Kazn.Sal.12:1

Radością jest dla Rodziców, Dziadków, dalszych krewnych i nas wszystkich gdy młode serca wybierają drogę życia dla Chrystusa w swojej MŁODOŚCI. Jednak nie zawsze do końca zdajemy sobie sprawę z tego z czym dzisiaj mierzą się nasi Młodsi Bracia i Siostry.

Wykład wygłoszony przez br. Dawida Wardzińskiego na spotkaniu chrześcijańskim w Bydgoszczy, 27.09.2026 r.

Chciałbym w naszej lekcji zwrócić uwagę na kilka kwestii, które wg. mnie są bardzo istotne dla młodych chrześcijan (zarówno tych którzy już wybrali drogę z Jezusem, jako zachętę do dalszego na niej trwania i tych którzy jeszcze tego nie uczynili). Obraz, który jest wyświetlony będzie nam towarzyszył przez całą lekcję i będziemy do niego nawiązywać.

Widzimy na nim młodego wierzącego w Pana Boga człowieka który dochodzi w pewnym momencie swojego życia do takiego symbolicznego drogowskazu. Do momentu gdy musi podjąć decyzję w którą stronę w swoim życiu chce się udać. Ten człowiek poznał Słowo Boże, może przez swoich Rodziców, a może przez kogoś innego. Człowiek ten dorastając miał styczność w mniejszym lub większym stopniu z dwoma przeciwstawnymi stronami:

1. Słyszał od kogoś bliskiego o Panu Bogu i życiu dla Niego, chodził na zebrania, słuchał rozmów dorosłych. Słuchał o różnych wyrzeczeniach, umartwianiu ciała. Dostał nawet Biblię, którą trzyma w ręku.
2. Z drugiej strony stykał się z tym, co oferował „ten świat” chodząc do szkoły, na uczelnię wyższą i słyszał o zupełnej wolności, o braku ograniczeń, o wszelkich przyjemnościach tego świata, a poznając swoje umiejętności zaczął słyszeć od innych o swoich zdolnościach i możliwościach zrobienia kariery po zakończeniu szkoły, możliwości osiągnięcia bogactw i posiadania wszystkiego czego zapragnie.

W pewnym momencie ten Młody Chrześcijanin dochodzi do momentu w swoim życiu kiedy dojrzał i na podstawie nauki jaka została mu wpojona w latach wcześniejszych, na postawie obserwacji i własnej analizy musi podjąć samodzielną decyzję, którą drogę chce obrać. Decyzja ta będzie rzutowała na całe jego życie.

Czy wybierze drogę do Pana Boga i życie na Jego zasadach – drogę na której wszystko podporządkowuje Stwórcy – drogę usłaną różami ale z kolcami o które będzie się ranił, drogę prowadzącą w górę, wąską ścieżkę z przepaściami obok niej, drogę niebezpieczną (w pokusy, zwątpienia, samotność, upadek, a może zmęczenie), ale na końcu której jest obiecane Królestwo Boże na ziemi?

Czy może wybierze drugą drogę szeroką, przyjemną, pełną ziemskich sukcesów, kariery, przyjemności ciała, wygody, popularności i życia bez większych zobowiązań? Nasz Pan mówi o tych drogach: Mat.7:13,14. Do takiego miejsca (w umyśle, na pewnym etapie rozwoju człowieka) niektórzy z naszych Młodszych Braci i Sióstr już doszli, a niektórzy stoją przed takim wyborem a jeszcze inni mają trochę drogi do pokonania, aby do tego miejsca dojść.

Zwróćmy uwagę na kilka istotnych kwestii. Zapraszam wszystkich a zwłaszcza Młodszych Braci i Siostry do tej analizy:

1. Z czym muszą się dzisiaj zmagać i czy łatwo jest się temu przeciwstawiać?

Co dzisiaj oferuje ten świat dla MŁODEGO człowieka z czym stykamy się prawie każdego dnia?

