Wykład wygłoszony przez brata Bogdana Kwaśniewskiego na spotkaniu chrześcijańskim w Bziance, 28 marca 2026 r. 

Fundamentem wiary chrześcijańskiej jest wydarzenie sprzed 2000 lat, które do dziś budzi kontrowersje.

Jan 20,1–2 – „A pierwszego dnia tygodnia Maria Magdalena przyszła do grobu rano, gdy jeszcze było ciemno, i zobaczyła kamień odwalony od grobu. Pobiegła więc i przybyła do Szymona Piotra i do drugiego ucznia, którego Jezus miłował, i rzekła do nich: Zabrano Pana z grobu i nie wiemy, gdzie Go położono.”

Śmierć Jezusa była faktem, jednak trzeciego dnia grób okazał się pusty. Pytanie nie brzmi, czy był pusty, lecz co stało się z ciałem.

Jezus destabilizował strukturę władzy elit żydowskich, demaskując ich hipokryzję. Dla przywódców stał się zagrożeniem, które postanowili wyeliminować rękami Rzymian. Po ukrzyżowaniu ciało złożono w grobie Józefa z Arymatei.

Mateusza 27,57–58 (UBG): „A gdy nastał wieczór, przyszedł pewien bogaty człowiek z Arymatei, imieniem Józef, który też był uczniem Jezusa. On poszedł do Piłata i poprosił o ciało Jezusa. Wtedy Piłat rozkazał je wydać.”

Aby wykluczyć oszustwo, Sanhedryn wymusił na Piłacie dodatkowe środki ostrożności:

Mt 27,62–66 – Nazajutrz, to znaczy po dniu Przygotowania, zebrali się arcykapłani i faryzeusze u Piłata i powiedzieli: „Panie, przypomnieliśmy sobie, że ów oszust powiedział jeszcze za życia: Po trzech dniach powstanę. Każ więc zabezpieczyć grób aż do trzeciego dnia, żeby przypadkiem nie przyszli Jego uczniowie, nie wykradli Go i nie powiedzieli ludowi: Powstał z martwych. I będzie ostatnie oszustwo gorsze niż pierwsze”. Rzekł im Piłat: „Macie straż. Idźcie, zabezpieczcie grób najlepiej, jak potraficie”. Oni więc poszli i zabezpieczyli grób: opieczętowali kamień i postawili straż.

Paradoksalnie, te zabezpieczenia wzmocniły wiarygodność zmartwychwstania:

1. Pewność śmierci: Ukrzyżowanie wykluczało przeżycie skazańca.
2. Ciężki kamień: Ważący do 2 ton głaz był trudny do poruszenia od zewnątrz.
3. Rzymska straż: Wyszkolony oddział (4-16 żołnierzy) wykluczał kradzież ciała przez przerażonych uczniów. Spanie na warcie karało się śmiercią.
4. Pieczęć: Jej złamanie było przestępstwem przeciwko władzy Rzymu.

Mat. 28:11-13 – niektórzy ze straży przyszli do miasta i powiadomili arcykapłanów o wszystkim, co zaszło. Ci zaś zebrali się wraz ze starszymi i po naradzie dali sporo pieniędzy żołnierzom, Mówiąc: Powiedzcie, że uczniowie jego w nocy przyszli i ukradli go, gdy spaliśmy. w.14 – A jeśliby o tym usłyszał namiestnik, my go przekonamy i zapewnimy wam bezpieczeństwo.

Brak jakiegokolwiek starożytnego świadectwa podważającego pusty grób jest „dowodem z wrogiego źródła”. Nawet przeciwnicy nie negowali zniknięcia ciała, a jedynie próbowali je wytłumaczyć w inny sposób niż poprzez zmartwychwstanie. Skoro kradzież była niemożliwa, jedynym wyjaśnieniem pozostaje działanie nadnaturalne.

A jaka była prawda odnośnie pustego grobu i zmartwychwstania?

