Rozważmy kilka przykładów.

Bóg zapewnił ogród Eden dla Adama i Ewy, i w ten sposób zaspokoił ich wszystkie potrzeby, jeśli chodzi o jedzenie, wodę, schronienie.

Podobnie, Bóg zapewnił, zaspokoił wszystkie potrzeby Noego i jego rodziny przed potopem, w czasie potopu, gdy byli w arce i po potopie.

Bóg zapewnił ziemię Kanaanu dla Abrahama, Izaaka, Jakuba i ludu Izraela.

Bóg zapewnił, zaspokoił wszystkie duchowe i fizyczne potrzeby Jezusa, apostołów oraz innych braci i sióstr przez cały Wiek Ewangelii.

Wreszcie, w naszych czasach, Bóg zaspokaja wszystkie nasze świeckie i religijne potrzeby, szczególnie jeśli chodzi o nasz duchowy pokarm, wodę, ubranie, schronienie.

Drugim elementem opieki Boga jest to, że Bóg zachowuje swój lud. Chroni On nas przed złem, które byłoby zbyt silne dla nas do zniesienia. 1 List do Koryntian 10:13 – „Nie nawiedziła was pokusa [doświadczenie] inna niż ludzka. Lecz Bóg jest wierny i nie pozwoli, żebyście byli kuszeni ponad wasze siły, ale wraz z pokusą [doświadczeniem] da wyjście, żebyście mogli ją znieść.”

Biblia ilustruje to na przykładzie albo w przypadku Józefa i jego doświadczeń z braćmi, z Potyfarem, z żoną Potyfara, ze strażnikami więziennymi.

Widzimy tę opiekę w Mojżeszu i Izraelu, którzy byli wyzwalani z Egiptu. Widzimy to także w Dawidzie i w wojnach, które prowadził. Dawid nie przegrał żadnej wojny.

Widzimy to także w Jezusie, apostole Pawle i w innych braciach i siostrach w całym Wieku Ewangelii. Wszyscy oni zostali zachowani, ustrzeżeni przed złem, które byłoby zbyt mocne dla nich do przejścia, do przezwyciężenia. Bóg jednak wyzwala także swój lud w czasie zła, które są oni w stanie znieść (to zło), przez wzmacnianie swego ludu, aby mógł on pokonać to zło.

Apostoł Paweł napisał w 2 Liście do Koryntian 12:7-9 – „A żebym zbytnio nie wynosił się ogromem objawień, dany mi został cierń dla ciała, wysłannik szatana, aby mnie policzkował, żebym się ponad miarę nie wynosił. Dlatego trzy razy prosiłem Pana, aby on odstąpił ode mnie. Lecz powiedział mi: Wystarczy ci moja łaska. Moja moc bowiem doskonali się w słabości. Najchętniej więc będę się chlubił z moich słabości, aby zamieszkała we mnie moc Chrystusa.”

Niektóre inne przykłady Boskiego zachowywania Jego ludu to trzej żydowscy młodzieńcy w piecu ognistym oraz Daniel w jaskini lwa. Jestem pewien, że wszyscy z nas również mamy podobne doświadczenia w naszym życiu o Bogu, który nas zachowuje, wielokrotnie z pewnością nawet bez naszej wiedzy o tym.

Trzeci element opatrznościowej opieki to to, że Bóg kieruje drogą swoich stworzeń. Ogólnie jest to prawdą jeżeli chodzi o rodzaj ludzki w stanie klątwy. Bóg określa pewne granice dla doświadczeń świata ludzkości tak, aby świat nie przeszkadzał w realizacji Jego planu. Zobaczmy Psalm 76:10, szczególnie jego drugą część: „Doprawdy nawet gniew człowieka będzie cię chwalić, a ty resztkę tego gniewu powstrzymasz [ukrócisz]”. Na przykład: Szatan używając różnych zdobywców, takich, którzy prowadzi podboje, próbował wymazać, usunąć niektóre osoby, ale nie pozwolono mu na to.

W czasie drugiej wojny światowej, w roku 1942, brat Johnson napisał, gdy wojna była w toku, że Bóg na pewno nie pozwoli Hitlerowi zniszczyć, usunąć, wymazać Żydów jako narodu, jako całości. Wiemy, że tak też się stało. Chociaż miliony Żydów zostało uśmierconych, to jednak jako naród, jako lud nie zostali skasowani, wymazani.

Tak prawdę mówiąc to szatan nigdy żadnego narodu nie był w stanie całości zniszczyć i usunąć. Reguła Pana brzmi: dotąd i ani milimetr dalej.

Ale Bóg szczególnie kieruje drogą swego ludu – zarówno zbiorowo, jak i indywidualnie. Czytamy o tym w Przypowieściach 3:6 – „Zważaj na niego we wszystkich swoich drogach, a on będzie prostować twoje ścieżki”.

Samuel Ayali Crowther

Pierwszorzędnym przykładem tego, jak Bóg kierował drogą jednego ze swoich przyszłych sług, jest Samuel Crowther.

Samuel urodził się w XIX wieku w Afryce. Został pojmany, sprzedany jako niewolnik, a ostatecznie przywieziony do Anglii jako wolny człowiek, gdy jego statek wiozący niewolników został zdobyty, przejęty przez wojenny okręt brytyjski.

Następnie został chrześcijaninem w domu ojca, który go adoptował. Wykształcono go w tematach świeckich, a następnie przeszkolono do pracy misyjnej w Afryce, gdzie został też wysłany i stał się pomocny w nawróceniu wielu tysięcy na chrześcijaństwo.

Nasze doświadczenia nie muszą dokładnie odpowiadać tym, które przeżył Samuel Crowther, ale jeśli spojrzymy na nasze dotychczasowe życie, to takie rzeczy mają miejsce.

Czwartym elementem Boskiej opatrznościowej opieki jest to, że Bóg kieruje niekorzystnym, a może lepiej niesprzyjającym doświadczeniami świata i Jego ludu dla ich ostatecznego dobra. On kieruje doświadczeniami świata ze złem dla ostatecznego dobra tak, jak czytamy w pierwszej części Psalmu 76:10 – „Doprawdy nawet gniew człowieka będzie cię chwalić”.

Możemy to także zobaczyć w przypadku Jego ludu i niesprzyjającym doświadczeń, jakie przychodzą, np. List do Filipian 1:12 – „A chcę, bracia, abyście wiedzieli, że to, co mnie spotkało, spowodowało jeszcze większe rozkrzewienie ewangelii”.

Apostoł Paweł zapewnia tu swoich czytelników, że te niekorzystne doświadczenia w rzeczywistości przyczyniają się do głoszenia Ewangelii. A więc, Bracia i Siostry nie powinni być zniechęceni faktem, że różne niesprzyjające doświadczenia stają na ich drodze.

Wiele przykładów z Biblii i z historii można by przytoczyć, poczynając od największych do najmniejszych z Jego ludu. Ich niekorzystne doświadczenia uczynili ich charaktery jeszcze bardziej szlachetnymi, a ich lepszymi świadkami Prawdy i błogosławieństwem dla siebie i dla innych.

Podzielę się dwoma przykładami, które są bliższe nam tutaj [pewnie jako braciom amerykańskim]. Jeden z pielgrzymów brata Russella podróżował pociągiem, aby służyć braciom i siostrom w jednym ze zborów. Gdy ten brat zapytał konduktora, o której godzinie oni przybędą na miejsce, konduktor poinformował tego brata, że pociąg nie zatrzymuje się w tym miejscu. Ten pielgrzym z zaufaniem odpowiedział: „Zatrzymamy się”. I tak też się stało, silnik tego pojazdu złapał jakieś problemy i musieli zatrzymać się dokładnie w tym miejscu, gdzie ten pielgrzym potrzebował wysiąść. Wysiadł wtedy z tego pociągu i spełnił swoje zadanie w tym miejscu, do którego został zaproszony.

Inny przykład to brat z Jamajki, który wiózł brata Johnsona na zebranie na Jamajce. W czasie jazdy zepsuł się samochód, co bardzo zmartwiło tego brata-kierowcę, który wiózł brata Johnsona. Brat Johnson spokojnie powiedział wtedy: „Wypatrujmy wielbłąd Pana” – rozumiał pod tym wielbłąda opatrzność Pana. Wkrótce jakiś samochód się zatrzymał i problem został naprawiony.

Piątym elementem opatrznościowej opieki jest to, że Bóg powstrzymuje swój lud od zła, niepotrzebnych uczynków, a czyni to przez okoliczności, jakie wprowadza do ich życia. Przykładem mogą być pierwsi bracia, którzy poczuli się bardzo wygodnie w swoich warunkach w Jerozolimie, a wtedy Bóg dozwolił na prześladowanie, a wynikiem było to, że bracia zostali rozproszeni dalej poza Jerozolimę, gdzie znaleźli owocne pole do służby.

Pięć lat uwięzienia Pawła dało mu odpowiedni czas, żeby napisał siedem ze swoich listów, a także żeby dokonał analizy, rozważania, badania przygotowującego do napisania największej księgi Biblii czyli Listu do Żydów.

Zaparcie się Pana przez Piotra i jego odmowa, aby siedzieć razem z poganami w Antiochii pozwoliła mu zachować pokorę.

Można by podać wiele innych przykładów.

Z pewnością wszyscy z nas możemy dać świadectwo, poświadczyć o takich opatrznościowych ograniczeniach w naszym życiu.

Szóstym elementem Jego opatrznościowej opieki jest dyscyplina, jaką Bóg utrzymuje w stosunku do swojego ludu. Chociaż nie będziemy tego czytać to List do Żydów 12:1-12 bardzo dobrze opisuje ten element Boskiej opatrznościowej opieki.

W tym całym fragmencie, najlepiej gdyby tłumacze używali słowa „dyscyplinować” i „dyscyplina”, a nie „karać” i „karanie”, ponieważ te dwa słowa „karać” i „karanie” sugerują karę za złe postępowanie, a nie można tego zarzucić Jezusowi. On nigdy nie był tego winny. A jednak był „dyscyplinowany”, był „ćwiczony” wśród różnych ciężkich doświadczeń.

