Wykład wygłoszony przez brata Wiktora Szpunara na spotkaniu chrześcijańskim w Bziance, 11.07.2026:

W takich chwilach, gdy na coś czekamy, nasze myśli skupione są na tej rzeczy. Gdy rodzice chorego dziecka czekają pod salą operacyjną nie zastanawiają się nad polityką ani kursem walut. Czekają tylko na jedno zdanie lekarza: „Operacja się udała.”

W Biblii noc to czas oczekiwania w trudnych warunkach. W Psalmie 130:6 autor napisał: „Moja dusza oczekuje Pana bardziej niż strażnicy świtu, bardziej niż ci, którzy strzegą do poranka.” (UBG) Porównanie mówi o kimś, kto czeka na koniec nocnej zmiany.

W Psalmie 30:5 czytamy o Bogu: „Albowiem prędko przemija gniew Jego, ale po wszystek żywot trwa dobra wola Jego; z wieczora bywa płacz, ale z poranku wesele.” (BG) Biblia Tysiąclecia oddaje końcówkę: „Płacz nadchodzi wieczorem, a rankiem – okrzyki radości”. UBG: „Choćby płacz trwał przez noc, rankiem nastanie radość.”

I myślę, że każdy z nas miał kiedyś taką swoją noc. Trudny moment w życiu. Może trwał godzinę. Może dzień. A może tygodnie, miesiące albo lata? Może ktoś dzisiaj na sali lub w internecie nadal czuje się jak w trakcie takiej nocy. Psalmista też to przeżywał, ale napisał, że noc nie trwa wiecznie i że Boska ‘dobra wola’ albo ‘życzliwość’ jest o wiele większa niż Jego gniew.

Brat Russell dostrzegł, że Psalm 30:5 nie mówi jedynie o doświadczeniu Dawida. Od tego właśnie wersetu rozpoczyna się pierwszy wykład „Boskiego Planu Wieków” zatytułowany „Ziemska noc grzechu zakończy się porankiem radości”. Brat Russell widział w tym wersecie obraz całej naszej historii – długą noc grzechu, cierpienia i śmierci, po której nastąpi poranek radości, odnowienia i zmartwychwstania.

W tej długiej nocy wielu przeżywało swoje koszmary. Jedni bali się wiecznych mąk, inni zwątpili, że poranek w ogóle nadejdzie. A jednak Boski plan nie zatrzymał się ani na chwilę. Co pewien czas Bóg wyznaczał kolejne przełomowe momenty, w których dawał ludziom więcej światła.

Noc i dzień w Boskim planie

Takie szczególne momenty Biblia określa jako mniejsze dni, po których następowały mniejsze noce. Jest to inny obraz od tego, w którym cały czas panowania grzechu i śmierci nazwany jest nocą. Każdy z takich dni przynosił więcej światła niż poprzedni, a każda noc dawała więcej lekcji, jakie skutki przynosi zło i niewierność Bogu. Nie mamy dziś czasu na wszystkie  szczegóły – ale kto zechce, znajdzie je w 9. rozdziale „Księgi Liczb” (E8) br. Johnsona.

Oczywiście w żadnym z tych okresów Bóg nie zostawia swojego ludu w całkowitej ciemności. Według Ps. 119:105 – „Twoje słowo jest pochodnią dla moich nóg i światłością na mojej ścieżce”.

To co przyświeca w danym okresie to Słowo Boże. Mówimy jednak o symbolicznej nocy i dniu. Spójrzmy więc na pewne ustalone przez Boga prawa natury opisane w 1 Moj. 1:16. „I Bóg uczynił dwa wielkie światła: światło większe, aby rządziło dniem, i światło mniejsze, aby rządziło nocą, oraz gwiazdy”.

Te dwa wielkie światła to Słońce i Księżyc. Księżyc nie ma własnego światła – jedynie odbija światło Słońca. Ten obraz płynący z natury ma głębokie znaczenie symboliczne. Biblia ukazuje Stary Testament jako zapowiedź Jezusa Chrystusa i wszystkiego, co jest z Nim związane. Dlatego w Piśmie Świętym ST jest przedstawiany m.in. jako cień, typ albo obraz/model przyszłych rzeczy.

Można więc powiedzieć, że Wiek Żydowski, w którym Bóg w szczególny sposób prowadził Izrael, przypominał czas nocy i światła Księżyca – światła odbitego i przygotowującego na coś większego („są to tylko cienie rzeczy przyszłych” Kol. 2:17). Z tej persepktywy objawienie się Mesjasza w 29 roku n.e. po chrzcie w Jordanie było jak nadejście dnia i wschód Słońca, które przyniosło prawdziwe, pełne światło.

Czytamy o tym w 9. rozdziale Ks. Izajasza, a później słowa te przywołuje Ewangelista Mateusz. Mat. 4:13-17 – „A opuściwszy Nazaret, Jezus przyszedł i zamieszkał w Kafarnaum, które leży nad morzem w granicach Zabulona i Neftalego. Aby się wypełniło, co zostało powiedziane przez proroka Izajasza: ziemia Zabulona i ziemia Neftalego, wzdłuż drogi nadmorskiej, za Jordanem, Galilea pogan. Lud, który siedział w ciemności, ujrzał światłość wielką, a siedzącym w krainie i cieniu śmierci wzeszła światłość. Od tego czasu Jezus zaczął głosić i mówić: Pokutujcie, przybliżyło się bowiem królestwo niebieskie.” (UBG)

Ludzie czekali na Mesjasza. I nagle… nastał dzień. Ludzie widzieli Jezusa, słuchali Go i doświadczali Jego mocy. Światło Prawdy i Ducha Prawdy było ogromne. To był czas wielkiej pracy. Biblia i sam Jezus tę pracę porównuje do Żniwa i do pracy żniwiarzy. Było to podsumowanie pewnej epoki.