• „Musisz się wykształcić”; ogromna ilość edukacji świeckiej, coraz więcej zajęć dodatkowych, wykształcić się za wszelką cenę, już nie tylko na uczelniach w kraju ale i za granicą – samo wykształcenie nie jest złe jednak zatracenie się w tym i poświęcenie większości życia na edukacje świecką może powodować: coraz mniej czasu na modlitwę w Twoim życiu, mniej czasu na czytanie Słowa Bożego, na Zebrania, Spotkania z Braćmi i Siostrami, często wiara nabyta za młodu zaczyna się przeradzać w tradycję, zwyczaj rodzinny lub zborowy.
• Presja otoczenia – chęć dopasowania się do rówieśników może prowadzić do kompromisów w zachowaniu, języku, relacjach czy wartościach, które zostały Wam wpojone. Często niemożność spełnienia presji otoczenia powoduje tragedie w postaci samobójstw.
• Media społecznościowe i nadmiar bodźców – ciągłe korzystanie z telefonu, krótkich treści i rozrywki może zabierać czas na modlitwę, refleksję i rozwój duchowy, a także wzmacniać porównywanie się z innymi
• Pornografia i treści erotyczne wylewające się praktycznie ze wszystkiego – począwszy od reklamy mleka aż do filmów i czasopism o treści dla dorosłych. Treści te są dzisiaj dostępne na wyciągnięcie ręki.
• Używki – narkotyki i wszelkie środki odurzające, powszechnie dostępne
• Ideologie Gender, LGBT i inne – które próbują zaszczepić w młodych umysłach, że to przecież normalne, naturalne i mamy to akceptować
• Niewłaściwe autorytety i treści internetowe oraz TV – influencerzy, politycy, dziennikarze, internetowi nauczyciele czy też atrakcyjnie podane poglądy mogą kształtować przekonania bardziej niż Biblia.
• Dążenie do sukcesu i bogactwa – „ten świat” woła: „i ty możesz to mieć”, „ta rzecz jest dla ciebie na wyciągnięcie ręki” – ale jakim kosztem? Dziś wielu młodych nie wierzących uważa że im się wszystko należy – zapominając że ktoś musi na to zapracować. Kariera, pieniądze, wygląd, status i komfort mogą stać się ważniejsze od rozwoju charakteru chrześcijańskiego
• Zniechęcenie po własnych upadkach – młody chrześcijanin może dojść do przekonania, że skoro kolejny raz popełnił błąd, nie ma sensu dalej walczyć, nie ma sensu ponownie próbować, starać się
• Czymże jest wiara w świetle tego co oferuje bóg tego świata?
• Jak mam wierzyć, skoro nie czuję bezpośredniego wpływu mocy Bożej w moim życiu?
• Brak rówieśników – często nasi MŁODZI cierpią na brak towarzystwa rówieśników, nasze społeczności maleją.

I wiele innych z którymi wszyscy a zwłaszcza nasi Młodsi Bracia i Siostry się stykają. Czy tak jest? Kol.3:1,2.

Wyobraźmy sobie człowieka, który stoi na froncie wojennym pośród zmasowanego ostrzału. Czy łatwo jest ostać się na pierwszej linii ognia licząc na to że żaden pocisk nie dosięgnie tego żołnierza. Myślę, że odpowiedź na to jest jedna: NIE.

Podobnie z naszą Kochaną Młodzieżą. Nie jest im łatwo stać pośród tego świata i zwyciężać. Czasy Końca „tego świata” w jakich żyjemy są najgorszymi jakie dotychczas miały miejsce. Czasy które całą swoją mocą mają za zadanie odwracać naszą uwagę od Boga, Jezusa, czasy które chcą wciągnąć każde młode serce, aby swoje uczucia, uwagę przyłożyło nie do Boga ale do rzeczy tego świata. Dojście do momentu wyboru swojej życiowej drogi oraz dokonanie właściwego wyboru wydaje się dziś naprawdę trudne wobec tego co oferuje „ten świat”, a wydaje się że nigdy świat nie oferował tak wiele za tak niewiele!

Kochani nie dajcie się wciągną w tą drogę oferującą tylko przyjemność ciała. Tym bardziej cieszymy się że jesteście z wśród tej społeczności. Wzmacniajmy i pamiętajmy o każdym młodym sercu Oni naprawdę potrzebują naszej pomocy i wsparcia!

2. Jakie gwarancje niesie za sobą wybranie drogi dla Chrystusa?

Droga do Pana Boga jest drogą usłaną trudnościami. Pan Jezus wielokrotnie mówił o tym iż Ci którzy chcą Go naśladować prześladowani będą włącznie z tym, że będą musieli oddać swoje literalne życie.  2Tym.3:12

Obiecuje/gwarantuje On jednak coś zupełnie ciekawszego, coś czego na drodze tego świata nie zaznamy. Coś co jest dostępne tylko dla tych którzy wybierają drogę z Chrystusem.