W Liście do Żydów 5:8 czytamy o naszym Panu Jezusie: „A chociaż był Synem, nauczył się posłuszeństwa przez to, co wycierpiał”. Wiemy, że dzięki tym cierpieniom Jezus skrystalizował swój charakter i stał się wiernym i współczującym Najwyższym Kapłanem.

Psalm 119:71 – „Dobrze to dla mnie, że zostałem uciśniony [dotknięty, ukarany], abym się nauczył twoich praw.”

Mamy także taki psalm, że „zanim zostałem uciśniony [ukarany], błądziłem”.

Myślę, że wszyscy z nas doświadczyliśmy i doświadczamy dyscyplinowania nas przez Boga, co jest bardzo pomocne.

No i siódmy element Boskiej, opatrznościowej opieki, to jest: karanie za złe postępowanie. Bóg karze świat według prawa naturalnego, które mniej lub bardziej wyraźnie zapisane jest w sercach całej ludzkości. Bez względu na to, jak jakaś kobieta czy jakiś mężczyzna są źli, każdy posiada jakieś pozostałości pierwotnego obrazu Bożego jaki był w Adamie. Wszyscy, bez względu na stopień degradacji, mają jakieś sumienie. W ramach tego elementu karania, Bóg karze grzechy swego ludu zgodnie z przymierzem, pod którym ten lud się znajduje.

My, jako Poświęceni Obozowcy Epifanii, jesteśmy pod różnymi ziemskimi zarysami przymierza potwierdzonego przysięgą. Księga Izajasza 59:18 dotyczy świata, a brzmi on: „Według uczynków, stosownie do nich, odpłaci gniewem swoim przeciwnikom, odwetem swoim wrogom; wyspom odpłaci odwetem”. Natomiast List do Kolosan 3:25 dotyczy Jego ludu i brzmi on następująco: „A ten, kto wyrządza krzywdę, otrzyma zapłatę za krzywdę, a u Boga nie ma względu na osobę.”

Z wyjątkiem naszego Pana, każdy z ludu Bożego doznał jakiegoś karania, ponieważ wszyscy zgrzeszyli – bardziej lub mniej. Oczywiście, im więcej jest świadomego uporu w czyimś grzechu, tym więcej karania taka osoba otrzyma.

Drodzy Bracia i Siostry, czyż jednak nie jesteśmy wdzięczni za to, że Bóg karze nas za nasze grzechy, za naszą krnąbrność, za nasze zbaczanie z właściwych dróg?

Jest pewna różnica w stopniu, w jakim Boska opatrzność działa w stosunku do różnych klas ludu Bożego. Im wyższa klasa, tym bardziej łaskawie jest traktowana. Innymi słowy, im wyższa klasa, tym bardziej wyrazista jest Boska opatrzność.

Podobnie, Bóg traktuje jednostki z każdej klasy. Tym bardziej łaskawie, na ile są one wierniejsze od pozostałych, chociaż uczyni On wszystko, co najlepsze, dla każdej pojedynczej jednostki.

Czyż Bracia i Siostry nie jest znamienne to, że dzieci przynajmniej jednego poświęconego rodzica znajdują się pod szczególną opatrznościową opieką, dopóki nie osiągną wieku dojrzałości, kiedy to mogą podjąć własną decyzję odnośnie swego poświęcenia?

Prawdę mówiąc, Boska opatrznościowa opieka nad Jego ludem dotyczy nawet innych osób, w zależności od tego, jak blisko one są tej osoby poświęconej.

Bóg używa zarówno istoty ożywione, jak i nieożywione, jako narzędzi swojej opatrzności. Czasami są to rzeczy nieożywione, innym razem ożywione istoty, np. niższe zwierzęta. Przy jeszcze innych okazjach używa narzędzi ludzkich, z których niektóre nie są świadome, że są w ten sposób używane przez Niego. Używa On także duchowych narzędzi w swoich opatrznościowych interwencjach. Czasami o tym wiemy, a czasami o tym nie wiemy.

Czytamy o tym w Liście do Żydów 1:14 – „Czy nie są oni wszyscy duchami służebnymi, posyłanymi, by służyć tym, którzy mają odziedziczyć zbawienie?”.

Opowiem takie pytanie, które pojawiło się przy stole w Domu Biblijnym za czasów brata Hedmana i pytanie brzmiało: czy każdy z nas ma takiego opiekuna, anioła stróża? Brat Hedman odpowiedział, że możemy mieć takiego opiekuna, a może mamy wielu takich opiekunów, którzy kolejno się nami zajmują, mają przy nas jak gdyby takie dyżury. Chodzi o to, że bez względu na to, jakich narzędzi Bóg w danym momencie używa, to nadal jesteśmy pod Jego opieką.

Jeśli chodzi o cel Boga w związku z Jego opieką opatrznościową, to podam tutaj cztery elementy tego celu:

1 – takim celem jest okazanie, zamanifestowanie nam chwały Jego charakteru, jaka przejawia się w Jego działaniach

2 – drugim takim elementem, składnikiem jest udzielenie nam korzyści, jakie płyną z siedmiu elementów Jego opatrznościowej opieki tak, jak je powyżej przedstawiliśmy

3 – po trzecie, żeby tym, którzy obserwują nasze opatrznościowe łaski dać większą ocenę Boga, zachętę i radość.

Z pewnością wszyscy Bracia i Siostry byliśmy świadkami opatrznościowej opieki Boga w stosunku do naszych Braci i Sióstr, do innych osób. A inni Bracia z pewnością widzieli taką opatrznościową opiekę Boga w stosunku do nas, byli jej świadkami.

4 – czwarty element tego celu to pomóc światu w następnym wieku, gdy ten świat będzie rozważał, myślał o Bogu, gdy będzie poznawał prawdę, będzie pobudzany i będzie zachęcany do dobra ze strony narzędzi Pana, mając nadzieję na podobną łaskę także w stosunku do nich, dla ich dobra

Wielu ludzi, a dotyczy to także niektórych z ludu Bożego, ma problemy w zrozumieniu Boskiej opatrzności, która dozwala na grzech i na zło. Biblia uczy jednak, że doświadczenie z grzechem, doświadczenie ze złem przez ludzkość i przez upadłych aniołów ma cel edukacyjny. Rodzaj ludzki i upadli aniołowie uczą się doświadczalnie na sobie, poznają na sobie okropne skutki i okropną naturę tego zła, tak, by gdy kiedyś doświadczą sprawiedliwości i tych błogich korzyści z tejże sprawiedliwości, zostali nauczeni miłować tę sprawiedliwość i trzymać się jej, trwać przy niej.

Możemy zapytać: dlaczego sprawiedliwi, dlaczego my jako lud Boży mamy cierpieć, dlaczego Bóg dozwala, abyśmy cierpieli? Także i w tym przypadku Biblia uczy, że smutek i cierpienie ludu Bożego mają cel edukacyjny. Ich doświadczenia uczą ich miłosierdzia w stosunku do upadłego człowieka oraz uczą niezłomnej wierności i posłuszeństwa wobec Boga i w ten sposób przygotowują ich na teraźniejsze i przyszłe misje oraz na ich przyszłe dziedzictwo.

Boska opatrzność zawsze sprzyja tym, którzy praktykują prawdę, sprawiedliwość i świętość, a sprzeciwia się tym, którzy sprzyjają grzechowi i błędowi, którzy wolą grzech i błąd. Czytamy o tym w 1 Liście Piotra 3:12 –  „Oczy Pana bowiem zwrócone są na sprawiedliwych, a jego uszy ku ich prośbom, lecz oblicze Pana przeciwko tym, którzy źle czynią”.

Boska opatrzność jest tajemnicą dla klasy niewiary w obecnym czasie, tak jak mówi pewien wiersz:

„Ślepa niewiara żadnych znaczeń
Z dzieł Pana nie wyłowi:
Lecz Bóg Swym własnym jest tłumaczem
I jasno się wysłowi.”

[„Światłość w ciemnościach świecąca”, Wlliam Cowper, tłum. Stanisław Barańczak]

Sprawiedliwi natomiast, wprost przeciwnie, dostrzegają Boską opatrzność wiarą, szczególnie w czasie próby, w czasie doświadczenia. W czasie takiej ciężkiej próby patrzmy na bohaterów wiary ze wszystkich wieków, jako dobre przykłady dla nas, a gdy próba się skończy, Bóg daje nam często zrozumienie celu takiej próby lub takich prób.

Na koniec, rozważmy jeszcze owoce Boskiej opatrzności, które są liczne, wielorakie.

Boska opatrzność każdy zarys Boskiego planu, w każdej dyspensacji, w każdym wieku i na każdym poziomie istnienia aż do czasów obecnych doprowadziła do szczęśliwego końca. Możemy być pewni, że Boska opatrzność doprowadzi do szczęśliwego zakończenia wszystkie przyszłe zarysy Jego planu, co obejmuje obalenie obecnego złego świata, udzielenie ludzkości doświadczenia z dobrem, napełnienie Ziemi chwałą Boga, nagrodzenie wiernych, zniszczenie Szatana, złych aniołów i ludzi, i uczynienie całej ziemi rajem, takim jak kiedyś był Eden.

Nie ma takiej siły ani połączenia różnych sił, które mogłyby zablokować lub przeszkodzić w realizacji przez Boga dobra dla Jego stworzeń.

Drodzy Bracia i Siostry, chwalmy Boga i dziękujmy Bogu za Jego cudowną opatrzność. Niech Pan doda swych błogosławieństw, amen!

Wykład wygłoszony przez brata Leszka Szpunara na spotkaniu zboru w Bydgoszczy, 19.01.2025 r. 

Pomocne były też informacje zawarte w XII tomie Epifanicznych Wykładów Pisma Świętego Paula S.L. Johnsona zatytułowanym Biblia.

Znajdujemy tam taką definicję:

Ironia to …figura używana w Biblii. Podobnie do figury pytania (retorycznego) jej twierdzenia są przeczeniami, a jej przeczenia są twierdzeniami.

Autor podaje również przykłady:

Ijob 12:1-3

1  Wówczas zabrał głos Hiob i rzekł:

2  «Prawda, że wy – to naród,
a z wami już mądrość zaginie.
3  I ja mam rozsądek jak wy,
<nie ustępuję wam w niczym>.
Komu te rzeczy nie znane?