Jednak Jezus ostrzegał w tym czasie. „Trzeba nam pełnić dzieła Tego, który Mnie posłał, dopóki jest dzień. Nadchodzi noc, kiedy nikt nie będzie mógł działać [albo: pracować].” (Jana 9:4)

Jak każda praca, żniwo też miało swój wyznaczony czas. Chodziło o pracę żęcia WŻ, o zebranie razem tych Żydów, którzy mogliby stanowić zalążek Królestwa. Bo przyjdzie noc gdy nie będzie już można tej pracy wykonać. I faktycznie taka noc nadeszła, gdy wojna żydowska doprowadziła do śmierci około miliona Żydów (wg Józefa Flawiusza) i do rozproszenia pozostałych. To symboliczna noc położyła kres tej pracy.

Ten moment historii – od czasu gdy Jezus rozpoczął swoją misję i powołał Dwunastu, aż do końca tego żniwa dobrze przedstawia Obj. 12:1 –
„I ukazał się wielki cud na niebie: Kobieta ubrana w słońce i księżyc pod jej nogami, a na jej głowie korona z dwunastu gwiazd.”

Ta kobieta to kościół Chrystusowy. NT to słońce, a ST to księżyc. Czy kościół deptał ST? Nie, ale stał na nim jak na swoim fundamencie/ na podstawie. Był to czas obecności Jezusa i powstania NT. Czas szczególnego światła. Czas dnia.

Gdy zapada noc

A teraz wyobraźmy sobie, że zapada zmrok. Jezusa już nie ma na Ziemi. Apostołów też (to te 12 gwiazd). Na krótko pozostał tylko Jan. Ludzie nadal wierzą, ale coraz trudniej odróżnić światło od ciemności. Zaczyna się zamieszanie. Coraz mniej widać drogę, choć wierzący próbują iść. Pojawiają się fałszywe światła, które pociągają. I to jest właśnie noc. Ale… Księżyc także świeci. To piękny obraz. Nie jest jasno. Ale nie ma też całkowitej ciemności. Bóg nadal prowadzi swój lud.

Można powiedzieć, że Jan z Ks. Obj. był jak ostatnie światło Słońca nim całkiem zaszło za horyzont. Przewidywał w tej Księdze, że powstaną fałszywi apostołowie, a nawet cała synagoga szatana. Apostoł Paweł także wiele o tym pisał. Nie będę czytał fragmentu z Dziejów Ap. 20:29, ale przeczytajmy bardzo ważny dla nas fragment z z 2 Tes. 2:3 – „Niech was nikt w żaden sposób nie zwodzi. Dzień Pana bowiem nie nadejdzie, dopóki najpierw nie przyjdzie odstępstwo i nie objawi się człowiek grzechu, syn zatracenia”.

Na początku uczniowie spodziewali się szybkiego nadejścia Królestwa.
Ap. Paweł wyjaśnił jednak, że wcześniej musi nastąpić odstępstwo.
Ks. Obj. pokazuje kolejne etapy tej nocy. Gdy rozwijały się fałszywe systemy kościelne to mieszały one pogańskie nauki i organizację religijną z wypaczonym rozumieniem Starego Testamentu. Na jego podstawie próbowano uzasadniać istnienie kleru, szaty kapłańskie, kadzidła, podatki kościelne i wiele innych praktyk i zarządzeń, które nie pochodziły od Boga.

To dlatego potrzebne było światło Księżyca, bo członkowie prawdziwego kościoła właśnie przy pomocy Starego Testamentu demaskowali i odpierali te różne wypaczenia. Z drugiej strony Księżyc nie świecił w pełni. Ładnie to widać na niebie w różnych fazach Księżyca. W tym czasie Księżyc był daleki do pełni. Był to raczej sierpek, w dodatku za mgłą. Wiele rzeczy ze ST było całkiem niejasnych i źle rozumianych.

Z czasem w WE doszliśmy do przedświtu (kto nie może spać w nocy bardzo czeka na takie zjawisko), do pewnej jasności jeszcze przed wschodem słońca nowego dnia. Z biegiem czasu było coraz jaśniej, bo coraz więcej używano NT. Reformacja i późniejsze przebudzenia stopniowo kierowały uwagę chrześcijan z powrotem do NT. Szczególnie często NT pojawiał się w nauczaniu późniejszych reformatorów, jak np. u Wesleya.

Można powiedzieć, że cała ta noc od końca żniwa Wieku Żydowskiego, aż do roku 1874 była nocą oczekiwania. Była to noc, w czasie której prawdziwi słudzy mimo trudności mieli czuwać. Nasz Pan mówił o tym w Ew. Łuk 12:37-38 – „Błogosławieni ci słudzy, których pan, gdy przyjdzie, zastanie czuwających. Zaprawdę powiadam wam, że się przepasze i posadzi ich za stołem, a obchodząc będzie im usługiwał. Jeśli przyjdzie o drugiej czy o trzeciej straży [nocnej] i tak ich zastanie, błogosławieni są ci słudzy.”