• W czasie wojen, kataklizmów, chorób, strachu społeczeństw w dzisiejszych warunkach – On gwarantuje swój pokój: 4:7, Jan 14:27 który daje spokój i ukojenie pośród wydarzeń na tym świecie. Ludzie bez Boga szukają prawdziwej pociechy, spokoju i oparcia ale ich nie odnajdą. Dzieci Boże oddane Panu i pokładające w nim ufność zachowają trwały pokój w sobie.
• Pan obiecał poświęconym, że mimo trudów wąskiej drogi nigdy nie da doświadczeń ponad ich siły: 1Kor.10:13. Takiej obietnicy nie posiada ten który podąża tą lekką i przyjemną drogą, wielu nie wytrzymuje jej ciężarów….
• Dla wiernych kroczących tą wąską drogą Pan obiecał że ich struktura wiary i charakteru nie ulegnie zniszczeniu mimo różnych burz, nawałnic ucisku: Mat.7:24-27
• Pan obiecał że cały czas będzie z nami swoją mocą i wpływem: Mat.28:20
• Obiecał że jeśli skupimy się na naszej drodze do Królestwa Bożego i Jego szukaniu, gdy wszystko podporządkujemy w naszym życiu pod warunki tej drogi, to wszystkie rzeczy cielesne potrzebne do naszego życia w tej drodze będą nam dane Mat.6:33,34 – obietnica że niczego Wam nie zabraknie, jedzenia, picia, ubioru! Tej obietnicy nie mają ludzie żyjący bez Pana Boga!
• Możliwość osobistego rozwoju – rozwoju charakteru na podobieństwo Chrystusa czym możecie się wyróżniać pośród innych ludzi i będą często widzieć w was inne zachowanie aniżeli u większości ludzi. Nie jest to rozwój osobisty jaki oferuje „ten świat” ale doskonały, najlepszy rozwój z możliwych 5:22,23, Mat.11:28-30
• Daje nam symboliczną broń do walki z przeciwnościami i obiecuje że jeśli będziemy jej używać wytrwamy we wszelkich duchowych atakach, nic nie będzie wstanie Was złamać w drodze do Królestwa – Ef.6:13-17. Nic, czy rozumiemy co znaczy być niezwyciężonym ?
• Pan Bóg daje perspektywę życia wiecznego w warunkach Jego doskonałego Królestwa a nie tak jak świat: żyj chwilą, liczy się to co tu i teraz.
• Wszystkie rzeczy jakie napotykamy mają działają dla dobra poświęconych – Rzym.8:28

I wiele innych. Jak myślicie co jest lepsze?

Droga prostsza dziś – ale bez perspektyw na przyszłość, bez spokoju ducha?

Czy ta Droga trudniejsza dziś – ale ze wspaniałymi błogosławieństwami w dzisiejszym życiu i na całą wieczność.

3. Dlaczego warto oddać swoją młodość Chrystusowi?

W czasach waszego dzieciństwa a obecnie młodego wieku niektórzy byli a niektórzy są jeszcze pod szczególną opieką Pana Boga w usprawiedliwieniu przez Waszych poświęconych rodziców. Jednak przyszedł lub przychodzi czas gdy samodzielnie musicie podjąć decyzję którą drogą chcecie postępować w Waszym życiu. Nie wybieracie tej drogi dla Rodziców, dla Zboru ale dla Siebie. To co wybierzecie (albo już wybraliście) będzie kształtowało całe Wasze życie! Tak Kochani. Przychodzi moment w życiu człowieka kiedy staje się przed wyborem, który będzie rzutował na całe Wasze życie. Lepiej podejmować działania gdy jesteśmy młodzi, posiadamy dużo siły, pomysłów, werwy do działania, czy może lepiej poczekać z tym do emerytury? (nasz tekst z KaznSal.12:1). Kochani odkładanie decyzji o wyborze swojej drogi w życiu jest także wyborem! Posłuchajcie Jozuego: Joz.24:15!

Jeszcze raz zapytam: Jak myślicie czy warto iść tą drogą prostą i łatwą skoro czytaliśmy że prowadzi do śmierci? Czy może lepiej wybrać tą trudniejszą drogą z pomocną dłonią naszego Pana?