1 Król.18:27

27  Kiedy zaś nastało południe, Eliasz szydził z nich, mówiąc: «Wołajcie głośniej, bo to bóg! Więc może jest zamyślony albo zajęty, albo udaje się w drogę. Może on śpi, więc niech się obudzi!» 

1 Kor. 4:8-10

8 Tak więc już jesteście nasyceni, już opływacie w bogactwa. Zaczęliście królować bez nas! Otóż tak! Nawet trzeba, żebyście królowali, byśmy mogli współkrólować z wami. 9 Wydaje mi się bowiem, że Bóg nas, apostołów, wyznaczył jako ostatnich, jakby na śmierć skazanych. Staliśmy się bowiem widowiskiem dla świata, aniołów i ludzi; 10 my głupi dla Chrystusa, wy mądrzy w Chrystusie, my niemocni, wy mocni; wy doznajecie szacunku, a my wzgardy. 

Dla przybliżenia tematu sięgniemy również do takich opracowań, jak:

Słownik terminów literackich, red. Janusz Sławiński:

Ironia – właściwość stylu polegająca na sprzeczności między dosłownym znaczeniem wypowiedzi a jej znaczeniem właściwym, nie wypowiedzianym wprost, ale świadomie zamierzonym przez autora i zazwyczaj rozpoznawalnym dla odbiorcy. Sygnałem ironiczności jest zakwestionowanie znaczenia dosłownego przez intonację, mimikę, czy też okoliczności towarzyszące wypowiedzi, a także przez znaczenie innych części tekstu, którego wypowiedź ironiczna jest składnikiem, i wreszcie przez właściwą odbiorcy znajomość spraw i ludzi, do której się autor odwołuje.

Słownik języka polskiego, red. Mieczysław Szymczak:

Ironia to: ukryta drwina, utajone szyderstwo, złośliwość zawarta w wypowiedzi pozornie aprobującej; Jadowita, zgryźliwa ironia. Mówić z ironią; frazeologizm: Ironia losu – nagły niepomyślny obrót wypadków, które zapowiadały się szczęśliwie. Jak na ironię. Jak na złość.

Albo Lis i kozioł

Już był w ogródku, już witał się z gąską;

Kiedy skok robiąc wpadł w beczkę wkopaną,

Gdzie wodę zbierano;

Ani pomyślić o wyskoczeniu.       

żart. ktoś myślał, że już udało mu się osiągnąć określony cel, ale ostatecznie się tak nie stało, bo zdarzyło się coś, co to uniemożliwiło

Z bajki Lis i kozioł Jeana de la Fontaine’a w tłumaczeniu Adama Mickiewicza:

I znane nam: …myślał indyk o niedzieli, a w sobotę…

Antyfraza – … wypowiedź, której sens właściwy jest przeciwieństwem sensu dosłownego, pochwała, która jest naganą, i na odwrót, np.

Antyfraza jest najpowszechniejszą formą ironii, czyli przeciwieństwo dwóch poziomów wypowiedzi.

O cześć wam, panowie magnaci

Za naszą niewolę, kajdany.

O cześć wam, panowie, książęta, prałaci,

Za kraj nasz krwią bratnią zbryzgany.

(G. Ehrenberg, Szlachta polska)

Etymologia

Z stgr. εἰρωνεία eironeia – udawanie głupszego, oszukiwanie, zachowywanie się w sposób chytry i plebejski (w czasach starożytnych określenie pejoratywne).

O ironii ogólnie:

Wypowiedź ironiczną charakteryzuje dystans mówiącego wobec znaczeń własnej mowy, a więc także wobec jej przedmiotu.

Zależnie od sytuacji ironia służyć może celom satyrycznym, być formą dowcipu,  przejawem drwiny, szyderstwa i sarkazmu.

Ironia zakłada wyższość mówiącego, który pozwala sobie wobec tematu i odbiorcy na igranie sprzecznymi sensami, ale świadomie zwrócone być może również przeciw samemu autorowi, jego sytuacji i twórczości, przybierając wówczas formę autoironii.

Po czym poznać ironię?

Najłatwiej jest to zrobić rozmawiając z kimś twarzą w twarz. Wówczas łatwo można zauważyć zarówno tembr głosu, jak i mimikę ( mrugnięcie okiem ) wypowiadającej ironiczne zdanie osoby. To właśnie brak zgodności pomiędzy sposobem wypowiedzi, a jej powierzchownym znaczeniem jest najważniejszym czynnikiem pozwalającym rozpoznać ironię. Wbrew pozorom, znaczenie ironii nie zawsze jest łatwo wyłapać. W przypadku tekstów pisanych zaakcentowanie ironii jest o wiele trudniejsze, dlatego niektórzy twórcy decydują się na określenie wprost danej wypowiedzi, jako wypowiedzi ironicznej.

Sygnałami ironii

werbalnej są głównie intonacja i mimika;

w odczytywaniu ironii tekstowej odbiorca kieruje się przede wszystkim kontekstem (wiedzą o autorze i jego rzeczywistych poglądach, temacie, światopoglądzie typowym danej epoce itp).

Jako wskaźnik interpunkcyjny ironii w tekstach pisanych jest stosowany cudzysłów (np. nasza „troskliwa” władza). Metodą graficznego zasygnalizowania ironii może być też kursywa, wytłuszczenie, podkreślenie, użycie wielkich liter (np. To GENIALNY pomysł).

W użyciach ironicznych występują często wtrącenia,

oczywiście, niewątpliwie, doprawdy, jak wiadomo, że tak powiem. Sygnały mogą być trudne do uchwycenia, a kontekst nie zawsze dostarcza wskazówek, odbiorca może nie dostrzec ironicznej intencji nadawcy i błędnie zrozumieć wypowiedź.

Powszechnie stosowane techniki ironiczne to m.in.:

• pozorowana zgoda z ofiarą ironii;
• pozorowana zachęta, rada dla ofiary;
• pozorowana obrona ofiary;
• pozorowany atak na przeciwników ofiary;
• pochwała w formie nagany / nagana w formie pochwały;
• pozorowana wątpliwość;
• powołanie się na niedorzeczne poglądy – rzekomo wyznawane przez większość; eksperci, większość
• ironiczne nominacje, np. nazwy nieistniejących urzędów, tytuły, przydomki.

Podstawowym zadaniem ironii może być więc po prostu przemycenie w wypowiedzi mniej lub bardziej dotkliwej uszczypliwości na dany temat, zademonstrowanie niechęci w stosunku do obiektu ironii, wyszydzenie określonych zjawisk itp.

Zarówno w języku codziennym, jak również w języku literackim, korzystanie z ironii bywa również dowodem na posiadanie zdrowego stosunku do samego siebie. W takim przypadku mówi się o autoironii, która często jest pożądaną umiejętnością.

Podsumowując, ironia w literaturze, podobnie jak w życiu codziennym, może pełnić różną funkcję, uzależnioną od intencji autora wypowiedzi. Najczęściej jednak korzystanie z ironii jest zarezerwowane dla sytuacji, w której dana osoba chce w zawoalowany sposób okazać swój prześmiewczy stosunek.

Ironia bywa również stosowana do zaakcentowania osobowości bohaterów.

Wybrane funkcje ironii:

• wykpienie poglądów, postępowania, postawy, cech przeciwnika (funkcja satyryczna);
• wzmocnienie myśli, argumentu;
• urozmaicenie wywodu;
• okazanie dystansu wobec zjawisk, osób – również wobec samego siebie (autoironia);
• zacieśnienie więzi z grupą, zjednanie sobie publiczności.

Ironia biblijna:

Powstaje ona na styku wielkości i małości, pychy i pokory, rozumu i głupstwa.

Jest w ironii biblijnej wielka doza elementu moralizatorskiego. Jest to ironia moralna, a także na wskroś intelektualna, co odpowiada koncepcji człowieka biblijnego z jego rozumnością.

Ironia w Biblii jest narzędziem kształtowania idei Boga jedynego, duchowego, przerastającego nieskończenie ludzki rozum i ludzką wyobraźnię.

Ironia biblijna temperuje pychę człowieka, gdy ironia romantyczna i współczesna jest wyrazem pychy ( uzurpacją i nadużyciem).

W Psalmach ironia występuje w swej funkcji podstawowej: demaskowania pychy, przywoływania do właściwego porządku ludzkich roszczeń i uzurpacji.

Ps. 32: 8,9 8  Pouczę cię i wskażę drogę, którą pójdziesz;
umocnię moje spojrzenie na tobie.
9  Nie bądźcie bez rozumu niczym koń i muł,
tylko wędzidłem i uzdą można je okiełznać,
nie przybliżą się inaczej do ciebie.

Ironia w rozmowach Boga z Ijobem:

Sumienie mam czyste – mówił Ijob ( Ijoba:26:5-7):

5  Dalekie to ode mnie, bym przyznał wam słuszność,
dopóki żyję, nie ustąpię, że jestem niewinny,
6  że strzegę prawości, a nie porzucam:
za moje dni nie potępia mnie serce.
7  Mój wróg niech się winnym okaże,
a mój przeciwnik – występnym!

Ijob uważa się za sprawiedliwego i czystego; został więc skrzywdzony przez Boga, kiedy cierpi. Człowiek, na którym nie ma żadnej skazy, dostał w nagrodę ból, nędzę i upokorzenie. Ijob nie formułuje otwarcie swego oskarżenia przeciw Bogu, ale wychwala siebie, nie zna miary w wynoszeniu swojej szlachetności. Sam nie wiedząc o tym, grzeszy przeciw Bogu pychą swej nieskazitelności. Nie próbuje nawet szukać powodu albo celu tego, co go spotkało.

Strofując go w jego niedoskonałym człowieczeństwie Bóg odezwał się do niego z wichru:

Pierwsza mowa Boga ( Ijob. 38:1-38 ):

1  Z wichru Pan odpowiedział Hiobowi i rzekł:
2  «Któż tu plan chce zaciemnić
słowami nierozumnymi?
3  Przepasz biodra jak mocarz!
Będę cię pytał – pouczysz Mnie.

Czy pomagałeś w stworzeniu świata…

4  Gdzie byłeś, gdy zakładałem podstawy ziemi?
Powiedz, jeżeli znasz mądrość.
5  Kto ustalił jej rozmiary?
Czy wiesz, kto nad nią sznur rozciągnął?
6  Na czym jej słupy są wsparte?
Kto założył jej kamień węgielny
7  ku uciesze porannych gwiazd,
ku radości wszystkich synów Bożych?