Jaśniejące prawdy i Żniwo Wieku Ewangelii

Przychodzi rok 1874. Po bardzo długiej nocy znowu zaczyna świecić słońce. Nie dlatego, że świat jest już odnowiony, ale dlatego, że Bóg ponownie daje swojemu ludowi o wiele więcej światła. Nie ma tu czasu, żeby omawiać chronologię biblijną – odsyłam chętnych do II tomu „Wykładów Pisma Świętego”.

Brat Russell zwrócił w tym czasie uwagę na kilka prawd, które odmieniły zrozumienie Boskiego planu. [1] Pokazał w Biblii, że celem powrotu Chrystusa jest restytucja świata (a nie jego zniszczenie), [2]  że obecność Jezusa jako istoty w Boskiej naturze jest niewidzialna i można ją rozpoznać po znakach czasu (i to samo dotyczy Oblubienicy Chrystusowej) oraz [3]  że według chronologii biblijnej ten czas obecności Pana rozpoczął się w roku 1874.

Podane w tym czasie prawdy były dla wielu ludzi lekarstwem na duchowe koszmary. A właściwie były jak przebudzenie – jak dobry budzik dla tych, którym źle się spało w za krótkich łóżkach i pod zbyt wąskim przykryciem (Izaj. 28:20). Zamiast wiecznych mąk i świadomości umarłych, pojawiło się zrozumienie, że Jezus dał swoje ludzkie życie na okup za wszystkich ludzi i wszyscy, którzy śpią w grobach zostaną przywróceni do życia na czasy „odnowienia wszystkich rzeczy”.

Kolejna noc i światło Epifanii

W tym okresie na pierwszy plan ponownie wyszedł NT. Widać to nawet w komentarzach br. Russella. Choć objętościowo większość Biblii stanowi ST, to większość jego komentarzy dotyczy właśnie ksiąg NT. ST nie przestał jednak świecić. Tak jak czasem księżyc widoczny jest za dnia, tak Zakon nadal pomagał lepiej rozumieć Boski plan. Dobrym przykładem są „Cienie Przybytku”, które brat Russell napisał w pierwszych latach swojej pracy.

Po 40 latach tego żniwa WE mamy podobną sytuację do tej z końca żniwa WŻ, z roku 69 n.e. Na początku XX wieku cały świat czeka na zbawienie, na nadejście złotego wieku – nawet lud Boży oczekuje szybkiego końca grzechu i zła. Jednak dzieje się inaczej.

Tak jak wtedy w I wieku… Znowu nadchodzi noc. Wybuch wojny światowej w roku 1914 i lata 1914-1916 kończą ostatecznie pracę żęcia i pokłosia pszenicy WE, czyli klasy Kościoła. Jak pisał prorok Amos (9:13) oracz dogonił żniwiarza, a tłoczący winogrona dogonił siewcę ziarna. Dalsza praca w tym kierunku nie była możliwa. Nie oznacza to oczywiście końca wszelkiej pracy, ale koniec TEJ pracy. Oracz przedstawia czas wielkiego ucisku. Nie można prowadzić żęcia, gdy ziemia jest już orana.

Można powiedzieć: „A już było tak jasno”. A już było tak słonecznie. Jest pewien piękny fragment opisujący współpracę ludu Bożego w tamtym czasie: Izaj. 52:7-8 – „O jak piękne są na górach nogi tego, kto zwiastuje dobre wieści i ogłasza pokój; tego, kto zwiastuje dobro i ogłasza zbawienie, kto mówi do Syjonu: Twój Bóg króluje! Twoi stróże podnoszą głos, tym głosem wspólnie wznoszą okrzyki, bo oko w oko ujrzą, jak PAN przywróci Syjon.”

Przez około 40 lat aż do roku 1916 ten przekaz był zgodny. Wszyscy bracia usługujący śpiewali zgodnie, na jedną melodię. Mieli oni wszyscy razem, w jedności zobaczyć to, jak Syjon – klasa Kościoła zostanie wyzwolona z niewoli Babilonu. I tak też się stało! Zanim wzmogły się wiatry ucisku, pełna liczba 144 000 została zapieczętowana prawdą na swoich czołach (mówi o tym Obj. 7).

W 1916 r. umarł jednak br. Russell, a po jego śmierci pojawiły się bolesne próby. Mamy tu powtórkę tego, co wydarzyło się po śmierci apostołów w I wieku n.e. Pojawiło się wielkie wypaczenie ruchu Prawdy pod względem organizacji i doktryn. Znowu pewne rzeczy, jak np. twarde, klerykalne przywództwo prezesa Towarzystwa, motywowano za pomocą wypaczonych interpretacji ST.

W tym czasie, który Biblia określa jako Epifania, ponownie szczególnego znaczenia nabrał Stary Testament. Był to symboliczny Księżyc dochodzący do pełni – Stary Testament rozumiany znacznie pełniej niż do tej pory. Brat Johnson przy pomocy ST obalał błędy organizacyjne i doktrynalne. Na podstawie typów ST potwierdzał i rozwijał nauki, które zauważył w Biblii br. Russell. Jak wiecie, większość tomów epifanicznych skupia się na prawdach ST.

Brat Johnson pisał, że w tym czasie wielu zaczęło wołać: „Nie chcemy już tych typów!”, „Wyłączcie księżyc i dajcie znowu słońce!”. Dajcie nam naukę NT, a nie typy ze ST. I to jest prawda, my wszyscy bardziej kochamy światło Słońca – jest o wiele bardziej upragnione, jest lepsze i jaśniejsze.

Jednak nie wybieramy sobie czasu, w którym żyjemy. Nie możemy zachowywać się jak symboliczne wilki, które wyją na światło Księżyca. Nie powinniśmy buntować się przeciwko światłu, które Bóg daje na dany czas.