Ja tak jak i wielu tutaj obecnych już wybrało Nasi Kochani Młodzi. Cieszymy się tymi wspaniałymi błogosławieństwami już dziś. Te obietnice to nie są populistyczne obietnice wyborcze, to nie są kolejne mrzonki które się nie spełnią. One są PRAWDZIWE, REALNE i TEGO MOŻECIE BYĆ PEWNI. Dlaczego? Bo to obiecał Sam Pan Bóg. Doświadczenia Braci i Sióstr i opatrzności jakich doznają to potwierdzają. Jeżeli miałbym komuś coś doradzać powiedziałbym nie zwlekaj z wyborem swojej drogi i z całą mądrością wybierz drogę prowadzącą do Jezusa i do Pana Boga.

Mamy wiele wersetów pochwalających oddawania swojej młodości dla Pana, zachęcających aby to co najpiękniejsze oddać Panu.

Kazn. 12:1 — „Pamiętaj o swoim Stwórcy w dniach swojej młodości…”

Przyp. 20:29 — „Ozdobą młodzieńców jest ich siła…”

1 Tym. 4:12 — „Niech nikt nie lekceważy twego młodego wieku…”

Ps.119:9 – W jaki sposób oczyści młodzieniec swoją ścieżkę? Gdy zachowuje się według twego słowa.

Treny 3:27 – Dobrze jest człowiekowi nosić jarzmo od swej młodości.

Ps. 144:12 — „Niech nasi synowie będą jak rośliny wyrosłe w młodości…”

4. Przykłady młodych osób z Biblii i świata chrześcijańskiego

• młody Dawid w walce z Goliatem 1Sam 17
• młodzieńcy w piecu ognistym Dan 1:3-8
• młody Józef sprzedany do Egiptu i dworze faraona 1Moj.39
• młody Samuel od młodości uczy się słuchać głosu Boga w 1 Sam. 3.
• młody Jezus w świątyni rozmawiający z nauczonymi w piśmie
• Młoda Marry Jones z XVIII w – w swoim pragnieniu zdobycia Biblii
• Caspar Cruciger – w wieku 17 lat przeniósł się do Wittenbergi, by studiować teologię. Później został bliskim współpracownikiem Lutra i uczestniczył w pracy nad niemieckim przekładem Biblii
• Wielu reformatorów którzy swoją działalność dla Pana prowadzili w latach 19-25
• Charles Spurgeon – Nawrócił się w wieku 15 lat, mając 16 lat wygłosił pierwsze kazanie, a w wieku 17 lat był już pastorem zboru w Waterbeach.

5. Jeszcze jeden bardzo ważny czynnik. Wpływ osób którzy sami siebie nie zaliczają do tych Młodych wiekiem, a jednak są bardzo potrzebni z uwagi na swój pozytywny wpływ, mądrość wynikającą z doświadczenia życiowego i bliskości z Panem.

Jeśli Kochani Młodzi dziś nie rozumiecie w pełni, nie czujecie tej bliskości ze Słowem Bożym i Panem, albo może mieliście jakieś oczekiwania od wiary w Boga, które się nie spełniły, czy należy odłożyć tą część życia na półkę i uznać ją za nieatrakcyjną a może niedziałającą?

Pamiętajcie o Jak.4:3: „Prosicie, a nie otrzymujecie, dlatego że źle prosicie, chcąc tym zaspokoić wasze żądze” – prośmy/proście o wszelkie rzeczy zgodne z wolą Bożą.

Nie bójcie się porozmawiać :

• Przede wszystkim z Panem Bogiem i w zaufaniu oddawać mu najskrytsze Wasze smutki i problemy z jakimi się mierzycie Ps.103:14, Ps.19:13-15
• z Waszym Tatą, Mamą na temat wiary, życia z Bogiem – dopóki macie taką możliwość, ponieważ ta możliwość może kiedyś się skończyć
• ze starszym, doświadczonym zaufanym Bratem czy Siostrą ze Zboru – Waszym Wujkiem i Ciocią przy których może się wychowywaliście. Zapytajcie o ich przywiązanie do Boga, czy ono zawsze tak wyglądało? Z jakimi problemami się spotykali i jak sobie z nimi radzili? Nic tak nie jest pomocne w nauce jak doświadczenie które się samemu przechodzi; lecz mądry człowiek uczy się z doświadczeń innych ludzi. Korzystajcie z takiej możliwości. Ten siwy włos na głowie Starszego Brata (i Siostry) powinien być wyrazem że w życiu przeszedł wiele doświadczeń które go ukształtowały do tego stanu jakim jest.