Czy rządzisz gwiazdami i pogodą?

31  Czy gwiazdy Plejad połączysz?
Rozluźnisz więzy Oriona?
32  Czy wypuścisz o czasie Gwiazdę Poranną
i wywiedziesz Niedźwiedzicę z dziećmi?
33  Czy znane ci prawa niebios,
czy wyjaśnisz ich pismo na ziemi?
34  Czy głos swój podniesiesz do chmur,
by cię ulewa przykryła?
35  Czy poślesz pioruny i pójdą,
i powiedzą ci: Oto jesteśmy?
3  6  Kto ibisowi dał mądrość
i rozum dał kogutowi?
37  Kto mądrze liczy chmury,
wylewa niebieskie bukłaki,
38  gdy gleba stwardnieje na bryłę,
a pola zamienią się w grudy…

I dalej rozdział 39.

W tych mnożących się po sobie ironicznych zapytaniach człowiek otrzymuje niezmiernie gorzką lekcję pokory.

W rozdziale 40:1-5 czytamy:

Zwrócił się Jahwe do Ijoba i rzekł: Niech przeciwnik Wszechmocnego odpowie. Niech zabrzmi głos krytyka Boga! A Ijob odpowiedział Jahwe: Jam mały, cóż Ci odpowiem? Rękę przyłożę do ust. Raz przemówiłem, nie więcej, drugi raz niczego nie dodam.

Kim jesteś Ijobie byś mógł kwestionować moje sądy i poczynania, zdaje się mówić Bóg. I Ijob pokornie odpowiada. (Jak wyżej.)

Po drugiej mowie Boga rozdziały 40 i 41. Ijob jeszcze raz odpowiada Bogu (42:1-6):

Ijob na to odpowiedział Jahwe i rzekł: Wiem, że Ty wszystko możesz, co zamyślisz, potrafisz uczynić. Kto nierozumnie zamiar przyciemni? O rzeczach wzniosłych mówiłem. To zbyt cudowne. Ja nie rozumiem. Posłuchaj, proszę. Pozwól mi mówić. Chcę spytać. Racz odpowiedzieć. Dotąd Cię znałem ze słyszenia, obecnie ujrzałem Cię wzrokiem, stąd odwołuję, co powiedziałem, kajam się w prochu, popiele.

Możemy powiedzieć, że ironia jest to bolesna metoda wychowawcza. Prowadzi do usunięcia pychy człowieka.

Ironia Koheleta, Ecclesiastesa (Kaznodziei Salomonowego)

Jeśli mówimy, że Ijob był mędrcem cierpienia, to Kohelet był mędrcem zwątpienia, zwątpienia w kondycję niedoskonałego człowieka. Od początku ustawia on człowieka na płaszczyźnie małości i znikomości, można by rzec – na płaszczyźnie pokory. Jego marność nad marnościami i wszystko marność dźwięczy rozwagą dojrzałego doświadczenia, właśnie ironią. Kohelet wyznacza człowiekowi właściwą miarę w stosunku do jego roszczeń i znaczenia, sławy, szczęścia. Wszystkie te roszczenia są bezzasadne. Człowiek nie ma prawa wynosić się nawet ponad zwierzęta, bo jeden jest koniec człowieka.

Los człowieka podobny jest do losu zwierząt. Wszystko odchodzi w jedno miejsce.

Koh. 3:18-22

18 Powiedziałem sobie:
Ze względu na synów ludzkich [tak się dzieje].
Bóg chce ich bowiem doświadczyć, żeby wiedzieli,
że sami przez się są tylko zwierzętami.
19 Los bowiem synów ludzkich jest ten sam,
co i los zwierząt;
los ich jest jeden:
jaka śmierć jednego, taka śmierć drugiego,
i oddech życia ten sam.
W niczym więc człowiek nie przewyższa zwierząt,
bo wszystko jest marnością.
20 Wszystko idzie do jednego miejsca:
powstało wszystko z prochu
i wszystko do prochu znów wraca.
21 Któż pozna, czy tchnienie synów ludzkich idzie w górę,
a tchnienie zwierząt zstępuje w dół, do ziemi?
22 Zobaczyłem więc, iż nie ma nic lepszego
nad to, że się człowiek cieszy ze swych dzieł,
gdyż taki jego udział.
Bo któż mu pozwoli zobaczyć,
co stanie się potem?

Mogłoby to wywołać rozpacz. U Koheleta są to jednak spokojne stwierdzenia, zawierające więcej ironii niż rozpaczy. Oto kilka fragmentów:

PRAKTYCZNE ZASTOSOWANIE MĄDROŚCI Koh, 7, 1-6

1 Lepsze jest dobre imię niż wonne olejki,
a dzień śmierci [lepszy] niż dzień urodzenia.
2 Lepiej jest iść do domu żałoby
niż do domu wesela,
bo w tamtym jest koniec każdego człowieka,
i człowiek żyjący bierze to sobie do serca.
3 Lepszy jest smutek niż śmiech,
bo na smutnym obliczu serce dobrze wychodzi.
4 Serce mędrców jest w domu żałoby,
a serce głupców w domu wesela.
5 Lepiej jest słuchać karcenia mędrca
niż pochwały ze strony głupców.
6 Bo czym trzaskanie cierni [płonących] pod kotłem,
tym jest śmiech głupiego.
I to jest także marnością.

Potoczne mniemania zostały tu wywrócone na opak. To co ważne dla człowieka okazuje się nieistotne, niegodne zabiegów. W tej przewrotności myśli zawiera się ironia Koheleta.

Jego ironia jest w dużej mierze autoironią. To jego ja opowiada o swoich własnych doświadczeniach.

Koh, 2, 12-18

Marność dóbr zdobytych mądrością

12 Postanowiłem
przyjrzeć się mądrości,
a także szaleństwu i głupocie.
Bo czego jeszcze dokonać może człowiek,
który nastąpi po królu,
nad to, czego on już dokonał?
13 I zobaczyłem,
że mądrość tak przewyższa głupotę,
jak światło przewyższa ciemności.
14 Mędrzec ma w głowie swojej oczy,
a głupiec chodzi w ciemności.
Ale poznałem również,
że ten sam los
spotyka wszystkich.
15 Więc powiedziałem sobie:
«Jaki los głupca,
taki też mój będzie;
i po cóż więc nabyłem
tyle mądrości?»
Rzekłem przeto w sercu, że i to jest marność.
16 Bo nie ma wiecznej pamięci po mędrcu,
tak samo jak i po głupcu,
gdyż już w najbliższych dniach
w niepamięć idzie wszystko;
czyż nie umiera mędrzec tak samo jak i głupiec?
17 Toteż znienawidziłem życie,
gdyż przykre mi były wszystkie sprawy,
jakie się dzieją pod słońcem;
bo wszystko marność i pogoń za wiatrem.
18 Znienawidziłem też wszelki swój dorobek,
który zdobyłem z trudem pod słońcem,
a który zostawię człowiekowi,
co przyjdzie po mnie.

Koh, 2, 1-11

Marność bogactw i rozkoszy

1 Powiedziałem sobie:
«Niechże doświadczę radości
i zażyję szczęścia!»
Lecz i to jest marność.
2 O śmiechu powiedziałem: «Szaleństwo!»,
a o radości: «Cóż ona daje?»
3 Postanowiłem w sercu swoim
krzepić ciało moje winem –
choć rozum miał zostać moim mądrym przewodnikiem –
i oddać się głupocie, aż zobaczę,
co dla ludzi jest szczęściem,
które gotują sobie pod niebem,
dopóki trwają dni ich życia.
4 Dokonałem wielkich dzieł:
zbudowałem sobie domy,
zasadziłem sobie winnice,
5 założyłem ogrody i parki
i nasadziłem w nich wszelkich drzew owocowych.
6 Urządziłem sobie zbiorniki na wodę,
by nią nawadniać gaj bogaty w drzewa.
7 Nabyłem niewolników i niewolnice
i miałem niewolników urodzonych w domu.
Posiadałem też wielkie stada większego i drobnego bydła,
większe niż wszyscy, co byli przede mną w Jeruzalem.
8 Nagromadziłem też sobie srebra i złota,
i skarby królów i krain.
Nabyłem śpiewaków i śpiewaczki
oraz rozkosze synów ludzkich: kobiet wiele.
9 I stałem się większy i możniejszy od wszystkich,
co byli przede mną w Jeruzalem;
w dodatku mądrość moja mi została.
10 Niczego też, czego oczy moje pragnęły,
nie odmawiałem im.
Nie wzbraniałem sercu memu żadnej radości –
bo serce moje miało radość
z wszelkiego mego trudu;
a to mi było zapłatą
za wszelki mój trud.
11 I przyjrzałem się wszystkim dziełom,
jakich dokonały moje ręce,
i trudowi, jaki sobie przy tym zadałem.
A oto: wszystko to marność i pogoń za wiatrem!
Z niczego nie ma pożytku pod słońcem.

Jeśli się przyjrzeć sceptycznej ironii Koheleta – jej uśmiech jest także uśmiechem nad ludzką pychą. Marność przeciwstawia on pysze żywota, ludzkiej urojonej wielkości, spokojnie ściąga ją z piedestału.

1Jan. 2;16

16 Wszystko bowiem, co jest na świecie, a więc:
pożądliwość ciała, pożądliwość oczu i pycha tego życia,
pochodzi nie od Ojca, lecz od świata.