Coraz bliżej poranka

Tu jednak historia się nie kończy. Tak jak Noc pomiędzy Żniwami, tak samo Noc poprzedzająca Restytucję ma pewne etapy. I różnie możemy na nią spojrzeć. Tak, jest pewien najwęższy punkt widzenia, w którym noc skończyła się w roku 1954. (Omawia to 4 tom epifaniczny br. Johnsona, rozdziały 1 i 2). Była to równoległość 40 lat żęcia i dotyczyła pewnych klas ludu Bożego. Jednak z innego punktu widzenia, w odniesieniu do przemijania porządku tego świata, najciemniejszy okres nocy jest jeszcze przed nami.

A jednak powinniśmy być coraz bardziej skupieni na poranku i na słońcu. Brat Johnson zaznaczył to w E8, s. 645 – „dobrze będzie dla nas, jeśli po próbie w czasie nocy (doświadczeniu wytrwałości w Epifanii, w związku ze Starym Testamentem) będziemy gotowi iść do przodu, wraz z postępującym słupem, tak jak dobrze było dla nas, gdy po próbie w czasie dnia (doświadczeniu wytrwałości w Paruzji, w związku z Nowym Testamentem) byliśmy gotowi iść naprzód w nowym kierunku, wraz z postępującym słupem.”

Słup obłoku w dzień i słup ognia w nocy. W taki sposób Bóg prowadził Izrael w jego 40-letniej wędrówce po pustkowiu. To podobny obraz do Słońca i do Księżyca. Jest to znowu żywe Słowo Boże czyli Prawda i Duch Prawdy, jako te, które prowadzą lud Boży w Jego wędrówce do Królestwa. To prawda na czasie i jej duch. Obłok, wtedy gdy pochodziły one przede wszystkim z NT, a ogień, gdy pochodziły one przede wszystkim ze Starego.

W naszych czasach to światło stopniowo zmienia się ze słupa ognia w słup obłoku. W miarę zbliżania się do Królestwa coraz bardziej wracamy do światła Nowego Testamentu. Widział to brat Hedman, gdy pisał, że musimy być bardziej Ewangeliczni, ponieważ noc przemija (TP nr 486, s. 44). Poza tym, by bardziej ewangelicznie traktować innych wierzących, NT może także przemówić do nas przez pewne typy i proroctwa, a także przez Ks. Objawienia. Wydarzenia z Nowego Testamentu także mogą być typiczne i wiemy, że przynajmniej niektóre są.

Nie chodzi w tym o to,  żebyśmy mieli wybierać. ST i nauki czasu Epifanii nadal pomagają nam lepiej rozumieć Boski plan i nadal powinniśmy je studiować.
W Królestwie zaświeci zgodnie i o wiele jaśniej, zarówno Księżyc, jak i Słońce. Pięknie zapowiada to prorok Izaj. 30:26 – „Światło księżyca będzie jak światło słońca, światło słońca będzie siedmiokrotnie jaśniejsze, jakby światło siedmiu dni – w dniu, kiedy PAN obwiąże złamanie swego ludu i uleczy zadaną mu ranę”.

To proroctwo znaczy, że nauki ST będą tak jasno zrozumiane jak dzisiaj są jasne nauki NT, a nauki NT będą zrozumiane w sposób doskonały, zupełny. To przedstawia liczba 7 – doskonałość, zupełność. W tym czasie Pan usunie z ziemi grzech i jego skutki.

„Ile upłynęło z nocy?”

Zatrzymajmy się jeszcze na chwilę na tytule wykładu: „Ile upłynęło z nocy”. Wziąłem to pytanie z Ks. Izaj. 21:11-12. Najpierw odczytam z BG: „Brzemię Dumy. Woła na mnie ktoś z Seiru: Hej, stróżu! Co się stało w nocy? Stróżu! Co się stało w nocy? Rzekł stróż: Przyszedł poranek, także i noc. Chcecieli szukać, szukajcie, nawróćcie się a przyjdźcie.”

Jest tu wiele do wyjaśnienia, więc niektóre rzeczy omówimy innym razem.
Br. Jolly uważa jednak, że pytanie wołającego z Seiru powinno być przetłumaczone inaczej. I okazuje się, że kody Vocatio oddają to dokładnie tak, jak tłumaczył to brat Jolly: „Strażniku, ile upłynęło z nocy? Ile upłynęło z nocy?”

Jest to więc pytanie o czas i okoliczności. O jaką noc chodzi tutaj pytającemu? I o jaki dzień i jaką noc chodzi strażnikowi w odpowiedzi? Nas oczywiście ciekawi teraz wypełnienie (antytyp). Znów przyjdzie nam z pomocą br. Russell, a tym razem jego książka „Kazań”. Na samym końcu, na stronie 789, mamy w niej podpis: ostatnie zapisane kazanie pastora Russella. I jest to wykład w oparciu o ten fragment z Ks. Izaj 21:11-12.

Brat Russell mówił w tym kazaniu z 1916 r., że pytanie, które zadają różni ludzie w nominalnym chrześcijaństwie i w ogóle ludzie wokół dotyczy końca nocy grzechu i zła. Chodzi więc o tę najdłuższą noc, od której zaczęliśmy nasz wykład. Brat Russell ze swojej wieży strażniczej odpowiada, że brzask Tysiąclecia miał miejsce w roku 1874 („nadszedł poranek”). Jednak pod koniec wykładu br. Russell dodaje, że „w postaci uwolnienia wiatrów wojny w Europie”, w 1914 roku, rozpoczęła się noc, o której mówił strażnik („także i noc”). Jest to noc ucisku. Po tej nocy wyjdzie pełne Słońce i będzie wyżej na niebie niż w 1874 r. Jest to naturalne bo to słonce nadal jest, tylko przykryły je czarne, burzowe chmury ucisku.