Mat. 28,2-4,11  – „I oto powstało wielkie trzęsienie ziemi, albowiem anioł Pański zstąpił z nieba i przystąpiwszy odwalił kamień i usiadł na nim. A oblicze jego było jak błyskawica, a jego szata biała jak śnieg. A strażnicy zadrżeli przed nim ze strachu i stali się jak nieżywi…. (w.11) – …niektórzy ze straży przyszli do miasta i powiadomili arcykapłanów o wszystkim, co zaszło.

Mateusz wyjaśnia pusty grób zjawiskiem nadprzyrodzonym: trzęsieniem ziemi i zstąpieniem anioła, który odsunął kamień. Widok ten sparaliżował rzymską straż. Żołnierze, ryzykując życie, udali się do arcykapłanów, ponieważ wydarzyło się coś niewytłumaczalnego.

Fakt, że przywódcy żydowscy nie ukarali strażników, lecz ich przekupili, dowodzi, że uwierzyli w ich relację. Gdyby kamień nie został odrzucony na znaczną odległość, oskarżono by żołnierzy o zaniedbanie. Przekupiona straż miała rozgłaszać nielogiczną wersję o kradzieży ciała podczas snu – co samo w sobie jest sprzeczne, gdyż śpiący nie mogliby zidentyfikować sprawców.

W niedzielę rano do grobu udały się kobiety, nieświadome postawienia straży i pieczęci.

Łukasz 24:2,3 – „znalazły kamień odwalony od grobu. Weszły do środka, ale nie znalazły ciała Pana Jezusa.”

Maria Magdalena przekazała nowinę apostołom:

Jan 20:2 – „Wzięli Pana z grobu i nie wiemy, gdzie go położyli…”

W ówczesnych realiach świadectwo kobiet było mało wiarygodne. Gdyby historia była zmyślona, jako pierwszych świadków wskazano by mężczyzn. Wybór kobiet na pierwszych odkrywców pustego grobu potwierdza historyczną rzetelność ewangelistów.

Na wieść o zniknięciu ciała Piotr i Jan pobiegli do grobu. To, co Jan tam zobaczył, doprowadziło go do natychmiastowej wiary.

Jan 20:8 – „Wtedy wszedł do wnętrza także i ów drugi uczeń, który przybył pierwszy do grobu. Ujrzał i uwierzył.”

Przekonał go specyficzny układ szat pogrzebowych. Jan ujrzał:

„…leżące płótna oraz chustę, która była na Jego głowie, leżącą nie razem z płótnami, ale oddzielnie zwiniętą, na jednym miejscu.”

Płótna (gr. keímena) nie były rozrzucone, lecz leżały rozpostarte, zachowując kształt ciała obciążonego 35 kg stwardniałej żywicy (mirry). Chusta również pozostała zwinięta (gr. entetylygmenon) w swojej pierwotnej pozycji.

Wyglądało to tak, jakby ciało przeniknęło przez szaty, nie naruszając ich struktury. Gdyby doszło do kradzieży, nikt nie odwijałby zwłok z klejących się płócien, by wynosić nagie ciało. Nienaruszony kształt szat był dla Jana ostatecznym dowodem na zmartwychwstanie. Jan stał się pierwszym, który uwierzył, zanim jeszcze ujrzał żywego Chrystusa.

Aby wykluczyć kradzież ciała i potwierdzić zmartwychwstanie, należy przeanalizować trzy historyczne przesłanki:

1. Jerozolima jako kolebka chrześcijaństwa

Chrześcijaństwo narodziło się w Jerozolimie – miejscu, gdzie najłatwiej było zweryfikować fakty. Gdyby wieść o zmartwychwstaniu była fałszem, żydowscy przywódcy mogliby ją natychmiast uciszyć, publicznie pokazując zwłoki Jezusa. Krótki spacer do grobu zakończyłby sprawę definitywnie. Chrześcijaństwo nie przetrwałoby tam nawet kilku dni, gdyby ciało wciąż znajdowało się w grobie. Tymczasem ruch ten właśnie tam „eksplodował”.

2. Świadectwo tłumów

Wiarygodność relacji rośnie, gdy żyją jeszcze naoczni świadkowie mogący ją potwierdzić.