Optymizmem napawa go obecność i obietnice Boga:

Jeszcze u Izajasza 40: 12-26

Wielkość Boga

12 Kto zmierzył wody morskie swą garścią
i piędzią wymierzył niebiosa?
Kto zawarł ziemię w miarce?
Kto zważył góry na wadze
i pagórki na szalach?
13 Kto zdołał zbadać ducha Pana?
Kto w roli doradcy dawał Mu wskazania?
14 Do kogo się On zwracał po radę i światło,
żeby Go pouczył o ścieżkach prawa,
żeby Go nauczył wiedzy
i wskazał Mu drogę roztropności?
15 Oto narody są jak kropla wody na wiadrze,
znaczą tyle, co pyłek na szali.
Oto wyspy ważą tyle, co ziarnko prochu.
16 I [lasów] Libanu nie starczy na paliwo
ani jego zwierzyny na całopalenie.
17 Niczym są przed Nim wszystkie narody,
znaczą dla Niego tyle, co nicość i pustka.
21 Czy nie wiecie tego? Czyście nie słyszeli?
Czy wam nie głoszono od początku?
Czyście nie pojęli utworzenia ziemi?
22 Ten, co mieszka nad kręgiem ziemi,
której mieszkańcy są jak szarańcza,
On rozciągnął niebiosa jak tkaninę
i rozpiął je jak namiot mieszkalny.
23 On możnych obraca wniwecz,
unicestwia władców ziemi.
24 Ledwie ich wszczepiono, ledwie posiano,
ledwie się w ziemi pień ich zakorzenił,
On powiał na nich i pousychali,
a wicher gwałtowny porwał ich jak słomkę.
25 «Z kim moglibyście Mnie porównać,
tak żeby Mi dorównał?» – mówi Święty.
26 Podnieście oczy w górę
i patrzcie: Kto stworzył te [gwiazdy]?
– Ten, który w szykach prowadzi ich wojsko,
wszystkie je woła po imieniu.
Spod takiej potęgi i olbrzymiej siły
nikt się nie wymknie. 

Miary ludzkie są śmiesznie zawodne w sądzeniu o Bogu. Ani zmysły człowieka, ani możliwości umysłu człowieka nie mogą być miarą Boga. Czym bowiem mierzy człowiek? Jakby na targu sprzedając figi – mierzy garścią, a materiał – piędzią. Człowiek potrafi mierzyć tylko swoim czasem i swoją przestrzenią.

Jak czytaliśmy. Stwórca z ironią mówi o pretensjach poznawczych człowieka wobec wszechświata, wobec Jego dzieła:

12 Kto zmierzył wody morskie swą garścią
i piędzią wymierzył niebiosa?
Kto zawarł ziemię w miarce?
Kto zważył góry na wadze
i pagórki na szalach?

Ironia proroków, a zwłaszcza Izajasza, nadaje wspaniały blask ich słowu. Stwarza dystans między ideą Boga duchowego a ludzkimi błędami w Jego pojmowaniu. Karci pychę ludzkiego rozumu i ludzkich rąk. Ukazuje wielkość Boga i w przeciwstawieniu do wielkości wszechświata – małość i bezradność człowieka.

Wielkość prawdziwego Boga w Psalmach – Psalm 115

Nie nam, Panie, nie nam,
lecz Twemu imieniu daj chwałę
za Twoją łaskawość i wierność!
2 Czemu mają mówić poganie:
«A gdzież jest ich Bóg?»
3  Nasz Bóg jest w niebie;
uczyni wszystko, co zechce.
9  Dom Izraela pokłada ufność w Panu,
On ich pomocą i tarczą.

„Koronujesz rok dobrocią Twą!” – Psalm 65:12

– Nowy Rok 2024 –

Przełom Starego i Nowego Roku jest dla ludzi wierzących szczególną okazją do refleksji i duchowych obrachunków.

Jest to jedna z tych okazji, kiedy dokonujemy obrachunków z przeszłością i z wielką niecierpliwością spoglądamy w przyszłość. Jedno jest jednak pewne – znowu przybliżyło się Królestwo Boże. Dlatego uczucie wdzięczności składanej naszemu Ojcu Niebiańskiemu powinno napełnić nasze serca.

 „Cóż oddam Panu za wszystkie dobrodziejstwa, które mi uczynił? Kielich obfitego zbawienia wezmę, a imienia Pańskiego wzywać będę. Śluby moje oddam Panu”

Możemy podziękować Bogu Najwyższemu za to, że w minionym roku Słowo Boże …było i nadal jest, jak pisze Psalmista w Psalmie 119:105 –

„…pochodnią nogom moim i światłością ścieżkom moim” (BW)

Modlitwą naszych serc powinny być również słowa Psalmisty z Psalmu 90:12 –

„Naucz nas liczyć dni nasze, abyśmy posiedli mądre serce” (BW)

Apostoł Paweł, pisząc podobne słowa w Liście do Efezjan 5:15-16 kieruje je do wszystkich wierzących:

„Baczcie więc pilnie, jak macie postępować, nie jako niemądrzy, lecz jako mądrzy, wykorzystując czas, gdyż dni są złe” (BW)

Dlatego u schyłku 2023 roku dokonajmy bilansu strat i zysków w sferze duchowej. Słowo „bilans” z łacińskiego oznacza wagę o dwóch szalach.

W księgowości i ekonomii bilansem nazywa się zestawienie sprawozdawcze, obrazujące stan majątkowy jednostki gospodarczej za pewien okres; obejmuje zestawienie przychodów i rozchodów dóbr materialnych za dany okres.

Po jednej stronie (szalce) są przychody (zyski), po drugiej stronie (drugiej szalce) są rozchody (straty). Teraz trzeba sprawdzić, która szalka jest cięższa. Każdy z nas może dokonać podobnego bilansu w sferze duchowej. Obliczmy nasze duchowe zyski w minionym roku, uważnie przeanalizujmy wszystkie przywileje i łaski.

Każdy z nas powinien również zastanowić się, ile czasu spędził na rozmowie z Bogiem. Nasza każda wieczorna modlitwa jest bilansem mijającego dnia. Ile takich codziennych bilansów w ubiegłym roku możemy zapisać po stronie korzyści. Powinniśmy także zastanowić się, ile czasu spędziliśmy na słuchaniu głosu Pańskiego, na badaniu słowa, aby poznać Boską wolę i JEGO plan zbawienia.

Możemy także zastanawiać się nad tym, ile czasu poświęciliśmy na czytanie Słowa Bożego. Ile czasu w ubiegłym roku poświęciliśmy na pomoc innym braciom? Czy wszystkim potrzebującym nieśliśmy pomoc? Czy udzieliliśmy komuś duchowej radości? Zastanówmy się, czy w ubiegłym roku zainteresowaliśmy kogoś Biblią? Czy wykorzystaliśmy wszystkie nadarzające się okazje do głoszenia Słowa Bożego?

W chwili refleksji zauważmy myśli apostołów, zauważmy, jak oni liczyli swoje zyski i straty. Apostoł Paweł powiada tak:

„Lecz o życiu moim mówić nie warto i nie przywiązuję do niego wagi, bylebym tylko dokonał biegu mego i służby, którą przyjąłem od Pana Jezusa, żeby składać świadectwo o ewangelii łaski Bożej” – Dzieje Apostolskie 20:24 (BW)

W liście skierowanym do braci w Filipii (Filipian 3:7-8) ten sam apostoł napisał:

„Ale wszystko to, co mi było zyskiem, uznałem ze względu na Chrystusa za szkodę. Lecz więcej jeszcze, wszystko uznaję za szkodę wobec doniosłości, jaką ma poznanie Jezusa Chrystusa, Pana mego, dla którego poniosłem wszelkie szkody i wszystko uznaję za śmiecie, żeby zyskać Chrystusa” (BW)

Co za dziwny bilans.

Apostoł uznaje, że utrata wszystkich rzeczy jest dla niego zyskiem, bo prowadzi do znajomości Boga i Prawdy.

Podziękujmy Bogu za ten wielki zysk – znajomość Boga i Jego Syna Jezusa Chrystusa. Inną myśl przekazał apostoł Jakub w swym Liście 1:2-3 –

„Poczytujcie to sobie za najwyższą radość, bracia moi, gdy rozmaite próby przechodzicie.Wiedząc, że doświadczenie wiary waszej sprawia wytrwałość” (BW).

Próby i doświadczenia minionego roku:

– Nad niektórymi odnieśliśmy łatwe zwycięstwo, w innych pomoc przyszła po ciężkiej walce. A może były i takie, o których chcielibyśmy zapomnieć jak najszybciej? Cóż takiego przyniosły nam te doświadczenia? Jaka była ich wartość?

Jedną korzyścią, o jakiej wspomina apostoł Jakub, jest lekcja cierpliwości. Próby takie dowodzą naszej wierności Bogu.

Każdy z nas pewnie analizował już doświadczenia minionego roku. Jeżeli nie, to nic nie stoi na przeszkodzie, aby to uczynić. Chodzi przecież o to, aby w następnym roku popełniać mniej błędów i wyciągać więcej nauk z przechodzonych obecnie doświadczeń.

Apostoł Paweł podsumował swój bilans następująco:

”Albowiem sądzę, że utrapienia teraźniejszego czasu nic nie znaczą w porównaniu z chwałą,która ma się nam objawić” – Rzymian 8:18 (BW)

Podobnie traktujmy nasze cierpienia. One nic nie znaczą w porównaniu z chwałą, która ma się nam objawić.

Obliczając zyski i straty za ubiegły rok, bądźmy wdzięczni, że pomiędzy naszymi uchybieniami nie znajdujemy tego największego, o którym wspomina apostoł, mianowicie, że nikt z nas nie uznał ofiary Jezusa za rzecz pospolitą.

Dzięki Niebiańskiemu Ojcu, wciąż doceniamy drogocenną krew Chrystusa.

Życzmy sobie nawzajem, aby stojąc w progach Nowego 2024 roku, każdy z nas mógł wyciągnąć należyte wnioski z dokonań poczynionych w minionym 2023 roku. Aby zdobyte w Starym Roku lekcje przyniosły owoc w nadchodzącym czasie.

Zawsze dzień 1 stycznia przynosi jakieś zmiany. Mamy nowe plany i zamierzenia oraz cele do których zamierzamy dążyć.

Rozpocznijmy ten rok z modlitwą o Boże błogosławieństwo i wewnętrzny pokój, godny ucznia Chrystusowego. Starajmy się, aby każdy dzień nadchodzącego roku umacniał naszą wiarę, budował nasz charakter i zbliżał nas do Stwórcy.

„A Bóg wszelkiej łaski, który was powołał do wiecznej swej chwały w Chrystusie, po krótkotrwałych cierpieniach waszych, sam was do niej przysposobi, utwierdzi, umocni, na trwałym postawi gruncie. Jego jest moc na wieki wieków. Amen” – 1 Piotra 5:10,11 (BW).