Wg kodów Vocatio Strażnik mówi po chwili: „Jeśli chcecie pytać, pytajcie, powracajcie, przychodźcie!”. Wiele razy możemy wracać z tym samym pytaniem: „Strażniku, ile upłynęło z nocy?” Gdzie jesteśmy na Boskim zegarze? Kiedy przyjdzie Królestwo Chrystusowe w chwale? Kiedy będzie restytucja?

Jedno jest pewne: pełny, słoneczny poranek naprawdę nadchodzi. Bóg dotrzymał wszystkich swoich obietnic do tej pory i dotrzyma także tej największej.

Dlatego, gdy świat i jego porządek się chwieje i upada, idźmy za radą Strażnika. [1] Pytajmy czyli studiujmy Boże Słowo i znaki czasu. [2] Powracajmy do Boga (odwracajmy się od grzechu w stronę sprawiedl. i patrzmy na Jezusa, naszego odkupiciela i króla). [3] Przychodźmy, tzn. trwajmy przy ludzie Bożym (spotykajmy się) i czekajmy razem aż noc przeminie.

Nie wiemy, ile jeszcze zostało tej nocy. Ale wiemy, że nie jest to noc bez końca. „Z wieczora bywa płacz, ale z poranku wesele.”

Rodzice C.T. Russell’a: Joseph Lytel Russell i Anna Eliza Birney

WIELOKROTNIE zwracano się do nas z prośbą o informacje na temat wczesnego okresu życia pastora Russella. Spełniamy tą prośbę spodziewając się, że te informacje zamieszczone wzbudzą ogólne zainteresowanie. Wierzymy, że właściwym będzie opublikowanie pewnych stosownych danych biograficznych w związku z rocznicą śmierci pastora Russella.

Charles Taze Russell był drugim synem Josepha L. Russella i Anny Elizy (Birney) Russell. Jego rodzice pochodzenia szkocko-irlandzkiego byli chrześcijanami o zasługującej na uwagę inteligencji i subtelności. Warunki mające związek z jego urodzeniem, jak i środowisko w jakim przebywał od wczesnego dzieciństwa, niewątpliwie wpłynęły na jego późniejsze postępowanie i przydatność w sprawie Pańskiej. Podobnie, jak w przypadku Samuela (1 Sam. 1:11), matka jeszcze przed jego narodzeniem oddała go Panu. Na zdjęciu ukazującym pastora Russella w wieku trzech lat zauważyć można niezwykle uderzające podobieństwo z innym zdjęciem, gdy miał sześćdziesiąt lat a charakterystyczne rysy wskazujące na determinację wyjaśniają raczej jego późniejszą niezależność w prowadzeniu działalności religijnej. W wieku około trzech lat dzieci Russellów zaczęły odbierać „pierwsze wrażenia” religijne. Niektóre z nich zostały później zniweczone, szczególnie te, które się odnosiły do domniemanego literalnego jeziora ognia, jako miejsca wiecznych mąk dla nie zbawionych.

RODZICIELSKA DYSCYPLINA

W książce „Co Kaznodzieja Russell Powiedział” (Książka Pytań), str. 133, 134, pastor Russell sam mówi o tym jak od dzieciństwa utrzymywano go w karności.

Zostałem ukarany dokładnie pięć razy i każde karanie dobrze zapamiętałem, a także związane z nimi okoliczności. Trzy razy zostałem ukarany przez matkę. Opowiem wam o jednym z nich. Jak dobrze pamiętam, miałem około pięciu lat. Oczywiście, wcześniej mogłem dostawać klapsy, jednak byłem tak mały, że tego nie pamiętam, ale przypominam sobie te, które otrzymałem, gdy miałem około pięciu lat. Moja matka wychowywała mnie według swojej najlepszej wiedzy. Miała ona dwa (szkockie) paski (do bicia dzieci), których końce były dokuczliwe, lecz nie wyrządzały krzywdy. Paski te miały sześć lub osiem rzemyków – „Ból zadawały owe rzemyki”. Powiedziała, „Karolu weź te paski i chodź na górę”. Wobec tego zaniosłem je na górę. Następnie rzekła „Teraz usiądź tutaj a ja przeczytam ci coś z Biblii”. Sądziła, że powiedziałem coś wymijająco lub przekręciłem prawdę – nie, że wprost skłamałem, lecz trochę przekręciłem prawdę, jak to skłonna jest czynić większość dzieci, zwłaszcza gdy dorośli są tym rozbawieni i traktują je jako sprytne. Lecz ja nie miałem nikogo, by go pobudzić do śmiechu i myślenia, że to było dowcipne, gdybym uczynił coś w tym rodzaju. Dowiedziałem się, że taki sposób postępowania nie jest właściwy.

Tak więc odczytała mi z księgi Objawienia (21:8) wszystko o tych, którzy byli na zewnątrz miasta i że wszyscy kłamcy znajdą się razem z tymi, którzy będą paleni ogniem i siarką itd. Następnie powiedziała „Karolu, nie chciałabym, żebyś miał udział z tymi w jeziorze gorejącym ogniem i siarką, a moim obowiązkiem, jako twej matki, jest ukarać cię i muszę to zrobić. Ja nie chcę cię bić, ale muszę to uczynić dla twojego dobra. Taka jest nauka pochodząca ze Słowa Pańskiego o tym, co cię czeka, jeśli wyrośniesz na kłamcę i staniesz się złym człowiekiem”.