1 Kor. 15:5-7 – „…ukazał się Kefasowi, a potem Dwunastu, później ukazał się więcej niż pięciuset braciom równocześnie; większość z nich żyje dotąd, niektórzy zaś pomarli. Potem ukazał się Jakubowi, następnie wszystkim apostołom.”

Apostoł Paweł odwołuje się do konkretnych, żyjących osób. Wskazuje, że jeśli ktoś wątpi, może ich zapytać. Przy zmyślonej historii takie ryzyko doprowadziłoby do natychmiastowej kompromitacji, a nie do wzrostu liczby wierzących.

3. Przemiana uczniów i męczeństwo

Najmocniejszym dowodem jest całkowita zmiana postawy uczniów: z lęku i ukrywania się przeszli do odważnego, publicznego świadectwa. Prawie wszyscy apostołowie ponieśli śmierć męczeńską.

Z perspektywy psychologii nikt nie oddaje życia za coś, o czym wie, że jest kłamstwem. Gdyby historia była oszustwem, uczniowie wycofaliby się przy pierwszej chłoście lub więzieniu. Ich trwanie aż do śmierci dowodzi wewnętrznej pewności, że Jezus żyje.

Ta wiara nie wygasła wraz z apostołami. Przez wieki osobista relacja ze zmartwychwstałym Chrystusem prowadziła tysiące ludzi do trwałej przemiany charakteru i życia, co trudno wyjaśnić, gdyby zmartwychwstanie było jedynie mitem.

– – – –

Istnieją różne próby zaprzeczenia zmartwychwstaniu Jezusa wysuwane przez sceptyków. Dwie teorie pojawiają się najczęściej: teoria halucynacji oraz teoria omdlenia.

1. Teoria halucynacji

Zakłada ona, że świadkowie ulegli zbiorowemu złudzeniu. Jest to mało prawdopodobne, ponieważ:

• Halucynacje dotyczą osób z zaburzeniami, a uczniowie wykazywali trzeźwość umysłu.
• Halucynacja to zjawisko indywidualne. Niemożliwe, by 500 osób jednocześnie widziało to samo.
• Wizje nie wyjaśniają pustego grobu, odsuniętego kamienia ani pokonania straży.

2. Teoria omdlenia

Sugeruje, że Jezus nie umarł, lecz jedynie stracił przytomność, a chłód grobu Go ocucił. Słabość tej teorii obnaża zestawienie faktów: brutalne biczowanie, przebicie boku włócznią, 35 kg lepkich wonności i dwutonowy kamień. Gdyby ranny Jezus sam uwolnił się z płócien i odsunął głaz, byłby to cud równie wielki, co samo zmartwychwstanie.

Wiarygodność Nowego Testamentu opiera się na liczbie manuskryptów:

• NT: 25 000 kopii (najstarsze z II w.).
• Iliada: 2 000 kopii.
• Wojna Galijska: 250 kopii. Ogromna liczba dokumentów pozwala wyeliminować błędy kopistów. Sceptycyzm często wynika nie z braku faktów, lecz z uprzedzenia, że „takie rzeczy się nie zdarzają”.

Najważniejszy dowód: Przemienione życie

Zmartwychwstanie nie jest tylko faktem historycznym czy intelektualną ciekawostką. To fundament życia wiary.

1. Żywy Zbawiciel: Jezus nie jest postacią z przeszłości, lecz potężną istotą, z którą można budować relację.
2. Siła napędowa: Dowód na zmartwychwstanie trwa w życiu ludzi, których Jezus realnie zmienia – ich postawach, priorytetach i charakterze.
3. Osobiste świadectwo: Najmocniejszym argumentem w rozmowie z innymi nie jest analiza logiczna, lecz nasze nowe życie. Możesz powiedzieć: „Ja jestem dowodem, bo Jezus żyje w moim życiu i zmienił mnie w sposób, którego sam bym nie osiągnął”.

Zmartwychwstanie to nie tylko symbol Wielkanocy, to realna siła, która podnosi i prowadzi każdego wierzącego. Jezus nie tylko zmartwychwstał – On jest zmartwychwstaniem.

Jan 11:25 – Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Kto we Mnie wierzy, choćby i umarł, żyć będzie.