____
Oparte na artykule z „Na Straży”, nr 1/2005.

*****

Polecamy także wykład, który pod koniec roku 2020 wygłosił brat Michał Łotysz:

fot. timeout.com

Faktem jest, że w przeciągu krótkich kilku lat obecnego życia i w obecnym upadłym, niedoskonałym i zdeprawowanym stanie nasze możliwości są zdecydowanie za małe, by warto było próbować wchłonąć cały zakres prawdy na każdy temat; dlatego widzimy, że światowi ludzie sukcesu są specjalistami w swojej dziedzinie. Człowiek, który poświęca swą uwagę astronomii, będzie miał aż nadto zajęć związanych ze swym zawodem – i niewiele czasu na geologię czy chemię, botanikę, medycynę czy najwyższą ze wszystkich nauk: „prawdę twoją” – Boski plan wieków.

Właśnie w świetle tego Apostoł, który sam był odpowiednio wykształconym człowiekiem swych czasów, radzi Tymoteuszowi, by „unikał ludzkich filozofii”, rzekomych teorii i nauk. Słowo „nauka” sugeruje prawdę i możemy być pewni, że Apostoł nie miał na celu kwestionowania wiarygodności naukowców swych czasów ani też sugerowania, że są umyślnymi fałszerzami; ale jego słowa przekazują nam myśl, którą potwierdza w pełni historia nauki, że choć istnieje część prawdy we wszystkich tych naukach, to jednak ludzkie teorie, nazwane naukami, nie są prawdą – nie są absolutnie poprawne. Są tylko najlepszymi przypuszczeniami, jakie byli w stanie przedstawić najpilniejsi badacze danej gałęzi wiedzy; a te – jak historia jasno dowodzi – od czasu do czasu zaprzeczają sobie nawzajem.

Apostoł Paweł napomina nas, byśmy odłożyli na bok wszelki ciężar i grzech, który nas łatwo usidla, i biegli z cierpliwością w wyścigu, który jest przed nami, patrząc na Jezusa, sprawcę naszej wiary, aż stanie się On jej „dokończycielem” (Hebr. 12:2). I jako napomnienie daje nam przykład swych własnych doświadczeń, mówiąc: „Ale jedno czynię”. Przekonałem się, że me pełne poświęcenie Panu nie pozwoli na rozproszenie moich talentów we wszystkich kierunkach ani nawet na zgłębienie każdej prawdy. Prawda Bożego objawienia, jaka zstąpiła na me serce i stopniowo kieruje jego już uświęconymi i poświęconymi talentami, ukazała mi jasno, że jeśli chcę dostąpić wielkiej nagrody, muszę poświęcić jej całą swoją uwagę, tak jak ci, którzy chcąc zdobyć ziemskie nagrody, poświęcają im swą całą uwagę.

____
Źródło: Charles Taze Russell, „Nowe stworzenie”, s. 138-139.

Brat Jan Łagowski przedstawił go w zborze w Rzeszowie w roku 1999:

Fragment na zachętę:

„Syn cieśli, dwunastu rybaków. Za kim to było pójść? No właśnie, i taki sposób patrzenia wpływa na nasze życie. Na nasz stosunek do zboru i służbę w tym zborze. Wczoraj mówiliśmy u braterstwa, że w takim wiejskim zborze brat, który był jedynym starszym w zborze, miał usługę w zborze, no ale z soboty na niedzielę deszcz popadał. Może grzyby są w lesie. Miał służbę, poszedł na grzyby. Drodzy braterstwo, to ogromna przeszkoda w naszym właściwym stosunku do zboru. (…)

Wymagamy czasami doskonałości od naszych braci. „Oni powinni”, „oni tego nie zrobili”. Nie mówimy nigdy o sobie. Nie ja, tylko oni. Tak, jak gdyby taki podział na „my”, „wy”, „ja” i „oni”. Nie ma „wy”, bo jeżeli jest jedno ciało: to „my”, a nie: „ja” i „oni”.

Są i takie przykłady: wielu bardzo gorąco przychodzi do zboru. „Bracia, no jak to tu wspaniale!”. Ale po jakimś czasie to się zmienia i to diametralnie się zmienia. To tak jak dziecko z lalką. Wspaniała lalka. Jaka ładna. Jednak kiedyś jak dziewczynka zajrzała tam do środka, podłubała palcami, to mówi: teraz taka gąbka wyłazi. Do kąta, już nigdy na tę lalkę nie spojrzała. Taki stosunek jest wielu do społeczności braterskiej. Wspaniale, uściskali się, ale potem… Bracia mają wady, tam ta gąbka wyłazi. Do kąta z taką społecznością.

Niektórzy znowu myślą tak, a czasami tak się wyrażają, „no jak ja tak pomyślę o tym bracie Y, to taką jakąś niechęć czuję, jakoś mi tak nie pasuje, jakoś mi nie leży ten brat”. No, a pomyślmy, a gdyby tak Pan o nas powiedział?

W Ewangelii wg św. Mateusza 7:2 napisane jest: „Jakim sądem sądzicie, takim sądzeni bywacie”. Jaką miarą mierzycie, taką wam odmierzą.

Oczywiście jedną z główną przeszkód w gorącej społeczności między braćmi jest pycha. Nie no, ktoś powie, nas to chyba nie dotyczy, może gdzieś indziej. Drodzy braterstwo, pycha to brak miłości. W 13. rozdziale 1 Listu do Koryntian w tym wspaniałym hymnie o miłości, w 4 wierszu, apostoł mówi: „miłość nie nadyma się”.

No właśnie, pycha to jest właśnie takie nadymanie, czyli dodawanie sobie wartości. Pokora jest to właściwe sądzenie o sobie, właściwe mniemanie o sobie, a pycha jest to dodawanie sobie wartości w sposób sztuczny, bo jej tak naprawdę tam nie ma. (…)

Dlaczego dziś należałoby na ten temat dużo mówić? Bo okres laodycejski, w którym przyszło nam żyć, to okres pychy. Zauważmy Objawienie 3:17-19. Mówi tu o kościele laodycejskim. „Albowiem mówisz: jestem bogaty i wzbogaciłem się i niczego nie potrzebuję. A nie wiesz, żeś ty biedny, mizerny i ubogi, i ślepi, i nagi. Radzę ci, abyś kupił u mnie złota w ogniu doświadczonego, abyś był bogaty i szaty białe, abyś był obleczony, aby się nie okazywała sromota nagości twojej, a oczy twoje namaść maścią wzrok naprawiającą, abyś widział”. (…)

Bóg dał nam towarzyszy naszego chrześcijańskiego życia. To Boży dar dla nas. Mówiliśmy już, że niektórzy mówią: „ja się muszę wstydzić za braci”, ale apostoł Paweł w Liście do Hebrajczyków 2:15 mówi: „Jezus nie wstydzi się ich braćmi nazywać”. On nie… Ileż pychy musi być w nas, że my się chcemy wstydzić. Wtedy, gdy takie uczucie nas dotyka…”

2 List do Koryntian 4:8, część druga tego wersetu brzmi różnie w różnych przekładach:

Biblia Brzeska – „wątpimy, ale nie zwątpimy.”

Przekład Nowego Świata – „jesteśmy w rozterce, ale nie bez wyjścia.”

Przekład Toruński – „w niepewności, ale nie w rozpaczy”

Biblia Lubelska – „bywamy bezradni, lecz nie zrozpaczeni”

Biblia Warszawska – „Zakłopotani, ale nie zrozpaczeni”

Z greki można też powiedzieć, że jesteśmy zastanawiający się, ale nie zagubieni.

Zwątpienie to wada, lecz Bóg obiecuje swoim dzieciom pomoc, by wyzwalać się z powątpiewania i ze stanu głębszego zwątpienia. Psalm 103:14 – „On zna, cośmy za ulepienie, wie, że jesteśmy prochem”.

Mamy wiele ciekawych przykładów biblijnych postaci, które znalazły się w stanie powątpiewania, ale wyszły z niego:
– Piotr
– Tomasz
– Jan Chrzciciel
– nawet po zmartwychwstaniu Jezusa, u Mateusza 28:16-17, czytamy: „pokłonili Mu się, lecz niektórzy wątpili”.

Istnieje na pewno jakaś skala powątpiewania. Nie ma chyba człowieka, który nigdy nie był w niepewności lub zakłopotaniu. U Piotra w scenie chodzenia po wodzie (Mateusza 14:25-31) widać i wiarę, i powątpiewanie, i najlepszą drogę wyjścia z wątpliwości. Jego słowa: „Panie, ratuj mnie!”, zawołanie do Zbawiciela, który może pomóc.

Przeciwnik stale chodzi dookoła ludu Bożego i starać się nas pochwycić (1 Piotra 5:8). Aby się uwalniać ze stanu powątpiewania, musimy do litery dodawać ducha – w przeciwnym razie staniemy się uczonymi w Piśmie, lecz bez wiary.

Jan Chrzciciel wyraził o naszym Panu słowa: „Oto Baranek Boży!”, jednak później sam miał pewne wątpliwości, gdy pytał: „Czy to Ty jesteś, czy mamy wyczekiwać innego?” (Jana 1:29, Łukasza 7:19-23). Jako odpowiedź od Pana Jezusa otrzymał dowody w postaci cudownych wydarzeń, które miały miejsce w Jego służbie (Łukasza 7:20-23).

Te rzeczy zostały napisane dla naszego napomnienia, teraz, w czasach końca wieku (1 Koryntian 10:11). Trwają ważne doświadczenia wśród ludu Bożego. Jesteśmy też świadkami ważnych wydarzeń na świecie.

Trwajmy i nie ulegnijmy zwątpieniu! (PBT nr 402)

Umieszczony poniżej tekst to nie notatki do wykładu, lecz artykuł pt. „Chromy w Listrze” (Reprint 5891), do którego odnosi się mówca:

Chromy w Listrze

– 21 MAJA [1916] – DZIEJE AP. 14:8-20 –

HISTORIA SIĘ POWTARZA – ŚW. PAWEŁ I BARNABA PRZEŚLADOWANI – ZNIESŁAWIENI I ŹLE TRAKTOWANI PRZEZ RZEKOMYCH RELIGIJNYCH PRZYWÓDCÓW – ZNACZĄCY CUD – ZA SZCZEROŚĆ ODPŁACONO IM KAMIENIAMI – POWRÓT DO RODZINNYCH STRON – ODWIEDZANIE MIAST, GDZIE BYLI PRZEŚLADOWANI – CIERPIENIA NIEZBĘDNE DLA ROZWOJU ŚWIĘTYCH.