Wyobrażacie sobie jakie wrażenie wywarła na mnie ta myśl podana z Pisma Świętego. Oczywiście, gdyby matka moja właściwie rozumiała tę sprawę, nigdy by nie posłużyła się tym wersetem, ale mogła odszukać jakieś inne wersety, które byłyby równie lub być może jeszcze bardziej przekonywujące. Fakt, że Bóg nie potrzebuje kłamców łatwo może wywrzeć wrażenie w umyśle dziecka.

WCZESNE WYCHOWANIE RELIGIJNE

Charles Russell (z prawej) i jego starszy o 2 lata brat Thomas, 1855 r.

Matka, w miarę możności dała młodemu br. Russellowi najbardziej staranne wychowanie religijne. Często mawiał, że jak daleko sięgał pamięcią wstecz, nie przypomina sobie, aby nie „był poświęcony. Z prezbiteriańskiego katechizmu zostały mu wpojone zasady religijne. Wcześnie okazał swoją gorliwość przez podejmowanie wysiłków uchronienia ludzi od wiecznych mąk, między innymi, przez wypisywanie w wieku czternastu lat na chodnikach i ścianach domów biblijnych wersetów nawołujących ludzi do pokuty i wiary. Został członkiem Kościoła Kongregacyjnego i YMCA (Chrześcijańskiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej). Do lat piętnastu młody br. Russell wierzył jako w prawdę ewangeliczną w te wszystkie i tylko te doktryny jakich nauczali go jego sekciarscy duchowni. Zrozumienie doktryn w owym czasie było bardzo trudne, gdyż kler zwykle zniechęcał do indywidualnego badania Biblii. Stawianie zaś pytań w sprawie doktryn traktowano wówczas jako równorzędne z wątpieniem a „wątpienie równało się wiecznemu potępieniu”.

RUSSELL STYKA SIĘ Z NIEWIERZĄCYM I SCEPTYCYZMEM

Przezwyciężenie przez niego przesądnej czci i bo jaźni nastąpiło wówczas, gdy mając lat szesnaście usiłował obronić przy pomocy Pisma Świętego swoje osobliwe sekciarskie poglądy a późniejsze wydarzenia usprawiedliwiają myśl, że Opatrzność zrządziła, aby w tych właśnie okolicznościach młody br. Russell z ewangeliczną gorliwością usiłował nawrócić niewierzącego znajomego na chrześcijaństwo. Jego przyjaciel, niewierzący, zapytał go czy wierzy, że Bóg jest doskonały w mądrości, sprawiedliwości, miłości i mocy. Na odpowiedź br. Russella „tak”, znajomy zapytał, jak taki Bóg mógłby nieodwołalnie przeznaczyć ogromną większość ludzkości na wieczne męki. Chłopiec odparł, że nie może tego zrozumieć. Do tej pory nie zastanawiał się głęboko nad tym zarysem w świetle credo swojego Kościoła.

Młody br. Russell dręczony tym pytaniem przedstawił tę kwestię w kręgu swego kościoła. Nie mogąc otrzymać zadowalającej odpowiedzi, wyraził swoje wątpliwości w tej sprawie. Rozeszła się wieść w kościele, że jest on na drodze prowadzącej do niewiary. Pastor i starsi kościoła ustalili specjalne zebranie, by odpowiedzieć na jego pytania. Jednak rozbudzili w nim jedynie dalsze wątpliwości. Powiedzieli jemu, że Biblia uczy o bezwzględnym przeznaczeniu przeważającej części ludzkości na wieczne męki, cytując te wersety, które według ich mniemania tego uczyły. Przekonywali go, że Biblia naucza tej doktryny. Wówczas powiedział im „Wierzę, że Bóg jest doskonały w mądrości, mocy, sprawiedliwości oraz miłości i nie mogą uwierzyć, by cokolwiek przeciwnego Jego charakterowi było objawieniem pochodzącym od Niego. Z tego powodu nie wierzę, iż On dał Biblię jako swoje objawienie, bo gdyby dał ją jako taką, to byłaby zgodna z Jego mądrością, mocą, sprawiedliwością i miłością”.

Wówczas młody br. Russell postanowił, że nigdy nie uwierzy w cokolwiek jako Boże objawienie, jeśli byłoby to sprzeczne z Jego charakterem, gdyż doszedł do wniosku, że każda doktryna niezgodna z Bożym charakterem jest fałszywa. Należy zauważyć, że mając szesnaście lat stanowisko jakie zajął w kwestii Boskiego charakteru, jako probierza objawionej religii, podtrzymywał aż do śmierci kończącej jego bieg.

Pastor i starsi ze zboru br.. Russella mieli dla niego wielkie uznanie, a jego determinacja przyjmowania tylko tego, co jest zgodne z Bożym charakterem przysporzyła im poważnych trudności w związku z zainteresowanym tą sprawą nominalnym ludem Bożym, który odebrałby im stanowiska, gdyby nie zażądali od br. Russella uznania w całości kongregacjonalnego credo. Żeby jednak nie utracić tak obiecującego młodego człowieka, udzielili mu tymczasowego przywileju podporządkowywania wszystkich nauk regule zgodności z Bożym charakterem.