Drodzy Braterstwo mamy dużą odpowiedzialność za naszych Młodszych. Rozmawiajmy z Nimi, dopytujmy jak się miewają, jak sobie radzą w szkole, na uczelni, jak sobie radzą w kwestii wiary? Czy wykazujemy zainteresowanie z naszej strony zwłaszcza tymi z którymi mamy styczność w naszych Zborach, na spotkaniach? Nie czekajmy aż sami przyjdą „z problemem”. Wykazujmy żywe zainteresowanie Nimi samymi. Czy angażujemy w choćby małe sposobności służby naszą Młodzież? Czy na Zebraniach są angażowani czynnie w naszych badaniach i ogólnie w życiu zborowym? Jeśli tego nie będzie nie będą się czuć częścią naszej społeczności! Jest to bardzo ważne!

Kochani Bracia i Siostry wykorzystujcie jak najlepiej MŁODOŚĆ jaką macie – Kazn.Sal.12:1. Z pełną mocą podejmujcie właściwe wybory w Waszym życiu. Przede wszystkim podejmijcie właściwy wybór drogi Waszego życia już gdy dojdziecie w Waszej MŁODOŚCI do tego rozwidlenia, najlepiej dla Was jeśli to będzie droga prowadząca do Królestwa Bożego. A dla tych którzy już dokonali tego wyboru życzę wytrwałości i zwycięstwa w ich boju o nagrodę Zbawienia.

Nie puszczajcie nigdy Pana i Prawdy z Waszych rąk.

Ruszyła właśnie nowa strona internetowa:

https://czasopismobiblijne.pl

Jest to miejsce, w którym będą pojawiały się kolejne numery “Czasopisma Biblijnego dla dzieci i młodzieży”. Pierwszy numer jest już dostępny i można go bezpłatnie pobrać w formacie PDF.

W zakładce “Jak korzystać” jest też świetny filmik instruktażowy, pokazujący, w jaki sposób wydrukować i własnoręcznie oprawić taką gazetkę, którą można potem wręczyć dzieciom. Myślę, że ciekawa aktywność i dobrze, że poza ekranami!

Twórcą jest mój kolega – chrześcijanin opierający się mocno na Biblii, a prywatnie także mąż i ojciec dwójki dzieci 😊 Nie jestem “targetem” tej publikacji, ale pierwszy numer “Czasopisma Biblijnego” już przeczytałem 😃 i bardzo polecam: rodzicom, a przede wszystkim dzieciom! 😁 Niezwykle interesujące ciekawostki, a dłuższe teksty bardzo przyjemnie się czyta!

Jak mówi sam twórca:

Generalnie zrobiłem to tylko dla moich dzieci, i z myślą o nich, a cała reszta jest bonusem. Szukałem sposobu, żeby porozmawiać z nimi o Boskim Planie zbawienia, a potem wpadł mi do głowy pomysł na czasopismo i jakoś tak ten pomysł lawinowo urósł. Zacząłem spisywać pomysły i tworzyć plan w głowie i wyszło mi, że to całkiem fajny pomysł.

Ciekaw jestem jak Wam się ten pomysł (i wykonanie) spodoba! Będę czekał na opinie i chętnie podzielę się nimi z autorem.

Zapraszam do zajrzenia na stronę i przeczytanie pierwszego numeru. Każdy odzew naprawdę się przyda. Z tego, co wiem, redakcja 😃 pracuje teraz nad kolejnym wydaniem.

Pozdrawiam serdecznie,

Wiktor Szpunar

„A wiedz o tym, że w dniach ostatnich nastaną chwile trudne. Ludzie bowiem będą samolubni, chciwi, wyniośli, pyszni, bluźniący, nieposłuszni rodzicom, niewdzięczni, niegodziwi, bez serca, bezlitośni, miotający oszczerstwa, niepohamowani, bez uczuć ludzkich, nieprzychylni, zdrajcy, zuchwali, nadęci, miłujący bardziej rozkosz niż Boga. Będą okazywać pozór pobożności, ale wyrzekną się jej mocy. I od takich stroń.” (2 do Tymoteusza 3:1-5)

Wykład wygłosił brat Czesław Ruciński, na nabożeństwie zboru Pana w Bydgoszczy (17.07.2022 r.)