„ZMĘCZONEMU DAJE SIŁĘ, A BEZSILNEMU MOC W OBFITOŚCI” – IZAJ. 40:29 NB.

Wychodząc z Antiochii Pizydyjskiej, św. Paweł i Barnaba udali się do Ikonium, oddalonego o około 100 mil. Również tam wiernie głosili Słowo i również tam powstał sprzeciw oraz groziło im prześladowanie. Zapis podaje: „Kiedy jednak wszczął się rozruch wśród pogan i Żydów wraz z ich przełożonymi i chciano ich znieważyć i kamienować, dowiedziawszy się o tym, uszli do miast likaońskich, Listry i Derbe, i okolicy” [Dzieje Ap. 14:5-6 NB]. Nie pozwolili, by strach powstrzymał ich przed odważnym głoszeniem ewangelii, nie obawiali się też gróźb, ale uciekli, gdy prześladowania przybrały formę realnego zagrożenia. Czyniąc tak, postępowali według Pańskich wskazówek. Nie powiedział On: Obawiajcie się prześladowań, nie głoście swego poselstwa i schowajcie swoją lampę pod korcem; raczej odwrotnie. Nie powiedział też: Obawiajcie się, uciekajcie, kiedy nie ma zagrożenia. Wręcz przeciwnie, powiedział: „A gdy was prześladować będą w jednym mieście, uciekajcie do drugiego” [Mat. 10:23 NB].

Dotarłszy do Listry, na nowo poczęli głosić ewangelię tak odważnie, jakby nie było wcześniejszych przeciwności. Pomiędzy słuchaczami znajdował się chromy, przypuszczalnie Żyd lub prozelita, który przejawiał wielkie zainteresowanie słowami apostoła. Wyczuwając, że mężczyzna ten miał wiarę, św. Paweł przerwał swoje kazanie i odezwał się do niego donośnym głosem: „Stań prosto na nogi twoje”. Była to rzecz, której człowiek ten nigdy wcześniej nie uczynił, ale miał niezbędną wiarę i usłuchał rozkazu apostoła. W ten sposób nastąpił cud, który wyraźnie poruszył całe zgromadzenie. Jego wpływ na ludzi był porażający i zaczęli krzyczeć w swoim własnym dialekcie: „Bogowie w ludzkiej postaci zstąpili do nas”.

Listra była uważana za scenę mitologicznych wydarzeń. Podanie ludowe głosiło, że Jowisz i Merkury, dwaj mitologiczni bogowie, przybyli kiedyś do Listry w ludzkiej postaci i wszędzie odmawiano im kwatery, aż wstąpili do skromnej chatki ubogiego człowieka, który przyjął ich na miarę swoich możliwości. Bogowi odpłacili mu się, zmieniając jego chatę w cudowną świątynię, a pozostałych mieszkańców ukarali powodzią. To podanie ludowe było bardzo stare i upamiętniono je posągiem Jowisza, który jako bóg chroniący miasto stał u jego bram.

Z łatwością można zauważyć, że stosunkowo niewykształceni i przesądni ludzie musieli dojść do wniosku, iż wizyta św. Pawła i Barnaby była powtórną wizytą Jowisza i Merkurego, o której mówił ludowy przekaz. Św. Pawła nazwali Merkurym, ponieważ w ich podaniu to Merkury był oratorem, mówcą; Barnabę zaś nazwali Jowiszem. Kapłan Jowisza natychmiast przygotował przed posągiem swego bóstwa przy bramie miasta woły do złożenia na ofiarę ku czci domniemanych bogów, którzy byli obecni między nimi jako ludzie w postaci Barnaby i św. Pawła.

SZLACHETNOŚĆ MISJONARZY

Misjonarze prawdopodobnie spokojnie rozmawiali z tymi, którzy byli bardziej zainteresowani, kiedy usłyszeli o zgiełku w mieście i ofiarach, które zamierzano złożyć. Nawet przez chwilę nie zastanawiali się nad tym, by wykorzystać przesądność ludu i stać się w ich oczach kimś znamienitym. Nie próbowali też wykorzystać tego wydarzenia na służbę prawdzie, poprzez stwierdzenie, że Bóg jest Jowiszem, nasz Pan Jezus Merkurym, oni zaś reprezentują Ojca i Syna.

Wręcz przeciwnie, z całą szczerością i prostotą usilnie prosili lud, by powstrzymał się od tego, oraz tłumaczyli, że są tylko niedoskonałymi ludźmi jak cały tłum – „takimi jak i wy” – że ich misja polega na czymś zupełnie innym, niż przypuszczają mieszkańcy Listry, że Jowisz i Merkury są jedynie wytworami ich wyobraźni, niewiedzy i przesądów. Wbiegli pomiędzy przejęty tłum, gdy ten przygotowywał się do złożenia ofiary, i z wielkim trudem, przekonując o swojej nicości, powstrzymali lud od złożenia ofiary na ich cześć. Byli szlachetnymi ludźmi, a ich wierność Panu i prawdzie potwierdziła słuszność wysłania ich w misjonarską podróż.

Z wydarzenia tego możemy wyciągnąć lekcję pomocną dla wszystkich spośród Pańskiego ludu, którzy są w jakimkolwiek stopniu Jego ambasadorami, przedstawicielami, nauczycielami prawdy. Prawda sama w sobie, szczególnie w świetle naszych dni, jest tak wspaniała i cudowna oraz tak naturalnie przenosi swój blask na tych, którzy ją reprezentują, że sprawia, iż ludzie dziwią się i pytają jak dawniej: „Skądże temu ta mądrość i ta moc?” (Mat. 13:54). W niektórych przypadkach może to prowadzić do nadmiernego poważania, do przypisywania niezasłużonej czci oraz do czołobitności, która nie powinna być okazywana ambasadorom Pańskim i którą ci powinni natychmiast i stanowczo odrzucić, tak samo jak św. Paweł i Barnaba odrzucili honory, jakie chciała im oddać ludność w Listrze.

Z ziemskiego punktu widzenia można by to jednak uznać za niemądre posunięcie. Tych, którzy przyjmują więcej pochlebstw i zaszczytów, niż się im należy, w takim postępowaniu będzie wspomagać w pewnym stopniu Przeciwnik i prędko odkryją, że światowy duch lubi wielbić światowych bohaterów. Jedynym roztropnym kierunkiem dla Pańskich sług jest zatem naśladowanie misjonarzy, o których mówi nasza dzisiejsza lekcja – odrzucenie podobnych rzeczy, wyznanie, że jest się ludźmi tak samo jak i inni oraz trzymanie się Bożego Słowa, chowanie się za nim i całkowite pomijanie własnego „ja”.

Takie postępowanie będzie korzystne nie tylko ze względu na znalezienie i rozwój prawdziwych dzieci Bożych, które On teraz wybiera ze świata, ale będzie też korzystne dla Pańskich ambasadorów! Ponieważ w ten sposób będą wzrastać w łasce Pana Jezusa i na podobieństwo Jego charakteru, w którym pokora była wyróżniającą się cechą. W ten sposób będą najlepiej mieszkać w miłości Bożej.

PRAWDZIWI ŻOŁNIERZE KRZYŻA

Zwracając uwagę mieszkańców Listry, że ich wierzenia są fałszywe, apostoł dobrze zdawał sobie sprawę, że nie przysporzy im to uznania w oczach słuchaczy, ponieważ w ludzkiej naturze nie leży docenianie tego, kto nam mówi, że jesteśmy nierozsądni. By osiągnąć swój cel, a jednocześnie zyskać ich uznanie, musiałby powiedzieć im kłamstwo – że są bardzo mądrzy, że właściwie postępują itd. Dlatego w swoich usiłowaniach, by być szczerym i by służyć prawdzie, zaryzykował tym, że poczują się zawiedzeni i niezadowoleni. Bez wątpienia, jako Boży rzecznik, nie unikał wygłoszenia całego Bożego poselstwa, bez względu na to, jakie mogły być skutki.

Są to dobre lekcje dla wszystkich spośród Pańskiego ludu. Bycie żołnierzem krzyża, wiernym prawdzie pomiędzy tymi, którzy mają podobną cenną wiarę i są równie posłuszni, jest stosunkowo łatwe. Jednak wielkiej odwagi wymaga odrzucenie niewłaściwych ludzkich zaszczytów, kiedy z góry wiemy, że taki sprzeciw pozbawi nas nie tylko uznania i przyjaźni, ale sprawi, że w oczach ludzi staniemy się niegodziwi i zmienią się oni w naszych wrogów. Prawdziwi żołnierze krzyża wciąż przechodzą przez tę samą próbę i wymaga ona ugruntowania – ugruntowujących doświadczeń w Pańskiej służbie, by znieść to wszystko i wyjść z nich z radością.

Niemowlęta w Chrystusie, słabe, niewypróbowane, te, które nie przeszły przez próby i doświadczenia oraz nie rozwinęły swego charakteru, nie są ugruntowane i nie mogłyby znieść takich doświadczeń. Dlatego apostoł doradza Kościołowi, że właściwe wywyższenie na stanowisko sługi w Kościele nie powinno obejmować dopiero co nawróconego, aby nie popadł w pychę i w ten sposób nie zaszkodził sobie i innym (1 Tym. 3:6). Potrzeba czasu i zaprawy, żeby zarówno przyjąć i docenić cześć i zaszczyty we właściwy sposób, jak również, by odrzucić te, które są niewłaściwe.