Stosownie do tego znajdujemy br. Russella jako szesnastoletniego niedowiarka, nie w rzeczywistości, ale pozornie nie wierzącego w Biblię, lecz rzeczywiście nie wierzącego w kalwinistyczne credo, które zostało mu fałszywie wpojone jako właściwe tłumaczenie Biblii. Posiadał on zbyt religijną i zbyt logiczną mentalność, aby być zadowolonym bez religii objawionej. Dlatego postanowił dowiedzieć się, która z religii jest prawdziwą i, aby osiągnąć cel powziął decyzję o zbadaniu wszystkich religii, aż znajdzie tę prawdziwą. Tak więc zaczął od chińskiej, której idea stworzenia jest następująca: Na początku wszystko było wodą. Następnie bóg z garścią ziemi wsiadł do łodzi i wrzucił ją do wody, gdzie rozrosła się do rozmiarów obecnej ziemi. Z chińskiej religii to mu wystarczyło! Jeszcze gorsze absurdy zmusiły go do odrzucenia hinduizmu i buddyzmu. Fakt, że mahometanizm częściowo opiera się na Starym i Nowym Testamencie, skłonił go do odrzucenia go. Odrzucił judaizm, ponieważ opiera się on częściowo na Starym Testamencie. Tak więc odrzucenie przez niego niechrześcijańskich religii sprawiło, że przez pewien czas czuł się bezradnym i opuszczonym na brzegu niewiary, chociaż przez cały ten czas szczerze był wierny Bogu doskonałemu w mądrości, sprawiedliwości, miłości i mocy i takiemu tylko ufał. Nigdy nie był ateistą.

ODZYSKANIE WIARY W BIBLIĘ

Młody Charles Taze Russell

Jednak religijne usposobienie młodego Russella nie mogło być zaspokojone przez jakąkolwiek religię, trapił się tym co dalej czynić. Ostatecznie powiedział sobie: mogę przynajmniej o tyle uwierzyć Biblii, o ile Złota Reguła odnosi się do Boga i człowieka: „Będziesz miłował Pana, Boga twego, ze wszystkiego serca twego, i ze wszystkiej duszy twojej i ze wszystkiej myśli twojej … Będziesz miłował bliźniego twego, jako samego siebie” (Mat. 22:37, 38). Co więcej, doszedł do wniosku, że podana przez Jezusa wykładnia prawa „Będziesz miłował bliźniego twego jako samego siebie” w znaczeniu „Wszystko tedy cobyście chcieli, aby wam ludzie czynili, tak i wy czyńcie im” (Mat. 7:12) jest właściwa. Wobec tego powiedział „Wierzę w tę regułę Nowego Testamentu”. To pobudziło go do zajrzenia do kontekstu Mat. 7:12, który jak zauważył, stanowił część Kazania na Górze. Zbadał go w świetle Boskiego charakteru i uznał za harmonijny z nim. Dlatego go Przyjął.

Wywołało to u niego pragnienie dalszego studiowania nauk Jezusa, które skłoniło go do zbadania ich gdziekolwiek występują w czterech Ewangeliach. Zawsze przekonywał się, że są one w harmonii z Bożym charakterem. To pobudziło go do przyjęcia nie tylko wszystkich nauk Jezusa zawartych w Ewangeliach, w stopniu w jakim je rozumiał, lecz również w znaczeniu uznania Jezusa za natchnionego przez Boga nauczyciela. Taka ocena nauk Jezusa skłoniła go do dowiedzenia się więcej o Jego życiu i pobudziła do studiów historycznych nad Ewangeliami, zakończonych uznaniem Jezusa za doskonałego człowieka i Syna Bożego. Lecz do tego czasu odrzucał Nowy Testament z wyjątkiem Ewangelii.

Pewnego dnia młody br. Russell zauważył ustęp biblijny (Jan 16:12 – 14), w którym Jezus się wyraził, że Duch objawi Apostołom te prawdy, które Jezus pragnie jeszcze im wyjawić, a których nie byliby w stanie jeszcze zrozumieć. Pragnął się dowiedzieć jakie to były nauki. Od tego czasu zaczął badać Dzieje Apostolskie, Listy i Objawienie. Kiedy księgi te zrozumiał uznał je za harmonijne z Boskim charakterem. W ten sposób stopniowo i na właściwej podstawie uwierzył, że Nowy Testament jest objawieniem Boskiej mądrości, mocy, sprawiedliwości i miłości, w które zawsze wierzył.

Lecz w dalszym ciągu odrzucał Stary Testament. Następujące rzeczy stopniowo doprowadziły go do uwierzenia w Stary Testament: Zauważył on, że Jezus i Apostołowie nie tylko cytowali pewne części Starego Testamentu, lecz również posługiwali się tymi cytatami, by udowodnić prawdziwość swoich doktryn. Dlatego doszedł do wniosku, że to co cytowali ze Starego Testamentu, było prawdziwe. Później zdecydował się przestudiować konteksty, z których te cytaty były wzięte i stwierdził, że są one harmonijne z cytatami i Boskim charakterem. Dlatego przyjął nauki zawarte w kontekstach. To doprowadziło go do przestudiowania związków między tymi kontekstami i w ten sposób Stary Testament coraz bardziej stawał się zrozumiały, aż została utwierdzona jego wiara w pisma prorockie i historyczne, które ściśle się przeplatają.