Jak wykorzystywać czas, który mamy w oczekiwaniu na Pana i na Królestwo? Kiedy czekamy na ważnego gościa, staramy się zrobić porządek, przygotowujemy się, ubieramy. A tutaj szczególnie wewnętrznie powinniśmy być gotowi:

„Nie zwleka Pan z wypełnieniem obietnicy – bo niektórzy są przekonani, że Pan zwleka – ale On jest cierpliwy w stosunku do was. Nie chce bowiem niektórych zgubić, ale wszystkich doprowadzić do nawrócenia. Jak złodziej zaś przyjdzie dzień Pański, w którym niebo ze świstem przeminie, gwiazdy się w ogniu rozsypią, a ziemia i dzieła na niej spłoną. Skoro to wszystko w ten sposób ulegnie zagładzie, to jakimi winniście być wy w świętym postępowaniu i pobożności, gdy oczekujecie i staracie się przyspieszyć przyjście dnia Bożego, który sprawi, że niebo zapalone pójdzie na zagładę, a gwiazdy w ogniu się rozsypią. Oczekujemy jednak, według obietnicy, nowego nieba i nowej ziemi, w których będzie mieszkała sprawiedliwość.  Dlatego, umiłowani, oczekując tego, starajcie się, aby [On] was zastał bez plamy i skazy – w pokoju.” (2 Piotra 3:9-14)

Jakimi mamy być? Musimy rozwijać sprawiewdliwość Królestwa. Chodzi o uczciwość, umiarkowanie i skromność. Nie badźmy drapieżni, nie starajmy się „obłowić”, dziś bardziej drży na myśl o przyszłości, kto ma dużo do stracenia.

Pan będzie z nami, ale mamy zadbać o to, co w naszej mocy, być przezorni, skromni i rozumni.

„Jeśli tedy kto samego siebie oczyści… będzie naczyniem do celów zaszczytnych, poświęconym i przydatnym dla Pana, nadającym się do wszelkiego dzieła dobrego.” – 2 Tym. 2:21

Komentarze z „Codzienniej niebiańskiej manny” do tego fragmentu, 22 grudnia:

„Jeśli ktoś pragnie uznania od Boga, niech się o to stara w sposób przez Niego wyznaczony – na drodze pokory, ponieważ Pan udziela Swej łaski pokornym. Jeśli chciałbyś być naczyniem nadającym się do użycia przez Mistrza, naczyniem do zaszczytnych celów, ukórz się pod mocną ręką Bożą, a On cię wywyższy we właściwym czasie. Nie powinieneś się też do tego spieszyć, lecz „wszystko, co napotka ręka twoja do czynienia, czyń według możności twojej”, począwszy od oczyszczania swego ziemskiego naczynia i ciągłego kontynuowania tej pracy, by nadawało się ono do użycia przez Mistrza.”

„Rzeczami, z których mamy się oczyszczać, są skazy ciała i ducha. To oznacza, że mamy się pozbywać zła, które zakorzeniło się nie tylko w naszym ciele, takiego jak nieczystość osobista, nałóg tytoniowy, alkoholowy i narkotykowy, obżarstwo, nieczystość seksualna itd., ale także od tego, które zakorzeniło się w naszym umyśle i sercu, jak błąd, niewiara, rozpacz, niezdecydowanie, niecierpliwość, niepobożność, brak uczuć braterskich, samolubstwo, pycha, próżność, tchórzostwo, lenistwo, swarliwość, nienawiść, nieszczerość, chciwość itd. Zasadniczą częścią naszej chrześcijańskiej walki jest bój przeciwko grzechowi, błędowi, samolubstwu i światowości, dzięki któremu zwyciężamy zło i oczyszczamy się. Oczyszczanie to dokonuje się przez działanie Ducha Świętego, wzmacniając go. Ono przynosi nam zaszczyt przed Bogiem, odłącza nas dla Niego, przysposabia do Jego służby i przygotowuje do każdego dobrego słowa i czynu. Do nas wszystkich, a szczególnie do pielgrzymów i starszych, odnosi się polecenie „bądźcie czystymi wy, którzy nosicie naczynia Pańskie”.”