Św. Paweł wykazał swym słuchaczom, że w przeszłości Bóg dozwalał wszystkim narodom kroczyć ich własnymi ścieżkami i angażował się w sprawy tylko jednego narodu – Izraela. Wszystkim innym narodom dozwolono postępować według własnego uznania, jedynie z takim wyjątkiem, gdyby chciały sprzeciwić się jakiemuś elementowi Boskiego planu. Dlatego też prorok wyjaśnia to Izraelowi: „Tylkom was samych poznał ze wszystkich rodzajów ziemi” (Amos 3:2). Wspomnienie przez apostoła „przeszłych wieków” (w. 16) sugeruje zmianę dyspensacji, co nastąpiło z powodu śmierci naszego Pana Jezusa, odcięcia Izraela od specjalnej łaski oraz otworzenia ewangelicznego powołania dla wszystkich, którzy mają uszy ku słuchaniu – „Żydowi najprzód, potem i Greczynowi” [Rzym. 1:16].

Teraz Bóg wysyłał poselstwo z pouczeniem dla wszystkich narodów, aby odwróciły się od swego bałwochwalstwa i uznały jedynego żyjącego i prawdziwego Boga oraz Jego Syna, wywyższonego Odkupiciela świata, którego Ojciec przeznaczył, by został jego władcą we właściwym czasie, by zniszczył grzech i śmierć oraz błogosławił swoim panowaniem sprawiedliwości wszystkim narodom ziemi. Apostoł zwrócił uwagę także na to, że chociaż Bóg pozostawił narody bez pouczeń Przymierza Zakonu i proroków, to jednak dał im pewne oznaki swej troski, zaspokajając ich potrzeby – sprawiając, by słońce świeciło i by deszcz padał zarówno na sprawiedliwych, jak i niesprawiedliwych, na złych i dobrych.

UKAMIENOWANI ZA GŁOSZENIE PRAWDY

Nagła zmiana nastroju wśród publiczności, spowodowana prostymi słowami apostoła dotyczącymi prawdy, sprawiła, że mieszkańcy Listry spojrzeli na misjonarzy z bardzo odmiennej perspektywy i teraz uznali, że są to zwykli ludzie, tak jak i oni. Możemy przypuszczać, że czuli się upokorzeni tym, że ich przesądy doprowadziły ich do oddawania czci ludziom, którzy odrzucili ją oraz przyznali, że są jej niegodni.

Gdy tłum był w takim nastroju, przybyli pewni Żydzi z Antiochii i z Ikonium i zaczęli sugerować mieszkańcom Listry, że misjonarze są oszustami wykorzystującymi ludzką łatwowierność, którzy „wszystek świat wzruszyli”, zadając pytania dotyczące teologii i mieszając ludziom w głowach [Dzieje Ap. 17:6]. Tłum był gotowy zwrócić się więc w całkiem przeciwnym kierunku, a także skłonny uwierzyć, z jakiegoś powodu, że jeśli tych dwóch mężczyzn to nie Jowisz i Merkury, są oni zatem symulantami i oszustami, którzy zwiedli lud i powinni zostać zabici. Dlatego św. Paweł został ukamienowany, wywleczony poza miasto i pozostawiony na śmierć.

Jakże omylny jest upadły ludzki umysł w swym stanie uprzedzenia i nieświadomości! Jakże łatwo kapłan Jowisza nakłonił ciemny lud do uznania owych mężów za bogów i z jaką łatwością poprowadził ich w zupełnie odwrotną stronę, równie niewłaściwą! I mimo że największy ze wszystkich apostołów i jeden z najznamienitszych mówców i logików, jakich świat kiedykolwiek znał, był pośrodku nich, jakże stosunkowo niewielu udało mu się nakłonić do obrania właściwego kierunku – ku prawdzie i sprawiedliwości, w posłuszeństwie Bogu!

Pod wieloma względami świat jest taki sam dzisiaj, jaki był wówczas, mimo że cywilizacja i ogólna wiedza uczyniły wiele, by podnieść go z żałosnego prymitywizmu, który prowadzi do wielbienia bóstw, chociaż islam, konfucjanizm, klerykalizm oraz pewien rodzaj chrześcijaństwa nałożyły nań warstwę powagi, rozsądku i zdrowego rozumu. Niemniej pod tą warstwą masy są wciąż w bardzo niezadowalającym stanie. Wciąż mają skłonność do bycia zwodzonymi, skłonność do cenienia tych, którzy są wyniośli i udają, że są wielcy, skłonność do czczenia tego, co żąda raczej czci niż tego, co jest jej warte, skłonność do niezrozumienia Boga i Jego planu oraz do patrzenia na Niego raczej z diabelskiego punktu widzenia niż doceniania długości, szerokości, wysokości i głębokości miłości Bożej.

NIEZWYKŁE DOŚWIADCZENIE

Ale Bóg nie zakończył jeszcze misji apostoła Pawła. Nie został on ukamienowany z powodu obojętności Boga ani dlatego, że Wszechmocny nie miał mocy, by ochronić swego sługę. Wręcz przeciwnie, całkiem prawdopodobne, że Pan dawał apostołowi jakąś wspaniałą lekcję, wartościową zarówno dla niego samego, jak i dla Kościoła, któremu służy on nawet dzisiaj za pomocą swoich doświadczeń. Całkiem prawdopodobne, że apostoł, będąc kamienowany, przypomniał sobie na nowo śmierć św. Szczepana, na którą wyraził zgodę. Całkiem możliwe także, że w wyniku tego zdał sobie na nowo sprawę, iż jest niegodny, by być tak znamienitym przedstawicielem Pana i Jego prawdy.

Gdyby po historii ze składaniem ofiar nie nastąpiło jakieś doświadczenie, to kto wie, może apostoł poczułby się nieco dumny, ponieważ byłoby to naturalne dla człowieka, który dobrowolnie odrzucił okazywaną mu cześć. Może byłby skłonny chwalić się siłą swojego charakteru, ale to doświadczenie sprawiło, że obrał zupełnie inny kierunek, o czym sam później napisał (Rzym. 5:3-5). Wszyscy wierni Pańscy mogą nauczyć się tutaj pewnej lekcji – nauczyć się ufać Pańskiej opatrzności we wszystkich swych sprawach, nie tylko w tych, które wydają się pomyślne, ale także w tych, które pozornie zdają się oznaczać stratę czy nawet katastrofę. O św. Pawle Pan powiedział: „Ja sam bowiem pokażę mu, ile musi wycierpieć dla imienia mego” (Dzieje Ap. 9:15-16). Z tej lekcji możemy wyciągnąć wniosek, że kiedy Pańskim sługom dozwala się cierpieć w Jego imieniu – nie za czynienie zła, nie za gniew, złośliwość, nienawiść, niesnaski, obmowę itd., ale dla Jego sprawy – to jest to dowodem Pańskiej łaski, w zgodzie z ich ofiarą, podobnie jak figuralna ofiara Abla została przyjęta za pomocą ognia.

Gdy uczniowie obstąpili leżącego św. Pawła, sądząc, że umarł, apostoł podniósł się i powrócił do miasta.

W STRONĘ DOMU

Ich całe publiczne głoszenie w Listrze zakończyło się i następnego dnia misjonarze udali się do Derby, oddalonej o 35 mil. Wskazuje to, że Pan dokonał wspaniałego cudu wobec św. Pawła, ponieważ był on w stanie kontynuować podróż już następnego dnia po tym, jak został okrutnie potraktowany – ukamienowany, zdawało się, na śmierć. Pan niekiedy dokonuje wspaniałych dzieł dla swego ludu, tak jak w tym przypadku. W innych przypadkach pozostawia ich ogólnym kolejom losu jak pozostałych ludzi.

Nie podano szczegółów dotyczących służby dla prawdy w Derbie. Możemy przypuszczać, że obyło się bez jakichś szczególnych incydentów. Doszedłszy tak daleko, misjonarze zdecydowali się powrócić tą samą drogą, zamiast iść prosto i wracać do domu najkrótszą trasą – przez Tars, rodzinne miasto św. Pawła. Najwidoczniej taka decyzja spowodowana była tym, że zdawali sobie sprawę, iż maleńka grupka wierzących w Listrze, Ikonium i Antiochii Pizydyjskiej będzie już potrzebowała nieco wzmocnienia i ugruntowania w prawdzie, że z powodu silnych sprzeciwów w tych miejscowościach będzie prawdopodobnie nieco sporów i problemów oraz że pojawią się pytania, na które nowo nawróceni nie będą w stanie odpowiedzieć.

To była już praca pastorska i nic nie wskazuje, żeby w podróży powrotnej misjonarze usiłowali wykonywać dalszą pracę misjonarską. Nie spodziewali się nawrócić wszystkich ludzi w tych miastach. Rozumieli plan Boży zbyt dobrze, by mieć oczekiwania, które zdają się żywić współcześni misjonarze. Bardzo dobrze wiedzieli, że misją ewangelii nie było nawrócenie całego świata, ale wybranie ze świata specjalnego ludu dla imienia Jego (Dzieje Ap. 15:14). Głosili prawdę tym ludziom i mieli ufność, że Pan jest z nimi oraz że tylko tacy, którzy mają uszy ku słuchaniu, zostaną poruszeni, czy to przez misjonarzy, czy przez tych, którzy już zostali nawróceni.

Dlatego zadowolili się pracą na rzecz budowania „malutkiego stadka”, zachęcając je, by pewnym uczyniło swoje powołanie i aby mieć miejsce w tysiącletnim Królestwie, co w słusznym Bożym czasie, w przyszłym wieku, zostanie użyte przez Pana do błogosławienia świata, jego nawrócenia i podniesienia.

Bez wątpienia bracia w różnych miejscach byli zaskoczeni, że chociaż ewangelia pochodzi od Boga, jej słudzy narażeni są na działanie złych mocy. To mogło znacząco wstrząsnąć ich zaufaniem, ponieważ cieleśnie można by się spodziewać, że Bóg będzie chronił swoich sług. Św. Paweł wyjaśnił tę kwestię wiernym, stwierdzając, że doświadczenia są konieczne dla rozwoju świętych, dla próby ich wiary, dla sprawdzenia i przygotowania tych, którzy będą współdziedzicami z Chrystusem w Królestwie, oraz że po dozwoleniu zła, które służy oddzieleniu „malutkiego stadka” od świata oraz wypolerowaniu i oczyszczeniu ich do Królestwa, przyjdzie czas, kiedy Szatan zostanie związany i kiedy sprawiedliwi nie będą już prześladowani, ale będą panować jako współdziedzice ze swym Panem i Głową w Jego Królestwie.

The Watch Tower, 1 maja 1916, R-5891
Straż 2/2016