Nadal jednak był podejrzliwy wobec ksiąg Mojżeszowych, z wyjątkiem tych wersetów, które były cytowane przez Jezusa i Apostołów, gdyż błędnie rozumiał, że Mojżesz sam wyznaczył sobie urząd dyktatora Izraela i ustanowił kapłaństwo, które tyranizowało lud. Pogłębione studia przekonały go, że jest w błędzie pod tym względem i zrozumiał, że ustawodawstwo Mojżeszowe było najbardziej dobroczynnym, inspirującym pod względem wolności, równości i braterstwa, ze wszystkich z dotychczas wprowadzonych. Wobec tego uznał Pięcioksiąg za natchniony przez Boga i w ten sposób jego wiara przyjęła całą Biblię.

STOPNIOWE WYJAWIANIE PRAWD BRATU RUSSELLOWI

Brat Russell sam kontynuował swoje prywatne studia Pisma Świętego oraz wspólne w niezależnym zborze w Allegheny, Pensylwania. Do 1872 roku, cztery lata po rozpoczęciu poszukiwań objawienia Bożego, nie tylko uznał całą Biblię za Boskie objawienie, lecz również następujące szczegóły jako jej główne nauki: jedność Boga; Boskie synostwo Jezusa; Duch jako moc i usposobienie Boże; upadek człowieka z doskonałości w grzech; śmierć karą za grzech; nieświadomość umarłych; okup jako gwarancja sposobności dla wybrańców w tym życiu a dla nie wybranych w Tysiącleciu; wieczność fizycznego świata; zniszczenie symbolicznego świata w czasie drugiego adwentu Chrystusa; drugi adwent w celu restytucji wszystkich rzeczy; wieczne życie w niebie dla wybranych i wieczne życie na ziemi dla zbawionych nie wybranych oraz wieczne unicestwienie niepoprawnych. Pisząc rozdziały 1, 2 i 3 Boskiego Planu Wieków, i nie przedstawiając sprawy jako takiej, nakreślił stopnie, które sam przebył przechodząc ze stanu niewiary do wiary w Biblię jako Boże objawienie.

Relacja br. Russella jak doszedł do zrozumienia Prawdy na czasie podana jest w takich publikacjach jak Cienie Przybytku, Pokarm dla myślących chrześcijan, Brzask Tysiąclecia (Wykłady Pisma Świętego), w czasopiśmie Watch Tower itd. i przedstawiona w Tower Reprints, 3820 – 3826 (PT nr 382). Historia jego doświadczeń podczas przesiewania w latach 1891 – 1894, kiedy to panowie Von Zech, Bryan, Rogers i Adamson usiłowali przejąć pracę i wprowadzić płatną i utytułowaną posługę, jest podana w A Conspiracy Exposed (Ujawniony spisek) i w E 5, 120 – 123. Wydarzenia związane z jego małżeństwem zawartym w 1879 roku z siostrą Marią F. Ackley (dzieci nie mieli) i jej dobrą służbą przez wiele lat oraz późniejszym usiłowaniem przechwycenia władzy w sprawach związanych z wydawaniem Watch Tower, sprzeciwem br. Russella i jej stopniowym usuwaniem się prowadzącym do rozwodu w 1906 roku, podane są w Tower Reprints, 3808 – 3818; PT nr 539. Opis zdarzeń aż do śmierci pastora Russella w dniu 31 października 1916 roku w pociągu w miejscowości Pampa, stanie Texas, włączając doktrynalne odchylenia dotyczące przymierzy, Pośrednika, ofiary za grzech itp. podczas przesiewania w latach 1908 – 1911 wy wołanego przez panów Henningesa, Mc Phaila, Williamsona i innych (E 5, 126 – 130), przygotowania i pokaz FotoDramy Stworzenia itd., jest przedstawiony w Tower Reprints z lat 1908 – 1916.

__________
Źródło: „Teraźniejsza Prawda” nr 392, wrzesień 1988, s. 130-132.

Zobacz też:

Charles Taze Russell – wspomnienie i nasze dziedzictwo

Pastor Russell a Świadkowie Jehowy – część 1

Sumienie – myśli pastora Russella

„Brat Russell w roku 1910 na konwencji zebrał braci pielgrzymów, starszych i diakonów w liczbie pięciuset. Pięciuset samych sług na konwencji i taka miał przemowę do nich: „Przemawiam do najgorszych spośród śmieci„. Popatrzyli na siebie: pielgrzymi, starsi zboru – najgorsi spośród śmieci? „Tak„, bo świat patrzy na lud Boży jako na śmieci, a na sług jako najgorszych z tych śmieci. „Dlatego nie obrażajcie się słudzy, gdy świat tak na was patrzy. Bo jeżeli lud Boży w ogólności w świecie jest jak śmieci, to wy słudzy jesteście przez świat widziani jako najgorsi z tych śmieci. Przyjmijcie bez urazy, narzekania, że taki tytuł wam dano„. Był jeszcze drugi powód takiej przemowy. Niech nikt będąc sługą nie myśli, że jest ważniejszy niż inni bracia bez takich stanowisk i siostry. Często siedząca w kącie siostrzyczka, która na śpiewniku nauczyła się czytać, wyrobiła lepsze zalety charakteru niż pielgrzym czy starszy i będzie wyższa w chwale niż ten sługa. Niech więc nikt nie mniema, że jako sługa jest tak bardzo ważny. Bóg ma specjalną miarę, miarę wiary, którą wszystkich nas mierzy.”

Rzymian 12:3 – „Albowiem powiadam przez łaskę, która mi jest dana, każdemu, co jest między wami, aby więcej o sobie nie rozumiał, niż potrzeba rozumieć; ale żeby o sobie rozumiał skromnie, tak jako komu Bóg udzielił miarę wiary.”

Zobacz inne świadectwa.